Gelir Vergisi Kanununda satın alınan veya inşa edilen gayrimenkullerin satışından doğan kazancın vergilendirilmesi, ikili bir esasa göre düzenlenmiştir. Devamlılık unsuru bulunmayan alım satımlarda, elde edilen kazanç, diğer kazanç grubuna dahil bir gelir unsuru sayılmış, vergileme, satışın iktisaptan itibaren belli süre içinde yapılması şartına bağlanmıştır.Gayrimenkul alım, satım ve inşa işleri ile devamlı surette uğraşılmasından doğan kazanç ise, ticari kazançtır

GVK’nın “Değer artışı kazançları” başlıklı mükerrer 80. maddesinde; hangi mal ve hakların elden çıkarılmasından doğan kazançların değer artış kazancı olacağı hükmü getirilmiş ve bunların neler olduğu da bentler halinde sıralanmıştır.

Öte yandan, söz konusu maddenin 6. bendinde, “İktisap şekli ne olursa olsun (ivazsız olarak iktisap edilenler hariç) 70. maddenin birinci fıkrasının (1), (2), (4) ve (7) numaralı bentlerinde yazılı mal (gerçek usulde vergiye tabi çiftçilerin zirai, istihsalde kullandıkları gayrimenkuller dahil) ve hakların, iktisap tarihinden başlayarak beş yıl içinde elden çıkarılmasından doğan kazançlar,Bu maddede geçen “elden çıkarma” deyimi, yukarıda yazılı mal ve hakların satılması, bir ivaz karşılığında devir ve temliki, trampa edilmesi, takası, kamulaştırılması, devletleştirilmesi, ticaret şirketlerine sermaye olarak konulmasını ifade eder.” hükmü yer almaktadır.

Genel olarak ticari faaliyet, bir tür emek, sermaye organizasyonuna dayanmaktadır. Kazanç sağlama niyet ve kastının bulunup bulunmaması böyle bir organizasyon tarafından icra edilen faaliyetlerin “ticari faaliyet” olma niteliğini etkilememektedir. Ancak bir faaliyetin “ticari faaliyet” sayılabilmesi için, kazanç sağlama niyet ve kastı gerekmemekle birlikte faaliyet icra eden organizasyon bütün unsurlarıyla birlikte değerlendirildiğinde kazanç sağlama potansiyeline sahip olması gerektiği ortaya çıkmaktadır. Dolayısıyla organizasyon çerçevesinde yapılan gayrimenkul alım satım işlerinden elde edilen kazançların Gelir Vergisi Kanunu’nun ticari kazançlara ilişkin hükümleri çerçevesinde tespit ve beyanı gerekmektedir.

DEVAMLILIK  UNSURU İLE İLGİLİ YARGI BAKIŞ AÇISI

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun “Ticari kazancın tarifi” başlıklı 37. maddesinde ticari kazanç, her türlü ticari ve sınai faaliyetlerden doğan kazançlar olarak tanımlanmış, aynı maddenin ikinci fıkrasının 4 numaralı bendinde ise gayrimenkullerin alım, satım ve inşa işleri ile devamlı olarak uğraşanların bu işlerden elde ettikleri kazancın ticari kazanç olduğu belirtilmiştir.

GVK’nın “Değer artışı kazançları” başlıklı mükerrer 80. maddesinde; hangi mal ve hakların elden çıkarılmasından doğan kazançların değer artış kazancı olacağı hükmü getirilmiş ve bunların neler olduğu da bentler halinde sıralanmıştır.

Öte yandan, söz konusu maddenin 6. bendinde, “İktisap şekli ne olursa olsun (ivazsız olarak iktisap edilenler hariç) 70. maddenin birinci fıkrasının (1), (2), (4) ve (7) numaralı bentlerinde yazılı mal (gerçek usulde vergiye tabi çiftçilerin zirai, istihsalde kullandıkları gayrimenkuller dahil) ve hakların, iktisap tarihinden başlayarak beş yıl içinde elden çıkarılmasından doğan kazançlar (kooperatifin ortaklarına bu sıfatları dolayısıyla tahsis ettikleri gayrimenkulleri tahsis tarihinde ortak tarafından satın alınmış sayılır.)

Bu maddede geçen “elden çıkarma” deyimi, yukarıda yazılı mal ve hakların satılması, bir ivaz karşılığında devir ve temliki, trampa edilmesi, takası, kamulaştırılması, devletleştirilmesi, ticaret şirketlerine sermaye olarak konulmasını ifade eder.” hükmü yer almaktadır.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 37. maddesinin birinci fıkrasında; her türlü ticari ve sınai faaliyetten elde edilen kazanç ticari kazanç olarak tanımlanmış, ikinci fıkrasının (4) işaretli bendinde; gayrimenkullerin alım, satım ve inşa işleriyle devamlı olarak uğraşanların bu işlerinden elde ettikleri kazancın ticari kazanç sayılacağı kurala bağlanmıştır. Maddede, gayrimenkul alım, satım ve inşasından elde edilen kazançların ticari kazanç sayılarak vergilendirilmesi için devamlılık koşulu aranmıştır. Bir işlemin devamlılık taşıdığı ise işlemin aynı vergilendirme döneminde yinelenmesi ya da önceki vergilendirme döneminde de yapılmış olmasına göre belirlenebilir. Maddi ve şekli anlamda bir ticari organizasyonun belirgin olmadığı durumlarda kazanç doğuran işlemin çokluğu, devamlılık unsurunu belirleyen en nesnel ölçüdür. Devamlılık unsurunun gerçekleşmesi halinde, bu işlemlerin kazanç sağlamak amacıyla yapılmadığını kanıtlama yükü vergi mükelleflerine düşer.

Emlak komisyonculuğu faaliyetinin yürütüldüğü ticari işletmenin aktifine dahil edilmeyen taşınmaz ediniminin kişisel gereksinme nedeniyle yapıldığının kabulü için gereksinmeye uygun düşmesi; kişisel gereksinme ve serveti koruma amaçlı edinimlerin ancak zorunluluk varsa elden çıkarmayı gerektirmesi karşısında, çok sayıda taşınmaz satışının kazanç sağlamak amacı dışında hangi nedenle yapıldığını kanıtlayamayan davacı adına yapılan tarhiyata karşı açılan davanın reddi yolundaki kararda hukuka aykırılık görülmemiştir.(VDDGK’nın, 07.05.2004 tarih ve E. 2004/20, K. 2004/53 sayılı kararı)

DEVAMLILIK UNSURU İLE İLGİLİ MALİYENİN BAKIŞ AÇISI

Maliye Bakanlığı’nın bir işlemin ticari kazanç olup olmadığının tespitine ilişkin olarak temel aldığı düzenleme 104 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği’dir. Bu Tebliğ’de “ödünç para verme mutat meslek haline getirilmişse bu faaliyet ikrazatçılık sayılacak ve elde edilen gelir ticari kazanç olarak vergiye tabi tutulacaktır.” açıklamasına yer verilmiştir.

Ödünç para vermenin mutat meslek haline getirilmesi ise, “herhangi bir kimsenin, birden fazla yılda tek şahsa veya bir yılda birden fazla şahsa borç para vermesi” olarak açıklanmıştır.

Tebliğ’de bir işlemin sürekli olarak yapılmasının ölçüsü “bir işlemin aynı yılda birden fazla tekrar etmesidir” şeklinde açıklanmıştır. Söz konusu Tebliğ’de ticari kazancın varlığında muamele çokluğu esas alınmaktadır. Gayrimenkul alım satım işlemlerine ilişkin verilen muktezalarda da yapılan işlemin ticari faaliyet olarak değerlendirilmesinde muamele çokluğu esas alınarak açıklanmıştır.

Ticari bir organizasyonun varlığının açıkça görülmemesi halinde de, kazanç sağlamak amacıyla birden fazla alım veya satım işlerinde bulunması durumunda faaliyetin devamlılık gösterdiğinin kabulü ile bu faaliyet sonucu elde edilen gelirin ticari kazanç sayılması gerekir.

Gayrimenkullerin alım-satım veya inşa işlerinden elde edilen gelirin, devamlılık arz etmesi, bu işlerin bir emek sermaye organizasyonu dahilinde yapılıp organizasyonun bütün unsurları ile değerlendirildiğinde kazanç sağlama potansiyeline sahip olması veya bir organizasyon bulunmamakla birlikte alım-satım faaliyetlerinin bir kişisel gereksinimin giderilmesi servetin korunması dışında kazanç sağlamak niyet ve kastıyla yapılması halinde elde edilen gelir ticari kazanç sayılacaktır.”şeklinde görüş bildirmiştir.(stanbul Vergi Dairesi Başkanlığı’nın B.07.1.GİB.4.34.16.01.GVK/37 sayılı muktezası)

SONUÇ

Gayrimenkul alım satım faaliyetinden dolayı elde edilen kazanç; GVK mük. 80 ve GVK.’nın 37. maddesi kapsamında verginin konusunu oluşturduğu takdirde gelir vergisi söz konusu olmaktadır. GVK mük.80. maddesi ile ihtilafa açık bir nokta olmamakla birlikte GVK 37. maddenin yorumu ile ilgili ihtilaf bulunmaktadır. Gelir vergisi kanununun 37. maddesinin yorumuyla ilgili şunları söyleyebiliriz.

GVK 37. maddesinin ilk fıkrasında Her türlü sınaı ve ticari faaliyetlerden elde edilen kazanç ticari kazançtır. Dolayısıyla maddi ve şekli unsurlarıyla bir ticari organizasyon olması durumunda gelir vergisinin konusu ile ilgili bir sorun olmamaktadır. Ancak maddi ve şekli unsurlarıyla ticari bir organizasyonun olmadığı durumlarda GVK’nın 37 maddesinin ikinci fıkrasının 4. nolu bendine göre ticari kazanç dolayısıyla gelir vergisi ortaya çıkmaktadır. Kanun maddesinin sistematiğine bakıldığında genel olarak verginin konusuna giren kazançlar ifade edildikten sonra maddeler halinde özel tanımlamalar yapılmıştır.Mükelleflerin gayrimenkul alım satımında gerek Maliye İdaresi gerekse yargı kararlarını dikkate alarak işlem yapmasında fayda vardır.

Yazınızda, lazer yazıcıyla matbuğ fatura kesilip kesilemeyeceği ile, iki kopyalı kağıda matbuğ fatura kesiminin hangi durumlarda mümkün olduğu konusunda Başkanlık görüşünün sorulduğu anlaşılmış olup, gerekli açıklamalar aşağıda yapılmıştır.

Bilindiği üzere, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 231. maddesinin 3. bendinde, “Faturalar en az bir asıl bir örnek olarak düzenlenir. Birden fazla örnek düzenlendiği takdirde her birine kaçıncı örnek olduğu işaret edilir.” hükmü yer almaktadır.

Bu hüküm uyarınca, mükellefler faturalarını en az bir asıl bir örnek olarak düzenlemek zorunda olup aslı ile örneğinin aynı bilgileri içermesi gerekmektedir.

Lazer yazıcı kullanımında bilgiler kağıt üzerine yakılarak kaydedildiğinden, yazıcıdan aynı anda iki nüsha döküm alınamamaktadır. Lazer yazıcıdan dökümler arka arkaya alınabilmekte olduğundan bu durum, sayfalarda yer alan bilgilerin kolayca değiştirilmesi imkanını sağlamaktadır.

Bu nedenle, yukarıda yer alan hususlar dikkate alındığında, bilgi işlem makineleriyle düzenlenen faturaların lazer yazıcıyla yazılması imkan dahilinde olmayıp, nokta vuruşlu yazıcılardan alınan sürekli form halinde kullanılması ile mümkündür.

*VUK Md. 231/ İlgili Maliye Bakanlığı Özelgesi Tarih : 12.01.2009  Sayı : B.07.1.GİB.0.03.29/2923-231-568

MADDE 1 – 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 25 inci maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde yer alan “ve işsizlik sebepleriyle verilen tazminat” ibaresi “ve işsizlik sebepleriyle (işe başlatmama tazminatı dahil) verilen tazminat” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 2 – 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 32 nci maddesinin dördüncü fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Ücretlerin vergilendirilmesinde asgari geçim indirimi uygulandıktan sonra, varsa teşvik amaçlı diğer indirim ve istisnalar dikkate alınır.”

MADDE 3 – 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 89 uncu maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.

“11. İktisadi işletmeleri hariç, Türkiye Kızılay Derneğine makbuz karşılığı yapılan nakdi bağış ve yardımların tamamı.”

MADDE 4 – 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununa aşağıdaki geçici maddeler eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 76 – 10/2/2005 tarihli ve 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu kapsamında düzenlenen ürün senetlerinin elden çıkarılmasından doğan kazançlar, 31/12/2014 tarihine kadar gelir ve kurumlar vergisinden müstesnadır.

İstisna edilen bu kazançlar üzerinden 94 üncü madde kapsamında tevkifat yapılmaz. Münhasıran bu kazançlar için gelir vergisi mükelleflerince yıllık beyanname verilmez, bu kazançlar verilecek beyannamelere dahil edilmez.”

“GEÇİCİ MADDE 77 – Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki dönemlerle ilgili olarak 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 21 inci maddesi uyarınca işverenlerce işçiye ödenen işe başlatmama tazminatları, damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaz. Anılan dönemlere ilişkin işe başlatmama tazminatı gelir vergisi tevkifatına tabi tutulan mükelleflerin; tarha yetkili vergi dairelerine başvurmaları ve dava açmamaları, açılmış davalardan vazgeçmeleri şartıyla 213 sayılı Vergi Usul Kanununun düzeltmeye ilişkin hükümleri uyarınca tahsil edilen gelir vergisinin red ve iade işlemleri yapılır.

Bu maddenin uygulamasına ilişkin usul ve esası belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.”

MADDE 5 – 13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.

“f) İktisadi işletmeleri hariç, Türkiye Kızılay Derneğine makbuz karşılığı yapılan nakdi bağış veya yardımların tamamı.”

MADDE 6 – 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 17 nci maddesinin sekizinci fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiş ve mevcut dokuzuncu fıkra onuncu fıkra olarak teselsül ettirilmiştir.

“(9) Tasfiye edilerek tüzel kişiliği ticaret sicilinden silinmiş olan mükelleflerin tasfiye öncesi ve tasfiye dönemlerine ilişkin olarak salınacak her türlü vergi tarhiyatı ve kesilecek cezalar, müteselsilen sorumlu olmak üzere; tasfiye öncesi dönemler için kanuni temsilcilerden, tasfiye dönemi için ise tasfiye memurlarından herhangi biri adına yapılır. Limited şirket ortakları, tasfiye öncesi dönemlerle ilgili bu kapsamda doğacak amme alacaklarından şirkete koydukları sermaye hisseleri oranında sorumlu olurlar. Şu kadar ki, bu fıkra uyarınca tasfiye memurlarının sorumluluğu, tasfiye sonucu dağıtılan tutarla sınırlıdır.”

MADDE 7 – 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununa aşağıdaki geçici maddeler eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 5 – (1) Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmelerin bu madde kapsamında 31/12/2009 tarihine kadar yapılan birleşmelerinde;

a) Birleşilen kurum tarafından münfesih kurumun birleşme tarihindeki sabit kıymetlerinin rayiç bedelle, diğer kıymetlerinin ise 213 sayılı Vergi Usul Kanununun değerleme hükümlerine göre değerlemek suretiyle bir bütün halinde devralınması ve bilançosuna kaydedilmesi,

b) Birleşmeden doğan kazançların tamamının birleşme tarihi itibarıyla birleşilen şirketin sermayesine eklenmesi,

c) Birleşilen kurumun, münfesih kurumun tahakkuk etmiş ve edecek vergi borçlarını ödeyeceğini ve diğer ödevlerini yerine getireceğini; münfesih kurumun, birleşmenin Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edildiği tarihten itibaren otuz gün içinde birleşme nedeniyle vereceği kurumlar vergisi beyannamesine ekli bir taahhütnameyle taahhüt etmesi,

ç) Birleşme sonrasında üç yıl süreyle aylık ortalama bazda birleşilen kurum ile münfesih kurum tarafından, 1/4/2009 tarihinden önce verilen son aya ilişkin sigorta bildirgelerine göre istihdam edilenlerin toplamından az olmamak üzere aylık istihdam sağlanması,

şartlarıyla birleşme işlemlerinden doğan kazançlar, kurumlar vergisinden müstesnadır.

(2) Birleşme nedeniyle infisah eden kurumun, birleşme tarihinde sona eren hesap döneminde elde ettiği kazançları ile birleşilen kurumun birleşme işleminin gerçekleştiği hesap dönemi dahil olmak üzere, üç hesap döneminde elde ettiği kazançlara, onbirinci fıkraya göre belirlenen indirimli kurumlar vergisi uygulanır.

(3) Bu maddenin uygulanmasında;

a) Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletme (KOBİ): 29/6/1956 tarihli ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu çerçevesinde kurulmuş olup 2008 yılının Aralık ayına ilişkin olarak verilen sigorta bildirgesine göre 10 ila 250 işçi çalıştıran ve 2008 hesap döneminin sonu itibarıyla yıllık net satışlar toplamı 25 milyon Türk Lirasını geçmeyen veya aktif toplamı 25 milyon Türk Lirasından az olan ticari işletmeleri,

b) Birleşme: Tam mükellef iki veya daha fazla KOBİ’nin 18 inci madde uyarınca birleşerek yeni bir anonim şirket oluşturmalarını ya da tam mükellef bir veya birkaç KOBİ’nin tam mükellef olan ve anonim şirket statüsündeki diğer bir KOBİ’ye devrolunmasını,

ifade eder.

(4) Birleşilen kurumun; indirimli kurumlar vergisi uygulamasının sona erdiği yılı izleyen üçüncü yılın sonuna kadar, bu Kanunun 18 inci ve 19 uncu maddelerine göre birleşme, devir, bölünme ve hisse değişimi işlemlerine tabi tutulması (31/12/2009 tarihine kadar KOBİ’lerin kendi aralarında yapacakları hariç) ile tasfiye edilmesi veya sermaye azaltımında bulunması halinde, birleşmeden dolayı istisna edilen ya da indirimli oran uygulaması nedeniyle zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler, gecikme faizi ile birlikte birleşilen kurumdan tahsil edilir.

(5) Bu madde uyarınca birleşen kurumların birleşme tarihi itibarıyla öz sermaye tutarını geçmeyen zararları, 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen şartlarla kurumlar vergisi matrahının tespitinde indirim konusu yapılabilir.

(6) Münfesih kurumdan devralınan amortismana tabi iktisadi kıymetler için, faydalı ömürleri dikkate alınarak münfesih kurumdaki kayıtlı değerleri üzerinden kalan süre için amortisman ayrılabilir.

(7) Birleşilen kurum tarafından devralınan varlıkların, devir bedelinden düşük bir bedelle satılması durumunda oluşan zararlar, birleşilen kurumun kurumlar vergisi matrahının tespitinde indirim konusu yapılamaz.

(8) Birleşme suretiyle devralınan taşınmazlar, iştirak hisseleri, kurucu senetleri ve intifa senetleri ile rüçhan haklarının bu maddeye göre indirimli kurumlar vergisi uygulanan hesap dönemlerinde satışı halinde 5 inci maddenin birinci fıkrasının (e) bendi hükmü uygulanmaz.

(9) KOBİ tanımı kapsamına giren gelir vergisi mükellefleri, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 81 inci maddesinde aranan şartları (değerleme hükümleri hariç) sağlamaları kaydıyla, bu madde hükümlerinden yararlanır.

(10) Bu maddeye göre yapılan birleşmeler, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu bakımından, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 81 inci maddesinde belirtilen işlemler ile bu Kanuna göre yapılan devir ve bölünme işlemleri gibi değerlendirilir.

(11) Bakanlar Kurulu, bu maddeden yararlanan işletmeler için kurumlar vergisi oranını, % 75’e kadar indirimli uygulatmaya; Maliye Bakanlığı bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.

GEÇİCİ MADDE 6 – (1) Kanunun 17 nci maddesinin dokuzuncu fıkrası hükümleri, bu geçici maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce yapılan her türlü vergi tarhiyatı ve kesilen cezalar hakkında uygulanmaz.

GEÇİCİ MADDE 7 – (1) Kanunun geçici 5 inci maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendindeki anonim şirket ifadeleri, 31/12/2009 tarihine kadar anılan madde kapsamında yapılan birleşmelerde sermaye şirketi olarak dikkate alınır.”

MADDE 8 – 25/10/1984 tarihli ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendinin (d) alt bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“d) Müzayede mahallerinde ve gümrük depolarında yapılan satışlar ile 10/2/2005 tarihli ve 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununa göre düzenlenen ürün senetlerinin, senedin temsil ettiği ürünü depodan çekecek olanlara teslimi,”

MADDE 9 – 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 9 uncu maddesinin sonuna aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“3. 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununa göre düzenlenen ürün senetlerinin, senedin temsil ettiği ürünü depodan çekecek olanlara teslimine ait katma değer vergisinin ödenmesinden lisanslı depo işleticileri sorumludur.”

MADDE 10 – 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.

“k) 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununa göre düzenlenen ürün senetlerinin temsil ettiği ürünlerin depodan çekilmesi.”

MADDE 11 – 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine ikinci paragraftan sonra gelmek üzere, aşağıdaki paragraf eklenmiştir.

“14/7/2004 tarihli ve 5224 sayılı Sinema Filmlerinin Değerlendirilmesi ve Sınıflandırılması ile Desteklenmesi Hakkında Kanun kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından onaylanan sinematografik eserlere ilişkin yabancı yapımcılar tarafından satın alınacak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 232 nci maddesinde yer alan ve ilgili yılda uygulanmakta olan haddin üzerindeki mal ve hizmetler nedeniyle ödenen katma değer vergisi yapımcılara iade olunur.”

MADDE 12 – 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bentler eklenmiştir.

“g) 6/6/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (II) sayılı listede yer alan malların, Başbakanlık merkez teşkilatına teslimi,

ğ) 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununa göre düzenlenen ürün senetlerinin, ürün ihtisas borsaları ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığından ürün senedi alım-satımı konusunda izin alan ticaret borsaları aracılığıyla ilk teslimi.”

MADDE 13 – 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 17 nci maddesinin:

a) İkinci fıkrasının (b) bendinde yer alan “özel okullar tarafından ilgili dönemdeki kapasitelerinin % 10’unu” ibaresi “özel okullarca bedelsiz verilen eğitim, öğretim hizmetlerinde ilgili dönemdeki kapasitelerinin % 10’unu, 24/3/1950 tarihli ve 5661 sayılı Yüksek Öğrenim Öğrenci Yurtları ve Aşevleri Hakkındaki Kanuna Ek Kanun ile 30/4/1992 tarihli ve 3797 sayılı Milli Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun hükümlerine göre kurulan öğrenci yurtları tarafından bedelsiz verilen yurt hizmetlerinde ilgili dönemdeki kapasitelerinin % 10’unu,” şeklinde değiştirilmiştir.

b) Dördüncü fıkrasının (k) bendinde yer alan “ile konut yapı kooperatiflerinin üyelerine konut teslimleri” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.

MADDE 14 – 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 17 nci maddesinin dördüncü fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.

“t) 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu kapsamında düzenlenen ürün senetlerinin, 1 inci maddenin birinci fıkrasının (3) numaralı bendinin (d) alt bendi ile 13 üncü maddenin birinci fıkrasının (ğ) bendinde belirtilen işlemler hariç olmak üzere, ürün ihtisas borsaları ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığından ürün senedi alım-satımı konusunda izin alan ticaret borsaları aracılığıyla teslimleri (Bu kapsamda vergiden istisna edilen işlemler bakımından 30 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendi hükmü uygulanmaz.).”

MADDE 15 – 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 23 üncü maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“d) Gümrük depolarında ve müzayede mahallerinde yapılan satışlarda kesin satış bedeli ile 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu kapsamında düzenlenen ürün senetlerinin, senedin temsil ettiği ürünü depodan çekecek olanlara tesliminde, senedin en son işlem gördüğü borsada oluşan değeri.”

MADDE 16 – 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 28 – (1) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce bina inşaat ruhsatı almış olan konut yapı kooperatiflerince, üyelerine yapılan konut teslimleri katma değer vergisinden müstesnadır.”

MADDE 17 – 6/6/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun Eki (I) sayılı listesinin (B) cetveline, bu Kanuna ekli (1) sayılı cetvelde yer alan G.T.İ.P. numaralı mal, vergi tutarı ile birlikte eklenmiştir.

MADDE 18 – 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun 7 nci maddesinin (3) numaralı fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“3. a) (II) sayılı listede yer alan mallardan; uçak ve helikopterlerin Türk Hava Kurumu tarafından ilk iktisabı,

b) (II) sayılı listede yer alan malların, Başbakanlık merkez teşkilatı tarafından ilk iktisabı,”

MADDE 19 – 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 6 – 31/12/2013 tarihine kadar, bu Kanuna ekli (IV) sayılı listede yer alan 8517.12.00.00.11 G.T.İ.P. numaralı malların karşısında gösterilen orana göre hesaplanan verginin, bu malların her bir adedi için 40 Türk Lirasından az olması halinde, orana göre hesaplanan vergi yerine her bir adet için 40 Türk Lirası vergi alınır. Bakanlar Kurulu bu tutarı sıfıra kadar indirmeye, üç katına kadar artırmaya yetkilidir.”

MADDE 20 – 1/7/1964 tarihli ve 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli (2) sayılı tablonun “IV- Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar” başlıklı bölümüne aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“40. 10/2/2005 tarihli ve 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu çerçevesinde, mudi ile lisanslı depo işletmesi arasında düzenlenen mukavelenameler ve ürün senedi.”

MADDE 21 – 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 72 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “tapu sicil müdürü veya tevkil edeceği bir memur ve ticaret odasınca seçilmiş bir üye” ibaresi “defterdarın, vergi dairesi başkanlığı bulunan yerlerde ise vergi dairesi başkanının görevlendireceği iki memur, tapu sicil müdürü veya tevkil edeceği bir memur ve ticaret odasınca seçilmiş bir üye (ilgili olduğu arsalara ilişkin takdir komisyonlarına organize sanayi bölgesini temsilen bir üye)” şeklinde ve dördüncü fıkrasının ikinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Takdir komisyonlarının kurulacağı yerler ile bu madde uyarınca kurulan komisyonların çalışma usul ve esaslarını belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.”

MADDE 22 – 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 355 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “100.000.000 lira”, “50.000.000 lira” ve “25.000.000 lira” ibareleri sırasıyla “1.000 Türk Lirası”, “500 Türk Lirası” ve “250 Türk Lirası” şeklinde değiştirilmiş, ikinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle ve maddenin sonuna aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.

“Ancak, bu ödevlerin yerine getirilmesine ilişkin usul ve esasların Maliye Bakanlığınca yapılan düzenleyici idari işlemlerle duyurulması halinde, ilgililere ayrıca yazılı olarak bildirilme şartı aranmaz.”

“Elektronik ortamda verilme zorunluluğu getirilen bildirim veya formlara ilişkin olarak süresinden sonra düzeltme amacıyla verilen bildirim ve formların, belirlenen sürelerin sonundan itibaren 10 gün içinde verilmesi halinde özel usulsüzlük cezası kesilmez, takip eden 15 gün içinde verilmesi halinde ise kesilmesi gereken özel usulsüzlük cezası 1/2 oranında uygulanır.

Elektronik ortamda beyanname ile bildirim ve form verme mecburiyetine uymayanlara bu maddeye göre ceza kesilmesi halinde, 352 nci maddenin birinci derece usulsüzlüklerle ilgili (1) numaralı bendi ile ikinci derece usulsüzlüklerle ilgili (7) numaralı bendi uyarınca ayrıca ceza kesilmez.”

MADDE 23 – 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 359 uncu maddesinin (a) fıkrasında yer alan “bir yıldan” ibaresi “on sekiz aydan” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 24 – 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 77 nci maddesinin sonuna aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Resmi sicile kayıtlı olan menkul malların haczi, sicillerine işlenmek üzere sicilin tutulduğu daireye tebliğ edilmek suretiyle de yapılır. Tahsil dairelerince düzenlenen haciz bildirileri, alacaklı tahsil dairelerince ya da alacaklı amme idaresi vasıtasıyla, posta yerine elektronik ortamda tebliğ edilebilir ve bu tebligata elektronik ortamda cevap verilebilir. Elektronik ortamda yapılacak tebliğe ve cevapların elektronik ortamda verilebilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.”

MADDE 25 – 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 88 inci maddesinin birinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümleler eklenmiştir.

“Tahsil dairelerince düzenlenen haciz bildirileri, alacaklı tahsil dairelerince ya da alacaklı amme idaresi vasıtasıyla, posta yerine elektronik ortamda tebliğ edilebilir ve bu tebligatlara elektronik ortamda cevap verilebilir. Elektronik ortamda yapılacak tebliğe ve cevapların elektronik ortamda verilebilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.”

MADDE 26 – 14/3/2007 tarihli ve 5602 sayılı Şans Oyunları Hasılatından Alınan Vergi, Fon ve Payların Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(1) İlgili kurum ve kuruluşların bir takvim yılı içindeki her türlü yatırım ve işletme giderlerinin toplamı, aynı dönemde elde ettikleri hasılat ve her ne ad altında olursa olsun elde ettikleri diğer gelirler toplamının % 20’sini geçemez. Şans oyunlarının lisans veya işletim hakkının devri halinde, lisans veya işletim hakkını devreden ve devralan kurum ve kuruluşların payları, at yarışları hasılatından yarış müessesesine aktarılan müessese payı ve Tarım ve Köyişleri Bakanlığı emrine açılan özel hesaba aktarılan tutarlar ile Spor Toto Teşkilat Başkanlığınca oynatılan şans oyunları hasılatından Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğüne, federasyonlara, spor kulüplerine ve sporculara isim hakkı olarak aktarılan tutarlar bu orana dahildir.”

MADDE 27 – 28/2/2008 tarihli ve 5746 sayılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasına (g) bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki bent eklenmiş ve mevcut (ğ) bendi (h) bendi olarak teselsül ettirilmiştir.

“ğ) Kamu personeli: 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun eki (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idarelerinde, il özel idareleri ve belediyeler ile bunlara bağlı kuruluşlarda, üyelerinin tamamı köylerden oluşan birlikler dışındaki mahalli idare birliklerinde, döner sermayeli kuruluşlarda, kanunla kurulan fonlarda, kefalet sandıklarında, kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıkları ile 5018 sayılı Kanun kapsamı dışındaki özel bütçeli kamu idarelerinde çalışan memurlar ile diğer kamu görevlilerini ve diğer personeli (Bu kamu görevlilerinin ilgili mevzuat kapsamında sahip oldukları özlük haklarına sahip olmayanlardan geçici olarak ve proje süresiyle sınırlı olarak istihdam edilenler bu Kanun uygulamasında kamu personeli sayılmaz.),”

MADDE 28 – 5746 sayılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının ilk cümlesinde, ikinci, üçüncü ve yedinci fıkralarında yer alan “kanunla kurulan vakıflar” ibareleri, “kanunla kurulan veya teknoloji geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi kullanan vakıflar” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 29 – 11/7/1972 tarihli ve 1606 sayılı Bazı Dernek ve Kurumların Bazı Vergilerden, Bütün Harç ve Resimlerden Muaf Tutulmasına İlişkin Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Bu muafiyetlerin, Türkiye Kızılay Derneğinin 11/4/2007 tarihli ve 5624 sayılı Kanuna göre yürüttüğü faaliyetleri hariç olmak üzere, bu kuruluşlara ait iktisadi işletmelere şümulü yoktur.”

MADDE 30 – 29/6/1956 tarihli ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununun 404 üncü maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 19 uncu maddesine göre yapılacak bölünmelerde bu hüküm uygulanmaz.”

MADDE 31 – 8/6/1959 tarihli ve 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun:

a) 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde yer alan “yarışma ve çekilişlerde kazanılan ikramiyelerin” ibaresi “yarışma ve çekilişler ile 14/3/2007 tarihli ve 5602 sayılı Şans Oyunları Hasılatından Alınan Vergi, Fon ve Payların Düzenlenmesi Hakkında Kanunda tanımlanan şans oyunlarında kazanılan ikramiyelerin” şeklinde değiştirilmiştir.

b) 7 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “futbol müsabakaları ve at yarışları üzerine müşterek bahis düzenleyenler” ibaresi “5602 sayılı Kanun kapsamında şans oyunları düzenleyen ilgili kurum ve kuruluşlar” şeklinde değiştirilmiştir.

c) 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendinde yer alan “futbol müsabakalarına ve at yarışlarına ait müşterek bahislerde” ibaresi “5602 sayılı Kanunda tanımlanan şans oyunlarında” şeklinde değiştirilmiştir.

ç) 16 ncı maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “Futbol müsabakalarına ve at yarışlarına ait müşterek bahislerle” ibaresi “5602 sayılı Kanunda tanımlanan şans oyunları ile” şeklinde değiştirilmiştir.

d) 19 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “futbol müsabakalarına ve at yarışlarına ait müşterek bahisler” ibaresi “5602 sayılı Kanunda tanımlanan şans oyunları” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 32 – 29/7/1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 16 ncı maddesinde yer alan “250.000.000 lirası” ibaresi “10.000 Türk Lirası” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 33 – 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 29 uncu maddesinin dördüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Vergi değerinin hesabında bin liraya, verginin hesaplanmasında ise bir liraya kadar olan kesirler dikkate alınmaz.”

MADDE 34 – 13/7/1956 tarihli ve 6802 sayılı Gider Vergileri Kanununun 39 uncu maddesinin;

1) Birinci fıkrasında yer alan “Telekomünikasyon Kurumuyla görev veya imtiyaz sözleşmesi imzalamak veya bu Kurumdan ruhsat veya genel izin almak suretiyle telekomünikasyon alt yapısı kurup işleten veya telekomünikasyon hizmeti sunan işletmecilerin” ibaresi “Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuyla görev veya imtiyaz sözleşmesi imzalamak suretiyle veya 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu uyarınca bu Kuruma bildirim yapılması veya bu Kurumca kullanım hakkı verilmesi yoluyla yetkilendirilen veya yetkilendirilmiş sayılan işletmecilerin”,

2) Birinci fıkrasının (a) ve (d) bentleri ile dördüncü fıkrasında yer alan “telekomünikasyon” ibareleri “elektronik haberleşme”; beşinci fıkrasında yer alan “Telekomünikasyon işletmecilerinin; imtiyaz veya görev sözleşmeleri, ruhsatlar veya genel izinler uyarınca” ibaresi “İlgili mevzuatına göre yetkilendirilen elektronik haberleşme işletmecilerinin,”,

şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 35 – 19/3/1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 168 inci maddesinin ikinci fıkrasına, birinci cümlesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Şu kadar ki hazırlanan tarifede; genel bütçeye, il özel idareleri, belediye ve köylere ait vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler ve bunların zam ve cezaları ile tarifelere ilişkin davalar ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun uygulanmasından doğan her türlü davalar için avukatlık ücreti tutarı maktu olarak belirlenir.”

MADDE 36 – 4/12/1984 tarihli ve 3093 sayılı Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu Gelirleri Kanununun 4 üncü maddesinin (a) fıkrasında yer alan “Aşağıdaki cihazları imal veya ithal edenler satış sırasında, fabrika çıkış fiyatı veya ithal maliyeti üzerinden bir defaya mahsus olmak üzere,” ibaresi “Aşağıdaki cihazları imal edenler cihazın satış faturasındaki (özel tüketim vergisi hariç) Katma Değer Vergisi matrahı, ithal edenler ise Gümrük Giriş Beyannamesindeki (özel tüketim vergisi hariç) Katma Değer Vergisi matrahı üzerinden bir defaya mahsus olmak üzere;” şeklinde ve aynı maddenin (d) fıkrası ise “Bu maddede belirtilen oranları topluca veya ayrı ayrı iki katına kadar artırmaya veya kanuni oranı sıfıra kadar indirmeye, (a) fıkrasının 6 numaralı bendi kapsamında bandrole tabi olan cihazları türleri ve özellikleri itibarıyla gruplandırmaya ve her bir grup için farklı bandrol oranları belirlemeye Bakanlar Kurulu yetkilidir.” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 37 – 3093 sayılı Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu Gelirleri Kanununun 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümleler eklenmiştir.

“Tahakkuku müteakip tebliğ edilen para cezalarını ödemeyenler hakkında 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre işlem yapılır. Bu maddeye göre kesilecek idari para cezalarına karşı, ilgilisine tebliğ tarihinden itibaren, bir ay içerisinde yetkili idare mahkemesinde dava açılabilir.”

MADDE 38 – 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununun geçici 13 üncü maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.

“Bu fıkranın yürürlüğe girmesini müteakip, Birlik olağan genel kurulu toplanıncaya kadar, Kanunun, Birlik tarafından yönetmelikle düzenlenmesini öngördüğü konularda yönetmelikleri hazırlamaya ya da mevcut yönetmeliklerde değişiklik yapmaya Birlik Yönetim Kurulu yetkili olup, bunlar Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınarak Resmi Gazetede yayımlanır. Bu düzenlemelerle ilgili olarak 33 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi uygulanmaz.

Birlik ve odaların 2010 yılı bütçesi, 2009 yılı bütçesi gelir ve giderleriyle birlikte yüzde ona kadar artırılmak suretiyle Birlik ve oda yönetimleri tarafından düzenlenir ve uygulanır.”

MADDE 39 – 1) 29/7/1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 4 üncü ve 14 üncü maddelerinde yer alan “Katma” ibareleri “Özel” şeklinde değiştirilmiştir.

2) 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 56 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin ikinci cümlesinde yer alan “nakdi” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.

3) 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 116 ncı maddesinin üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkraları yürürlükten kaldırılmıştır.

4) 13/10/1983 tarihli ve 2919 sayılı Kanunun ek 2 nci maddesinin dördüncü fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

5) 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununun 19 uncu maddesinin birinci fıkrasının (f) bendindeki “Yıllık” ile 49 uncu maddesinin ikinci fıkrasındaki “12/4,” ibareleri madde metninden çıkarılmıştır.

GEÇİCİ MADDE 1 – Türkiye Kızılay Derneği adına kayıt ve tescilli olan motorlu taşıtlarla ilgili olarak 1/7/2008 tarihinden önce tahakkuk eden motorlu taşıtlar vergisi, bu vergiye ilişkin gecikme zammı, gecikme faizi ve vergi cezaları ile 11/7/1972 tarihli ve 1606 sayılı Bazı Dernek ve Kurumların Bazı Vergilerden, Bütün Harç ve Resimlerden Muaf Tutulmasına İlişkin Kanunun 1 inci maddesinde sayılan kurum ve kuruluşların iktisadi işletmeleri adına 31/12/2008 tarihinden önceki vergilendirme dönemlerine ilişkin tahakkuk ettirilen kurumlar vergisi ile kurumlar vergisi ve geçici vergiye ilişkin gecikme zammı, gecikme faizi ve vergi cezalarının; bu alacaklarla ilgili olarak açılmış bulunan tüm davalar ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun geçici 67 nci maddesinin uygulanmasına yönelik açılmış tüm davalardan, bu Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen ikinci ayın sonuna kadar vazgeçilmesi şartıyla tahsilinden vazgeçilir. Madde kapsamına giren alacaklara ilişkin olarak tarhiyat yapılmaz ve yapılmış olan tarhiyatlar, maddede belirtilen şartların yerine getirilmesi koşuluyla terkin edilir. Madde kapsamında terkini gereken alacaklara karşılık, 31/12/2005 tarihinden sonraki vergilendirme dönemlerine ilişkin olarak tahsil edilmiş tutarlar red ve iade edilir.

Davadan vazgeçme dilekçeleri bağlı bulunulan vergi dairesine verilir, bu dilekçelerin vergi dairesine verildiği tarih, ilgili yargı merciine verildiği tarih sayılarak, dilekçeler ilgili yargı merciine gönderilir. Bu madde hükmünden yararlanmak üzere başvuruda bulunan ve açtığı davalardan vazgeçen mükellefin 193 sayılı Kanunun geçici 67 nci maddesinin uygulanmasına yönelik ihtilaflara ilişkin daha önce verilmiş ve kanun yolu tüketilmemiş kararlar uyarınca, taraflara tebliğ edilip edilmediğine bakılmaksızın işlem yapılmaz. Madde hükmünden yararlanma başvurusu üzerine idarece de ihtilaflar devam ettirilmez ve bu davalarla ilgili olarak yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmez.

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.

GEÇİCİ MADDE 2 – (1) 13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun;

a) 32/A maddesi kapsamında olup 31/12/2010 tarihine kadar başlayan yatırımlar için söz konusu maddenin ikinci fıkrasının (b) bendinde geçen “% 25” ve “% 45” oranları, sırasıyla “% 60” ve “% 70” olarak uygulanır. Aynı madde uyarınca, münhasıran Çanakkale ilinin Gökçeada ve Bozcaada ilçelerine il genelinden farklı bir gruplandırma yapmaya ve sektörel öncelik belirlemeye Bakanlar Kurulu yetkilidir.

b) Geçici 4 üncü maddesinin birinci fıkrasındaki “münhasıran” ibaresi, 31/12/2010 tarihine kadar “Bakanlar Kurulunca belirlenen illerde münhasıran” olarak uygulanır.

c) Geçici 5 inci maddesinin uygulamasına ilişkin olarak, birleşen veya birleşilen şirketlere anılan Kanunun 13 üncü maddesine göre ilişkili kişi sayılanlar tarafından istihdamın veya faaliyetin kaydırılması gibi sadece teşviklerden yararlanmak amacıyla yapılan işlemlerin bulunması halinde, anılan maddedeki teşviklerden yararlanılamaz.

(2) Elektrik dağıtım şirketlerinden 31/12/2008 tarihi itibarıyla hisselerinin tamamı kamuya ait olanların söz konusu tarihten önceki vergilendirme dönemlerine ilişkin olup bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar elektrik satışından doğan ve süresinde tahsil edilmemesi nedeniyle hesaplanan gecikme faizi ve/veya gecikme zammı alacaklarının tahsili beklenmeksizin dönem sonlarında tahakkuk ettirilmesi suretiyle yapılan her türlü vergi tarhiyatı ve buna ilişkin vergi cezaları ile gecikme faizleri ve gecikme zamları bu konuda herhangi bir ihtilaf yaratılmamak ve yaratılmış ihtilaflardan vazgeçilmek şartıyla terkin edilir, tahsil edilmiş ise red ve iade edilmez. Madde kapsamına giren dönemlere ilişkin olarak aynı gerekçeyle tarhiyat yapılmaz.

MADDE 40 – Bu Kanunun;

a) 2 nci maddesi 1/1/2009 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde,

b) 22 nci, 27 nci ve 28 inci maddeleri yayımını izleyen aybaşında,

c) 29 uncu maddesi 1/1/ 2010 tarihinde,

ç) 34 üncü maddesi 10/5/2009 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde,

d) Diğer hükümleri yayımı tarihinde,

yürürlüğe girer.

MADDE 41 – Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

2/7/2009

(1) SAYILI CETVEL

Vergi Tutarı

G.T.İ.P. NO Mal İsmi (TL) Birimi

2710.11.25.00.00 Diğerleri 1,6135 Kilogram

Buna göre 2009 mali tatili 1.Temmuz.2009 çarşamba günü başlayacak, 20.Temmuz.2009 pazartesi tarihinde sona erecektir.

Beyana dayalı vergilemede, kanuni süresinde verilmesi gereken bazı beyannamelerin verilme süreleri.

Özet ile;

-Vergi idaresi tarafından yapılan incelemeler sonucu uygulanan vergilerin vadesi mali tatile rastlayan vergi, resim ve harçlar ile vergi cezaları ve gecikme faizlerinin ödeme süresi,

İnceleme sonucu hesaplanan vergilere ve/veya kesilen cezalara karşı uzlaşma talep etme veya cezada indirim hükümlerinden yararlanmak amacıyla yapılacak başvurulara ilişkin süreler,

Devamlı bilgi verme hükümleri kapsamında verilmesi gereken bilgilerin verilmesine ilişkin süreler,

Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre belirli sürelerde yapılması gereken muhasebe kayıt süreleri, bildirim süreleri ve vergiyle ilgili işlemlere ilişkin dava açma süreleri mali tatil süresince işlemez. Belirtilen süreler mali tatilin bitiminden itibaren tekrar işlemeye başlar.

- Aramalı incelemeler hariç olmak üzere, mali tatil süresince inceleme amacıyla defter ve belgelerin ibrazı talep edilemez, mükellefin işyerinde incelemeye başlanılmaz.

- Tatil süresince, vergi ve ceza ihbarnameleri ile mahsup taleplerine yönelik olanlar hariç, bilgi isteme talepleri mükelleflere, vergi ve ceza sorumlularına bildirilmez. Ancak tatil süresi içinde gerçekleşen tebligat işlemlerinde süre, mali tatilin son gününden itibaren işlemeye başlar.

- Mali tatilin sona erdiği günü izleyen yedi gün içinde biten bu madde kapsamındaki kanuni ve idari süreler, mali tatilin son gününü izleyen tarihten itibaren yedinci günün mesai saati bitiminde sona ermiş sayılır.

- Gümrük idareleri, il özel idareleri ve belediyeler tarafından tarh ve/veya tahsil edilen vergi, resim ve harçlarla ilgili olarak mali tatil uygulanmaz.

- Beyana dayanan ve beyanname verme süresi mali tatil nedeniyle uzamış olan vergilerde ödeme süresi (aynı ay içerisinde kalmak kaydıyla), uzayan beyanname verme süresinin son gününden itibaren üçüncü günün mesai saati bitimine kadar uzamış sayılır.

MALİ TATİLE RASTLASA DAHİ VERİLMESİ ZORUNLU OLAN BEYANNAME VE BİLDİRİMLER

1- Haziran 2009 dönemine ait olup 15 Temmuz 2009 tarihinde verilmesi gereken;

a) Kolalı gazoz, Alkollü içecekler ve tütün mamullerine ilişkin ÖTV beyanı ve ödemesi

b) Dayanıklı tüketim ve diğer mallara ilişkin ÖTV beyanı ve ödemesi

c) Motorlu taşıt araçlarına ilişkin ÖTV beyanı ve ödemesi

2- Haziran 2009 dönemine ait Özel İletişim vergisi ve beyanı ve ödenmesi

3- Haziran 2009 dönemine ait Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi ve beyanı ve ödenmesi

SOSYAL GÜVENLİK MEVZUATI İLE İLGİLİ UYGULAMALAR

Malî tatil ilan edilen döneme rastlayan tarihlerde 5/5/1983 tarihli ve 2821 sayılı Sendikalar Kanunu, 25/8/1999 tarihli ve 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu ve 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa göre işverenlerce yapılması gereken, iş kazası ve meslek hastalığı bildirimleri dışında kalan beyan, bildirim ve ödemeler; 2/9/1971 tarihli ve 1479 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu ile 17/10/1983 tarihli ve 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununa tâbi sigortalıların, 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tâbi işverenlerin, 17/10/1983 tarihli ve 2925 sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanununa tâbi sigortalıların yapmakla yükümlü olduğu iş kazası ve meslek hastalığı bildirimleri dışında kalan beyan, bildirim ve ödemeler, 1 inci maddede belirtilen süreler kadar ertelenir.

Öte yandan, yukarıda yer alan söz konusu yasal düzenlemelerden bir kısmı 5510 sayılı Yasa ile yürürlükten kaldırıldığından, 5510 sayılı Yasa uyarınca yapılması gereken iş kazası ve meslek hastalığı bildirimleri dışında kalan beyan, bildirim ve ödemelerden mali tatile rastlayanları, 5604 sayılı Yasanın 1 inci maddede belirtilen süreler kadar ertelenecektir. Ancak, bu konuda bugüne kadar herhangi bir resmi açıklama yapılmamıştır

01.07.2009 – 31.12.2009 TARİHLER ARASI

“a) Elyaf, iplik, ham ve mamul mensucat (astar dahil) gibi temel tekstil hammaddeleri ile tekstil ve deri kimyasal maddeleri dışında kalan yardımcı maddelerin (tela, etiket, düğme, fermuar, çıtçıt, rivet, askı, kuşgözü, şerit, kordela, lastik vb.) her bir 8 (sekiz)’li bazda gümrük tarife istatistik pozisyonu itibarıyla bir takvim yılı için 200.000 ABD Dolarına kadar yapılacak ithalatını müteakip, ihraç ürünlerinin elde edilmesinde kullanılması,

f) Eşyanın baskı işlemine tabi tutulması, asorti edilmesi, etiketlenmesi, ambalajlanması, temizlenmesi, elenmesi, fiziksel boyutunun değiştirilmesi, kavrulması veya kabuğundan ayrılması, asorti bağırsağın tüplenmesi,

ı) Bedelsiz olarak ithal edilen eşyanın işleme faaliyetine tabi tutulması (Tarım ürünlerindeki bedelsiz ithalat, Savunma Sanayi Projeleri kapsamında bedelsiz ithalat ile tekstil ve konfeksiyon ürünlerinde her bir 8 (sekiz)’li bazda gümrük tarife istatistik pozisyonunda yer alan eşya için bir takvim yılı itibarıyla 200.000 ABD Dolarını aşan bedelsiz ithalat hariç olmak üzere).”

MADDE 2 – Aynı Tebliğin “Ek süre müracaatı” başlıklı 21 inci maddesinin (1) numaralı fıkrasının (ç) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“ç) Bu Tebliğin 22 nci maddesinin (5) numaralı fıkrası hükmüne istinaden proje süresine ilişkin dahilde işleme iznine ek süre almak için Gümrük Müsteşarlığınca belirlenen uygulama esasları çerçevesinde, izne ilişkin beyanname aslı, gerçekleştirilen ihracata ilişkin liste ve bu listede yer alan gümrük beyannamelerinin iznin ihracat taahhüdünün kapatılmasında kullanılacağına ve bu bilgilerin doğruluğuna dair taahhütname ile birlikte en geç izin süresi sonundan itibaren 1 (bir) ay içerisinde ilgili gümrük idaresine,”

MADDE 3 – Aynı Tebliğin “Haklı sebep hallerine ilişkin müracaat” başlıklı 23 üncü maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“b) Dahilde işleme izni ile ilgili olarak, Gümrük Müsteşarlığınca belirlenen uygulama esasları çerçevesinde, izne ilişkin gümrük beyannamesi aslı ve haklı sebebe ilişkin tevsik edici bilgi ve belgelerle birlikte en geç izin süresi sonundan itibaren 1 (bir) ay içerisinde ilgili gümrük idaresine,”

MADDE 4 – Aynı Tebliğin “Mücbir sebep ile fevkalade hallerin değerlendirilmesi” başlıklı 27 nci maddesinin (2) numaralı fıkrasının (a) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“a) Belge/izin kapsamında ithal edilen eşyanın yerine konulamayacak şekilde telef veya kaybı durumunda, bu telef veya kayba dair delil tespiti işlemi talep olunan mahkemece, diğer taraflarla birlikte belge için Müsteşarlığa ve yine gümrük yükümlülüğü açısından ilgili gümrük idaresine; izin için ise ilgili gümrük idaresine tebligat yapılması ertesinde, mevcut duruma ilişkin mahkeme tarafından yapılan delil tespitinin tevsik edilmesi halinde,

1) Bu ithalata tekabül eden ihracatın gerçekleştirilmesi aranmaksızın ihracat taahhüdü kapatılır ve ithalata ilişkin teminat iade edilir veya,

2) İhracat taahhüdünün tamamlanması için telef olan veya kaybolan miktar kadar yeni ithalata izin verilir.”

MADDE 5 – Aynı Tebliğin “Kapatma müracaatının değerlendirilmesi” başlıklı 38 inci maddesinin (1), (2) ve (11) numaralı fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(1) Dahilde işleme izin belgesi/dahilde işleme izni ihracat taahhüdünün kapatılmasına ilişkin yapılan müracaatta, eksik bilgi ve belge gönderildiğinin tespiti halinde, bu eksiklik 1 (bir) ay içerisinde tamamlanmak üzere ilgili ihracatçı birlikleri genel sekreterliği/gümrük idaresi tarafından firmaya bildirilir. Bu süre içerisinde eksik bilgi ve belgelerin tamamlanmaması durumunda, ihracat taahhüdü mevcut bilgi ve belgelerle, bu Tebliğin 45 inci maddesi de dikkate alınarak kapatılır.

(2) Dahilde işleme izin belgesi/dahilde işleme izni ihracat taahhüdü, belgede/izinde belirtilen şartlar da dikkate alınmak suretiyle, dahilde işleme rejimi hükümleri çerçevesinde eşdeğer eşya ve/veya ithal eşyasından elde edilen işlem görmüş ürün ile değişmemiş eşyanın ihraç edildiğinin tespiti kaydıyla kapatılır. Gümrük beyannamesinin belge/izin süresi içerisinde tescil edilmiş olması bu beyannamenin belge/izin kapsamında değerlendirilebilmesi için yeterli sayılır. Ancak, belge/izin ihracat taahhüdünün kapatılmasında, belge/izin süresi içerisinde tescil edilmiş ihracata ilişkin gümrük beyannamesi kapsamındaki ihracatın gerçekleştirildiğinin tespiti aranır. Aksine bir durumun tespiti halinde, bu Tebliğin 45 inci maddesi hükmüne göre işlem yapılır.

(11) İhracat taahhüdü kapatılan dahilde işleme izin belgeleri/dahilde işleme izinleri Müsteşarlığın (İhracat Genel Müdürlüğü)/Gümrük Müsteşarlığının (Gümrükler Genel Müdürlüğü) uygun görüşüne istinaden kamu kurum ve kuruluşları ile ihracatçı birlikleri genel sekreterliklerince yapılan maddi hatadan dolayı yeniden açılabilir.”

MADDE 6 – Aynı Tebliğin “Kapatma işleminin bildirileceği merciler” başlıklı 39 uncu maddesinin (2) numaralı fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(2) İhracatçı birlikleri genel sekreterliklerince, ek-5 ve ek-6’da yer alan ihracat ve ithalat listeleri ilgili gümrük ve muhafaza başmüdürlüklerine taahhüt kapatma yazısı ekinde gönderilir. Belge kapsamında yurt içi alım yapılması halinde, kapatma işlemi ilgili kurum ve kuruluşa da bildirilir.”

MADDE 7 – Aynı Tebliğin “Yetki” başlıklı 49 uncu maddesinin (2) ve (3) numaralı fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(2) Müsteşarlık (İhracat Genel Müdürlüğü) dahilde işleme izin belgesinin taahhüt kapatma müracaatını, taahhüt kapatma, iptal veya resen kapatma işlemlerini geri almaya yetkilidir. Resen kapatmanın Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren 60 (altmış) gün içerisinde ilgili firma tarafından resen kapatmanın geri alınmasına ilişkin müracaatın yapılmaması halinde, resen kapatma işlemi geri alınmaz. Taahhüt kapatma, iptal veya resen kapatma işlemleri geri alınan belge ihracat taahhüdünün kapatılması durumunda; belge kapsamında müeyyide uygulanmakla birlikte henüz tahsilatı yapılmamış (amme alacağının asli ve/veya ferilerinin tahsil edilmemiş olması) kısım için ithalat esnasında alınan teminatlar ilgili gümrük idaresince belge sahibi firmaya iade edilir, ancak belge kapsamında müeyyide uygulanmış ve daha önce tahsil edilmiş tutarlar (amme alacağının asli ve/veya ferilerinin tahsil edilmiş olması) taahhüt kapatma işlemini müteakip ilgili belge sahibi firmaya iade edilmez. İptal veya resen kapatma işlemleri geri alınan firmaların düzenlenmiş ve düzenlenecek olan dahilde işleme izin belgelerine (bu firmaların, geri alma işlemi tesis edilen dahilde işleme izin belgesi ve yan sanayici olarak öngörüldüğü bir başka firmanın dahilde işleme izin belgesi de dahil) bu belgeler kapsamında geri alma tarihinden itibaren yapılacak tüm ithalat işlemlerinde geçerli olmak üzere 1 (bir) yıl süreyle indirimli teminat uygulanmaz.

(3) Dahilde işleme izninin taahhüt kapatma, iptal veya resen kapatma işlemlerini geri almaya Gümrük Müsteşarlığı (Gümrükler Genel Müdürlüğü) yetkilidir. Taahhüt kapatma, iptal veya resen kapatma işlemleri geri alınan izin ihracat taahhüdünün kapatılması durumunda; izin kapsamında müeyyide uygulanmakla birlikte henüz tahsilatı yapılmamış (amme alacağının asli ve/veya ferilerinin tahsil edilmemiş olması) kısım için ithalat esnasında alınan teminatlar ilgili gümrük idaresince izin sahibi firmaya iade edilir, ancak izin kapsamında müeyyide uygulanmış ve daha önce tahsil edilmiş tutarlar (amme alacağının asli ve/veya ferilerinin tahsil edilmiş olması) taahhüt kapatma işlemini müteakip ilgili izin sahibi firmaya iade edilmez.”

MADDE 8 – Aynı Tebliğe aşağıdaki Geçici 12 nci madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 12 – (1) Dünya genelinde yaşanan ekonomik kriz nedeniyle, bu maddenin yürürlüğe giriş tarihinden önce düzenlenmiş ve henüz ihracat taahhüt hesabı kapatılmamış dahilde işleme izinlerine, izin kapsamındaki eksik ihracatın tamamlanmasını teminen;

a) İzin süresi sona ermiş izinler için, bu maddenin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren 1 (bir) ay içerisinde ilgili gümrük idaresine müracaat edilmesi kaydıyla,

b) İzin süresi sona ermemiş izinler için ise, en geç izin süresi sonundan itibaren 1 (bir) ay içerisinde ilgili gümrük idaresine müracaat edilmesi kaydıyla,

bu ek süre müracaatının uygun görüldüğü tarihten itibaren, izin orijinal süresini aşmamak üzere azami 6 (altı) aya kadar haklı sebebe ilişkin ek süre verilir.”

MADDE 9 – Aynı Tebliğe aşağıdaki Geçici 13 üncü madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 13 – (1) Dünya genelinde yaşanan ekonomik kriz nedeniyle, 24/12/2008 tarihinden önce düzenlenmiş ve belge süresi sona ermekle birlikte ihracat taahhüt hesabı henüz kapatılmamış dahilde işleme izin belgelerine, Geçici 11 inci madde kapsamında ek süre imkanından yararlanılmamış olunması ve bu maddenin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren 1 (bir) ay içerisinde elektronik ortamda düzenlenmiş dahilde işleme izin belgeleri açısından elektronik ortamda Müsteşarlığa; elektronik ortamda düzenlenmemiş bulunan dahilde işleme izin belgeleri açısından ilgili ihracatçı birlikleri genel sekreterliğine müracaat edilmesi kaydıyla, bu ek süre müracaatının uygun görüldüğü tarihten itibaren, sadece belge kapsamındaki eksik ihracatın tamamlanmasını teminen belge orijinal süresini aşmamak üzere azami 6 (altı) aya kadar haklı sebebe ilişkin ek süre verilir.”

MADDE 10 – Aynı Tebliğe aşağıdaki Geçici 14 üncü madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 14 – (1) 27/1/2005 tarihinden sonra düzenlenmiş ve taahhüt hesabı müeyyideli kapatılmış/resen kapatılmış dahilde işleme izin belgeleri, 17/1/2005 tarihli ve 2005/8391 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki Dahilde İşleme Rejimi Kararının 26 ncı maddesi hükümlerinin saklı kalması, bu Tebliğin 46 ncı maddesi kapsamında herhangi bir inceleme ve/veya soruşturma nedeniyle müeyyide uygulanmamış olması, müeyyideli kapatılmış/resen kapatılmış belgeler için belge süresi içerisinde usulüne uygun olarak gerçekleştirilmiş ihracatın tevsik edilmesi ve bu maddenin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren 1 (bir) ay içerisinde ilgili ihracatçı birlikleri genel sekreterliğine müracaat edilmesi kaydıyla açılır ve ilgili belgeye taahhüt kapatma/resen kapatma işleminin geri alındığı tarih itibarıyla sadece belge kapsamındaki eksik ihracatın tamamlanmasını teminen azami 3 (üç) aya kadar haklı sebebe ilişkin ek süre verilir. Bu ek süre imkanından yararlanan firmalar, bu Tebliğ kapsamında varsa başka ek süre hakkından yararlanamaz.”

MADDE 11 – Aynı Tebliğ eki Ek-1 ekteki şekilde değiştirilmiştir.

MADDE 12 – Aynı Tebliğ eki Ek-3 ekteki şekilde değiştirilmiştir.

MADDE 13 – Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 14 – Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakan yürütür.

EK-1

DAHİLDE İŞLEME İZNİ ALMAK İÇİN

GEREKLİ BİLGİ VE BELGELER

1 – Dilekçe (İmza sirkülerinde yer alan yetkililerin adı ve soyadı belirtilerek imzalanmış)

2 – Dahilde İşleme İzni Talep Formu (2 nüsha) (İmza sirkülerinde yer alan yetkililerin adı ve soyadı belirtilerek imzalanmış) (Ek-2)

3 – Eşyanın bedelsiz gönderilme amacı ve süresini kapsayan gönderici firma ile alıcı firma arasında varsa imzalanmış sözleşme veya gönderici firma yazısı aslı ve tercümesi (*)

4 – İhraç Ürünleri ile İlgili Hammadde Sarfiyat Tablosu (Ek-9) (**)

5 – İhraç edilen mamulün üretimi ile ilgili Kapasite Raporu (Ticaret ve/veya sanayi odalarınca tasdikli) (***)

6 – Yan sanayici kullanılması halinde (İmalatçı-ihracatçı, İhracatçı, Dış Ticaret Sermaye Şirketi ve Sektörel Dış Ticaret Şirketi için);

a) Yan sanayici firmaya ait Kapasite Raporu (Ticaret ve/veya sanayi odalarınca tasdikli) (***)

b) Yan sanayici firmaya ait İmza Sirküleri (Noter tasdikli)

c) Yan sanayici ile yapılan protokol (Taraflarca imzalanmış)

7 – Ticaret Sicil Gazetesi aslı, noter veya ticaret ve/veya sanayi odaları ile ticaret sicili memurluklarınca tasdikli örneği (Kuruluşa, varsa unvan değişiklikleri ile mevcut duruma ilişkin Ticaret Sicil Gazetelerinin her biri)

8 – İmza Sirküleri (Noter tasdikli)

(*) : Tebliğin 14/1-ı bendinde belirtilen işlem için

(**) : Tebliğin 14/1-b, g ila ı bentlerinde belirtilen işlemler için

(***): Kapasite raporu düzenlenmeyen üretim faaliyetleri için ilgili kurumdan alınan belge (Aslı veya ilgili kurumca tasdikli örneği)

NOT :

1 – Firmanın aynı gümrük idaresindeki önceki dosyasında bulunan süresi geçerli bilgi ve belgeler tekrar istenmeyebilir.

2 – Projenin özelliğine göre ek bilgi ve belge istenmesine veya yukarıda belirtilen bilgi ve belgelerden birinin veya birkaçının istenmemesine Gümrük Müsteşarlığınca karar verilir.

3 – Tebliğin 14/1-a bendinde belirtilen işlemler için sadece 2, 7 ve 8 inci maddelerde belirtilen belgeler aranır.

4 – Serbest bölge kullanıcısı firmalara ait demirbaşa kayıtlı eşyanın ve yatırım malları ve ekipmanlarının Tebliğ’in 14/1-d,e bentlerinde belirtilen işlemler için dahilde işleme izni kapsamında ithal edilmek istenmesi halinde sadece 2, 7 ve 8 inci maddelerde belirtilen belgeler aranır.

EK-3

DAHİLDE İŞLEME İZİN BELGELERİNİN KAPATILMASI İÇİN

GEREKLİ BİLGİ VE BELGELER

1 – Dahilde İşleme İzin Belgesinin kağıt ortamındaki basılı nüshası (Belge sahibi firmanın talebine istinaden ilgili firmaya gönderilmişse)

2 – Gümrük Beyannameleri asılları (*)

3 – Döviz Alım Belgesi aslı (İhracatın özel fatura ile yapılması halinde)

4 – İhracat Listesi (Ek-5)

5 – İthalat Listesi (Ek-6)

6 – Ekspertiz Raporu (Belge süresi içerisinde alınmış, ilgili en az iki mühendis tarafından imzalanmış ve ilgili birimin yetkilileri tarafından tasdik edilmiş) (**)

7 – Telafi Edici Vergi Makbuzu (Gerekli olması halinde)

8 – A.TR Dolaşım Belgesi (Gerekli olması halinde)

9 – Menşe İspat Belgeleri (Gerekli olması halinde)

10 – Tedarikçi Beyanı (Gerekli olması halinde)

11 – Ön Statü Belgesi (İhracatın serbest bölgeye yapılması halinde)

12 – Serbest Bölge Bilgi İşlem Formu aslı (Serbest bölgelerden, Türkiye Gümrük Bölgesi veya başka bir serbest bölge hariç olmak üzere serbest bölge dışına satış yapılması halinde) (*)

13 – Serbest bölgeden yapılan ithalata ilişkin gümrük beyannamesi aslı (*) ve bu ithalatın yapıldığı dahilde işleme izin belgesinin, dahilde işleme izninin veya yatırım teşvik belgesinin noter tasdikli örneği veya dahilde işleme izni ile ilgili olarak bu ithalatın ilgili izin kapsamında yapıldığına dair ilgili gümrük idaresinden alınacak yazı (Serbest bölgelerden yatırım teşvik belgesi veya bir başka belge/izin kapsamında Türkiye Gümrük Bölgesine ithalat yapılması halinde)

14 – Serbest bölge gümrük müdürlüğü ve serbest bölge müdürlüğü tarafından müştereken düzenlenecek tutanak (Belge kapsamında serbest bölgeye ihracı gerçekleştirilen işlem görmüş ürünün, bu Tebliğin 28 inci maddesinde belirtildiği şekilde serbest bölgede kullanılması halinde)

15 – Yeminli Mali Müşavirlerce onaylı İhracata İlişkin Gümrük Beyannamesi Listesi ve konuyla ilgili Yeminli Mali Müşavir Raporu (Tecil-terkin sistemi çerçevesindeki belge kapsamındaki yurt içi alımlarda)

16 – Telafi Edici Vergi Tablosu (Gerekli olması halinde) (Ek-8)

(*): Taahhüt hesabına sayıldığına dair üzerine meşruhat düşülmüş ilgili belgenin fotokopisi alındıktan sonra Dahilde İşleme İzin Belgesi sahibi firmaya iade edilmek üzere

(**): Dahilde İşleme İzin Belgesi özel şartlar bölümünde yer alması veya gerek görülmesi halinde

NOT: Gerek görülmesi halinde; Müsteşarlıkça (İhracat Genel Müdürlüğü) ve/veya ilgili ihracatçı birlikleri genel sekreterliğince, yukarıdaki bilgi ve belgeler dışında bilgi ve belge istenebilir veya Müsteşarlıkça (İhracat Genel Müdürlüğü), yukarıda belirtilen bilgi ve belgelerden biri veya birkaçı istenmeyebilir.

“ü) Grup ihracatçısı: İdaresi ve murakabesi ve/veya sermayesi bakımından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi bulunan aynı gruba ait imalatçı firmaların ihracat işlemlerini gerçekleştiren yine bu gruba ait olan dış ticaret veya pazarlama şirketini,

v) Grup imalatçısı: İdaresi ve murakabesi ve/veya sermayesi bakımından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi bulunan aynı gruba ait imalatçı firmayı,

y) Grup ithalatçısı: İdaresi ve murakabesi ve/veya sermayesi bakımından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi bulunan aynı gruba ait imalatçı firmaların ithalat işlemlerini gerçekleştiren yine bu gruba ait olan dış ticaret veya pazarlama şirketini,

z) Ertelenmiş kontrol: Risk kriterlerine göre, belge kontrolü veya fiziki muayene yapılmadan teslim edilen eşyanın tesliminden sonra gümrük beyannamesi ile ticari belge ve verileri incelenerek gerektiğinde eşyanın fiziki muayenesinin imalathane, fabrika, özel depo, işyeri ve benzeri yerlerde yapılmasını,”

MADDE 2 – Aynı Yönetmeliğin birinci kısmının ikinci bölümünden sonra gelmek üzere aşağıdaki bölüm eklenmiştir.

“ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Onaylanmış Kişi Statüsü

Onaylanmış kişi statüsü verilebilecek kişiler

MADDE 17/A – Gümrük mevzuatı kapsamında gümrük işlem ve uygulamalarının kolaylaştırılması amacıyla belirlenen basitleştirilmiş usul, uygulama ve yetkilerden yararlanmak üzere 17/B ve 17/C maddelerinde belirlenmiş koşulları sağlayan, Türkiye gümrük bölgesinde yerleşik gerçek ve tüzel kişilere talep etmeleri halinde A, B veya C sınıfı onaylanmış kişi statüsü verilir.

Resmi daireler, sermayesinin tamamı devlete ait olan iktisadi devlet teşekkülleri ve kamu iktisadi kuruluşları ile sermayesinin tamamı bir iktisadi devlet teşekkülüne veya kamu iktisadi kuruluşuna ait müesseselerce onaylanmış kişi statüsü talep edilmesi durumunda 17/B ve 17/C maddelerinde belirtilen genel ve özel koşullar aranmaz.

Onaylanmış kişi statüsü için gereken genel koşullar

MADDE 17/B – Onaylanmış kişi statüsü için başvuruda bulunan kişilerce aşağıda belirtilen koşulların tamamının sağlanması gerekir:

a) Yönetim kurulu üyeleri, sermayesinin yüzde onundan fazlasına sahip gerçek kişiler ile gümrük ve dış ticaret işlemlerinde temsil yetkisini haiz çalışanlarının; devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, güveni kötüye kullanma (emniyeti suistimal), hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, hileli (dolanlı) iflas, yalan tanıklık (yalan yere şahadet), suç uydurma (suç tasnii) ve iftira suçları ile ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerini aklama suçlarından mülga 765 sayılı Türk Ceza Kanunu ile 5237 sayılı Türk Ceza Kanununa; vergi kaçakçılığı veya vergi kaçakçılığına teşebbüs suçlarından 213 sayılı Vergi Usul Kanununa; mülga 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun, mülga 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu, 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu ile 1567 sayılı Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında Kanuna muhalefetten kesinleşmiş cezası bulunmaması,

b) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı olmak üzere, her bir dönem içerisinde vergi kaybına neden olan gümrük mevzuatı ihlali nedeniyle, haklarında 234 ila 238 inci maddeler uyarınca 241 inci maddenin birinci fıkrasında öngörülen usulsüzlük cezasını aşan tutarda düzenlenmiş ceza kararı toplam sayısının, beşten fazla olmak koşuluyla, her bir dönemde işlem gören ithalat ve ihracata ilişkin gümrük beyannamesi toplam sayısının yüzde birini aşmaması,

c) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı olmak üzere, her bir dönem içerisinde vergi kaybına neden olan gümrük mevzuatı ihlali nedeniyle, haklarında 234 ila 238 inci maddeler uyarınca 241 inci maddenin birinci fıkrasında öngörülen usulsüzlük cezasının yirmi beş katını aşan tutarda düzenlenmiş ceza kararı sayısı ve yine aynı tutardaki usulsüzlük cezasının yüz katını aşan 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 51 inci maddesi ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun 16 ncı maddesi uyarınca düzenlenmiş ceza kararı sayısı toplamlarının, ikiden fazla olmak koşuluyla, her bir dönemde işlem gören ithalat ve ihracata ilişkin gümrük beyannamesi toplam sayısının binde üçünü aşmaması,

ç) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı olmak üzere, her bir dönem içerisinde gümrük mevzuatı ihlali nedeniyle haklarında 239, 240 ve 241 inci maddeler uyarınca aynı 241 inci maddenin birinci fıkrasında öngörülen usulsüzlük cezasını aşan tutarda düzenlenmiş ceza kararı toplam sayısının, ondan fazla olmak koşuluyla, her bir dönemde işlem gören ithalat ve ihracata ilişkin gümrük beyannamesi toplam sayısının yüzde ikisini aşmaması,

d) Gümrük mevzuatı uyarınca kesinleşmiş vergi ve ceza borcu bulunmaması,

e) Vergi mevzuatı uyarınca kesinleşmiş vergi borcu bulunmaması,

f) İlgili mevzuat uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu bulunmaması,

g) İhracatçılar için, bağlı bulunulan ihracatçı birliği kayıtlarına göre, Türkiye İhracatçılar Meclisi veya ihracatçı birliklerince ilgili mevzuatı çerçevesinde performans ve güvenilirliğinin onaylanmış olması,

ğ) Dış ticaret sermaye şirketleri, grup ihracatçıları, grup ithalatçıları, Ar-Ge merkezi belgesine sahip kişiler ile bakım onarım faaliyeti yürüten ticari hava taşımacılığı şirketleri hariç imalatçı olması,

h) Başvuru yılından önceki iki yıl esas alınmak suretiyle, mali yapısının yeminli mali müşavir tarafından incelenerek, Müsteşarlıkça belirlenecek formata uygun olarak düzenlenecek raporla olumlu görüşle sonuca bağlanmış olması,

Birinci fıkranın (b) bendinin uygulanmasında, 67 nci maddenin ikinci fıkrası hükmü saklı kalmak kaydıyla, aynı beyannameye ilişkin düzenlenmiş birden fazla ceza kararı bir ceza kararı sayılır.

Grup ihracatçıları veya grup ithalatçıları tarafından yapılan başvurularda, dış ticaret işlemlerinde adlarına aracılık yapıldığı bildirilen grup imalatçıları tarafından birinci fıkranın (d), (e) ve (f) bentlerinde sayılan koşulların sağlanması gerekir.

Grup imalatçısı tarafından yapılan başvurularda 17/C maddesinin dördüncü fıkrasının uygulandığı durumlarda aynı maddenin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarının (a) bentlerinde belirtilen özel koşulun sağlanmasında ihracat tutarları göz önünde bulundurulan grup ihracatçısı ya da ihracatçıları tarafından birinci fıkranın (d), (e) ve (f) bentlerinde sayılan koşulların tamamının sağlanması gerekir.

17/C maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendinin üçüncü alt bendinde belirtilen koşulu sağlayan kişilerce yapılan C sınıfı statü belgesi başvurularında birinci fıkranın (g) ve (h) bentlerinde sayılan koşullar aranmaz.

Onaylanmış kişi statüsü için gereken özel koşullar

MADDE 17/C – A sınıfı onaylanmış kişi statüsü için başvuruda bulunan kişilerin 17/B maddesinde belirtilen genel koşullara ek olarak aşağıdaki özel koşulları da sağlaması gerekir:

a) Dış ticaret performansına ilişkin olarak aşağıdaki koşullardan en az birinin sağlanması:

1) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde asgari yirmi beş milyon FOB/ABD doları tutarında fiili ihracat yapılmış olması,

2) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde gerçekleştirilen ithalat ve fiili ihracat toplamının asgari yüz milyon ABD doları tutarında olması.

b) Başvuru tarihinden geriye dönük bir ay içinde en az iki yüz elli işçi istihdam ediyor olması.

B sınıfı onaylanmış kişi statüsü için başvuruda bulunan kişilerin 17/B maddesinde belirtilen genel koşullara ek olarak aşağıdaki özel koşulları da sağlaması gerekir:

a) Dış ticaret performansına ilişkin olarak aşağıdaki koşullardan en az birinin sağlanması:

1) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde asgari beş milyon FOB/ABD doları tutarında fiili ihracat yapılmış olması,

2) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde gerçekleştirilen ithalat ve fiili ihracat toplamının asgari yirmi milyon ABD doları tutarında olması.

b) Başvuru tarihinden geriye dönük bir ay içinde en az yüz işçi istihdam ediyor olması.

C sınıfı onaylanmış kişi statüsü için başvuruda bulunan kişilerin 17/B maddesinde belirtilen genel koşullara ek olarak aşağıdaki özel koşulları da sağlaması gerekir:

a) Dış ticaret performansına ilişkin olarak aşağıdaki koşullardan en az birinin sağlanması:

1) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde asgari iki milyon FOB/ABD doları tutarında fiili ihracat yapılmış olması,

2) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde gerçekleştirilen ithalat ve fiili ihracat toplamının asgari sekiz milyon ABD doları tutarında olması,

3) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde asgari yirmi beş milyon ABD doları tutarında sabit sermaye yatırımı yapmış olması.

b) Başvuru tarihinden geriye dönük bir ay içinde en az otuz işçi istihdam ediyor olması.

Dış ticaret sermaye şirketleri ve/veya grup ihracatçısı aracılığıyla ihracat yapılması durumunda, bağlı bulunulan ihracatçı birliği kayıtlarına göre Türkiye İhracatçılar Meclisi veya ihracatçı birliklerince onaylı belgede kayıtlı ihracat tutarlarından dış ticaret sermaye şirketleri ve/veya grup ihracatçısı aracılığıyla yapıldığı tespit edilen ihracat tutarları da imalatçı kişinin ihracatı olarak kabul edilir ve imalatçı kişinin başvurusunda dikkate alınır.

Dış ticaret sermaye şirketleri için birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarda sayılan özel koşullar aranmaz.

Grup ihracatçıları ve grup ithalatçıları için birinci, ikinci ve üçüncü fıkraların (b) bentlerinde belirtilen özel koşul aranmaz. Ancak, grup ihracatçıları veya grup ithalatçıları tarafından yapılan başvurularda, dış ticaret işlemlerinde adlarına aracılık yapıldığı bildirilen grup imalatçıları tarafından birinci, ikinci ve üçüncü fıkraların (b) bendinde yer alan koşulun sağlanması zorunludur. Bu koşulun sağlanmasında, grup imalatçılarının sigortalı çalışan sayıları toplamı dikkate alınır.

Onaylanmış kişi statü belgesi sahibinin, devir veya birleşme suretiyle tüzel kişiliğinin sona ermesi durumunda yeni kurulan ya da onaylanmış kişi statü belgesi sahibi firmayı devralan tüzel kişiliğin onaylanmış kişi statü belgesi talebinin bu madde uyarınca özel koşullar açısından değerlendirilmesinde talep halinde tüzel kişiliği sona eren firmanın dış ticaret performansı da dikkate alınır. Bu durumda tüzel kişiliği sona eren firmanın 17/B maddesinin birinci fıkrasının (b), (c) ve (ç) bentlerinde yer alan ihlallere ilişkin ceza kararı sayıları da statü belgesi talebinde bulunan kişi adına düzenlenmiş ceza kararları ile birlikte değerlendirilir.

Onaylanmış kişi statü belgesi ve kapsamı

MADDE 17/Ç – Onaylanmış kişi statüsü verilen gerçek ve tüzel kişilerce gümrük mevzuatı kapsamında gümrük işlem ve uygulamalarının kolaylaştırılması amacıyla belirlenen basitleştirilmiş usul, uygulama ve yetkilerden adlarına düzenlenen onaylanmış kişi statü belgesi aracılığıyla yararlanılır.

Onaylanmış kişi statü belgesi almak için yapılacak başvuru, aranacak belgeler ve onaylanmış kişi statü belgesinin düzenlenme şekli, geçerlilik süresi, yenilenmesi ve değiştirilmesine ilişkin usul ve esaslar Müsteşarlıkça belirlenir.

A, B veya C sınıfı onaylanmış kişi statüsü sahipleri tarafından, adlarına düzenlenen onaylanmış kişi statü belgesi kapsamında yararlanılacak hak ve yetkiler ile söz konusu hak ve yetkilere ilişkin usul ve esasları belirlemeye Müsteşarlık yetkilidir.

Kendilerine A sınıfı onaylanmış kişi statüsü verilen kişiler, B ve C sınıfı onaylanmış kişi statüsü sahiplerine tanınan hak ve yetkilerden; B sınıfı onaylanmış kişi statüsü verilen kişiler ise, C sınıfı onaylanmış kişi statü sahiplerine tanınan hak ve yetkilerden yararlanabilirler.

Onaylanmış kişi statü belgesi sahiplerince Müsteşarlıkça belirlenecek usul ve esaslar dahilinde, gümrük ve dış ticaret mevzuatına aykırı hareket edilmesi durumunda adlarına düzenlenen onaylanmış kişi statü belgesi kapsamında yararlanılan hak ve yetkiler geri alınabilir veya askıya alınabilir.

17/B maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde sayılan kişiler hakkında aynı bentte sayılan kanunlar uyarınca başlatılan inceleme ve soruşturma sonucunda suç duyurusunda bulunulduğunun ve buna ilişkin olarak ilgili Cumhuriyet savcılığı tarafından yürütülmekte olan soruşturma sürecinin veya kovuşturma sürecinin devam ettiğinin öğrenilmesi halinde onaylanmış kişi statü belgesi kapsamında yararlanılan hak ve yetkiler geri alınabilir veya askıya alınabilir.

Beşinci ve altıncı fıkralar uyarınca onaylanmış kişi statü belgesi kapsamı hak ve yetkilerin geri alınması ve askıya alınması işlemlerine ilişkin usul ve esasları belirlemeye Müsteşarlık yetkilidir.

Onaylanmış kişi statü belgesinin askıya alınması, geri alınması ve iptali

MADDE 17/D – Onaylanmış kişi statü belgesinin geçerlilik süresi içinde gümrük işlemlerinden veya gümrük cezalarından doğan herhangi bir kamu alacağının, süresi içinde ödenmediğinin tespit edilmesi durumunda söz konusu onaylanmış kişi statü belgesi, kesinleşmiş gümrük vergisi ve/veya ceza borcu ödenene kadar askıya alınır. Kişi, onaylanmış kişi statü belgesinin askıya alındığı tarihten itibaren bu belge kapsamındaki hak ve uygulamalardan yararlandırılmaz.

Onaylanmış kişi statü belgesinin düzenlenme tarihini takip eden on iki aylık dönem içinde 17/B maddesinin birinci fıkrasının (b), (c) ve (ç) bentlerinde belirtilen genel koşullardan herhangi birinin veya belgenin geçerlilik süresi içinde aynı fıkranın diğer bentlerinde belirtilen genel koşullardan herhangi birinin ortadan kalktığının öğrenilmesi ya da belge sahibince talep edilmesi halinde, onaylanmış kişi statü belgesi geri alınır.

Adlarına onaylanmış kişi statü belgesi düzenlenen kamu kuruluşlarından 17/A maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen koşulu kaybettiği öğrenilenlerin onaylanmış kişi statü belgesi geri alınır.

Kişi, onaylanmış kişi statü belgesinin geri alındığı tarihten itibaren bu belge kapsamındaki hak ve uygulamalardan yararlandırılmaz.

Yanlış veya eksik bilgilere veya sahte belgelere dayanılarak verildiği anlaşılan onaylanmış kişi statü belgesi iptal edilir. Onaylanmış kişi statü belgesinin iptal edildiği durumda, bu belge kapsamındaki yetki ve uygulamalar, onaylanmış kişi statü belgesinin düzenlendiği tarih itibariyle geçersiz sayılır. Adına düzenlenmiş onaylanmış kişi statü belgesi bu fıkra uyarınca iptal edilmiş kişilere iptal tarihinden itibaren 2 yıl süreyle onaylanmış kişi statüsü verilmez.

Onaylanmış kişi statü belgesinin askıya alınması, geri alınması ve iptaline ilişkin usul ve esasları belirlemeye Müsteşarlık yetkilidir.”

MADDE 3 – Aynı Yönetmeliğin 45 inci maddesinin ikinci fıkrasında geçen “136 ve 137 nci maddelerdeki” ifadesi “17/A ila 17/C maddelerindeki” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 4 – Aynı Yönetmeliğin 136 ncı maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Basitleştirilmiş usulde beyanda bulunmak için aranan koşullar

MADDE 136 – 135 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen eksik beyan usulünden 17/A ila 17/C maddeleri uyarınca onaylanmış kişi statüsü verilen gerçek ve tüzel kişilerden 138, 139, 147, 149, 150, 155, 157 ve 158 inci maddelerde belirtilen koşulları sağlayanlar yararlandırılabilir.

135 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen beyanname yerine ticari veya idari belge verilmesi usulünden yararlanmak için yapılan talepler 17/A ila 17/C maddelerinde belirtilen koşullar aranmaksızın kabul edilir.

135 inci maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde belirtilen, eşyanın kayıt yoluyla rejime girişi usulünden, 17/A ila 17/C maddeleri uyarınca kendilerine A Sınıfı onaylanmış kişi statüsü verilen gerçek ve tüzel kişilerden 145, 153 ve 161 inci maddelerde belirtilen koşulları sağlayanlar yararlandırılabilir.”

MADDE 5 – Aynı Yönetmeliğin 137 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Basitleştirilmiş usullere ilişkin düzenleme yetkisi

MADDE 137 – Müsteşarlık, bu Yönetmelikte yer alan basitleştirilmiş usullerden yararlanacak eşya çeşitleri, söz konusu basitleştirilmiş usullerin kapsamı ve bu usullere ilişkin gümrük işlemlerini belirlemeye, basitleştirilmiş usul türlerine göre farklı kriterler koymaya ve söz konusu basitleştirilmiş usullerden yararlanma hakkının geri alınması ya da askıya alınmasına yönelik düzenleme yapmaya yetkilidir.”

MADDE 6 – Aynı Yönetmeliğin 138 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Gümrük idareleri, onaylanmış kişi statü belgesi sahibi kişilerin beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bazılarının eklenmediği ve/veya beyannameye yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmadığı gümrük beyanını, 139 uncu maddede yer alan hükümlere uyulması kaydıyla kabul edebilir.”

MADDE 7 – Aynı Yönetmeliğin 143 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında, 145 inci maddesinin ikinci fıkrasında, 152 nci maddesinin birinci fıkrasında, 153 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, 161 inci maddesinin ikinci fıkrasında geçen “136 ve 137 nci maddelerde” ifadesi; 144 üncü maddesinin birinci fıkrasında geçen “136 ncı ve 137 nci maddelerinde” ifadesi ve 160 ıncı maddesinin birinci fıkrasında geçen “136 ve 137 nci maddede” ifadesi “17/A ila 17/C maddelerinde” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 8 – Aynı Yönetmeliğin 149 uncu maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Gümrük idareleri, onaylanmış kişi statü belgesi sahibi kişilerin beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bazılarının eklenmediği ve/veya beyannameye yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmadığı gümrük beyanını, 150 nci maddede yer alan hükümlere uyulması kaydıyla kabul edebilir.”

MADDE 9 – Aynı Yönetmeliğin 157 nci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Gümrük idareleri, onaylanmış kişi statü belgesi sahibi kişilerin beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bazılarının eklenmediği ve/veya beyannameye yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmadığı gümrük beyanını, 158 inci maddede yer alan hükümlere uyulması kaydıyla kabul edebilir.”

MADDE 10 – Aynı Yönetmeliğin 179 uncu maddesinin altıncı fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Mavi hat; eşyanın 207 nci madde uyarınca ertelenmiş kontrole tabi tutulduğu hattır.”

MADDE 11 – Aynı Yönetmeliğin 207 nci maddesinin altıncı, yedinci, sekizinci, dokuzuncu ve onuncu fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Ertelenmiş kontrol, risk kriterlerine göre, belge kontrolü veya fiziki muayene yapılmadan teslim edilen eşyanın tesliminden sonra gümrük beyannamesi ile ticari belge ve verileri incelenerek gerektiğinde eşyanın fiziki muayenesinin imalathane, fabrika, özel depo, işyeri ve benzeri yerlerde yapılmasını ifade eder. Ertelenmiş kontrol uygulamasından, 17/A ila 17/C maddeleri uyarınca kendilerine A veya B sınıfı onaylanmış kişi statüsü verilen kişiler yararlandırılır.

Risk kriterlerine göre ertelenmiş kontrol yöntemine tabi tutulan gümrük beyannamelerinin muayene türü mavi hat olarak belirlenir ve eşyanın tesliminden sonra yapılacak belge kontrolü için bilgisayar sistemi tarafından bir muayene memuru atanır.

Belge kontrolü sırasında beyanname ve ekli belgeler arasında ciddi bir farklılık görülmesi durumunda idare amirince görevlendirilecek bir muayene memuru tarafından eşyanın bulunduğu depo, fabrika veya işletmeye ve/veya firmanın muhasebe kayıtlarının tutulduğu yere gidilerek fiziki muayene yapılabilir.

Eşyanın ertelenmiş kontrole tabi tutulmasına ve yapılacak işlemlere ilişkin usul ve esaslar Müsteşarlıkça belirlenir.

Müsteşarlık, ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanmak isteyenlerde aranan koşullarda değişiklik yapmaya, bu uygulama kapsamında gümrük idarelerince yapılacak işlemler ile bu uygulamadan yararlanma hakkının askıya alınması ve geri alınmasına ilişkin düzenleme yapmaya yetkilidir.”

MADDE 12 – Aynı Yönetmeliğin 651 inci maddesinin altıncı fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Götürü teminat, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun eki (I) sayılı listede yer alan eşyanın ithali ile ilgili Maliye Bakanlığınca yapılan düzenlemeler ve ilgili diğer düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla eşyanın gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanıma tabi tutulmasına ilişkin tüm kamu alacakları için geçerlidir.”

MADDE 13 – Aynı Yönetmeliğin 652 nci maddesinin üçüncü fıkrasında geçen “EURO” ifadesi “AVRO” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 14 – Aynı Yönetmeliğin 655 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Gümrük işlemleri dolayısıyla, vergiler teminatı olarak kabul edilebilecek teminat mektupları, idareye ibraz olunduktan sonra, ait oldukları tahakkuku yapılmış vergiler tutarını karşılayıp karşılamadıkları incelenir ve bu Yönetmeliğin ekinde yer alan EK-59 sayılı Teminat Mektubu Örneğine uygun görüldüğü takdirde kabul edilir. Götürü teminat sisteminden yararlanmak için ibraz edilmiş teminat mektupları ise 652 nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca belirlenecek teminat tutarını karşılamaları ve bu Yönetmeliğin ekinde yer alan EK-59/A sayılı Banka Teminat Mektubu Örneğine uygun görülmeleri durumunda kabul edilir.

Teminat mektupları ayniyat alındısı karşılığında Gümrük Müsteşarlığı adına ilgili Saymanlık Müdürlüklerine veya Malmüdürlüklerine teslim edilir. Götürü teminat sisteminden yararlanmak amacıyla ibraz edilen teminat mektupları için düzenlenen alındı belgeleri, teminat mektubunun adına düzenlendiği onaylanmış kişi statü belgesi sahibine ya da yasal temsilcisine verilebilir.”

MADDE 15 – Aynı Yönetmeliğin 656 ncı maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddenin beşinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

“Müsteşarlık, götürü teminat sisteminden yararlanılamayacak durumların belirlenmesi; götürü teminat yetkisinin verilmesi, geçerlilik süresi, güncellenmesi ve kapsamının değiştirilmesi; teminatın yenilenmesi ve değiştirilmesi; kabul olunabilecek teminat türünün belirlenmesi; götürü teminat yetkisinin askıya alınması ve geri alınmasına ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir.

Geçici bir süre için götürü teminattan yararlanma hakkı askıya alınanların, götürü teminat sisteminden yararlanmak için vermiş oldukları teminat mektupları iade edilmez ve askıya alma süresi içinde teminata bağlanması gereken gümrük vergileri ve diğer vergilerin tümü 652 nci maddenin birinci fıkrasında belirtildiği şekilde teminata bağlanır.

Götürü teminat sisteminden yararlanma hakkı geri alınan yükümlünün, götürü teminat kapsamındaki tüm gümrük vergileri ve diğer vergilerin 652 nci maddenin birinci fıkrası uyarınca teminata bağlanmasının ardından, götürü teminat sisteminden yararlanmak için verilen teminat iade edilir.”

MADDE 16 – Aynı Yönetmeliğin geçici 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında geçen “136 ncı maddenin” ibaresi “17/B maddesinin” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 17 – Aynı Yönetmeliğin ekinde yer alan EK-59 sayılı Teminat Mektubu Örneğinden sonra gelmek üzere aşağıdaki EK-59/A eklenmiştir.

“EK-59/A

BANKA TEMİNAT MEKTUBU ÖRNEĞİ

.C. BAŞBAKANLIK GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI

ANKARA

Gümrük Müsteşarlığında yapılan götürü teminat konusu her türlü gümrük işlemlerine ilişkin olarak kısmen veya tamamen………………………………………………………’dan tahsili gereken ………..……………… (yazıyla……………………………………………………………..) AVRO/TL’ni gümrük idaresince yapılacak ilk istek üzerine bu durumu ispat eden başka bir belge aramaya lüzum görmeksizin itirazsız ödemeyi taahhüt ettiğimizi ve bu miktarın gümrük idaresince istenmiş olması, istenen miktarın tahsil edilmesi gereken hâle geldiğini ifade edeceğinden ve istek tarihinden itibaren 7 gün içinde ödenmemesi halinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre belirlenen gecikme zammı oranında faiz ödeyeceğimizi, teminatı veren ……………………………………….’nın kurumu temsil ve ilzama yetkili memurları sıfatıyla beyan ve taahhüt ederiz.

Bu teminat mektubu kesin ve süresizdir.”

MADDE 18 – Bu Yönetmelik yayımlandığı tarihten iki ay sonra yürürlüğe girer.

MADDE 19 – Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakan yürütür.

Genel Hükümler

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğ’in amacı; onaylanmış kişi statüsü için gereken koşulları, başvuruda aranacak belgeleri, onaylanmış kişi statü belgesinin süresi, yenilenmesi, değiştirilmesi, geri alınması ve iptali ile bu belge kapsamında faydalanılacak basitleştirilmiş usul ve uygulamalardan eksik beyan, ertelenmiş kontrol, kısmi teminat, götürü teminat uygulamaları ve basitleştirilmiş işlem kapsamında A.TR düzenleme ve vize etme işlemlerine ilişkin usul ve esaslar ile bu uygulamalardan faydalanma yetkilerinin askıya alınması ve geri alınmasına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 10, 71, 73, 202 ve 204 üncü maddeleri, 2000/69 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Karar’ın 37 nci maddesi, 2006/10895 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki Türkiye ile Avrupa Topluluğu Arasında Oluşturulan Gümrük Birliğinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar Hakkında Karar’ın 19 ila 23 üncü maddeleri ve Gümrük Yönetmeliği’nin 17A ila 17D, 135 ila 163, 207 ve 650 ila 657 nci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ’in uygulamasında;

a) Başvuru formu: EK-1’de yer alan onaylanmış kişi statü belgesi başvuru formunu,

b) BİLGE sistemi: Bilgisayarlı gümrük etkinlikleri yazılımını,

c) DTSŞ: Dış ticaret mevzuatı uyarınca dış ticaret sermaye şirketi statüsü tanınmış şirketi,

ç) e-OKSB: Müsteşarlıkça oluşturulacak elektronik statü belgesi yönetim sisteminde düzenlenen, güvenli elektronik imza ile imzalanacak elektronik onaylanmış kişi statü belgesini,

d) Elektronik statü belgesi yönetim sistemi: Müsteşarlıkça, statü belgesi başvurularının yapılması ve kayıt altına alınmasına ilişkin işlemler ile başvuruların değerlendirilmesi ve sonuçlandırılmasına, statü belgelerinin veya statü belgesi kapsamında yer alan hak ve/veya yetkilerin askıya almasına, geri almasına ve iptaline ilişkin işlemlerin elektronik ortamda gerçekleştirilmesi ve izlenmesi amacıyla oluşturulacak sistemi,

e) Ertelenmiş kontrol: Risk kriterlerine göre, belge kontrolü veya fiziki muayene yapılmadan teslim edilen eşyanın tesliminden sonra gümrük beyannamesi ile ticari belge ve verileri incelenerek gerektiğinde eşyanın fiziki muayenesinin imalathane, fabrika, özel depo, işyeri ve benzeri yerlerde yapılmasını,

f) Götürü teminat yetkisi: Bu Tebliğ’in 32 ila 43 üncü maddelerinde düzenlenen götürü teminat uygulamasından yararlanma yetkisini,

g) Grup ihracatçısı: İdaresi ve murakabesi ve/veya sermayesi bakımından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi bulunan aynı gruba ait imalatçı firmaların ihracat işlemlerini gerçekleştiren yine bu gruba ait olan dış ticaret veya pazarlama şirketini,

h) Grup imalatçısı: İdaresi ve murakabesi ve/veya sermayesi bakımından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi bulunan aynı gruba ait imalatçı firmayı,

ı) Grup ithalatçısı: İdaresi ve murakabesi ve/veya sermayesi bakımından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi bulunan aynı gruba ait imalatçı firmaların ithalat işlemlerini gerçekleştiren yine bu gruba ait olan dış ticaret veya pazarlama şirketini,

i) İşlem formu: Elektronik statü belgesi yönetim sistemi tarafından üretilecek, statü belgesi başvurusuna ilişkin olarak yapılması öngörülen işlem ile bu işleme dayanak teşkil eden başvuru, bildirim ve/veya diğer yollarla tespit edilen hususlara ilişkin bilgiler içeren bilgi formunu,

j) Karar: 2006/10895 sayılı Türkiye ile Avrupa Topluluğu Arasında Oluşturulan Gümrük Birliğinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar Hakkında Karar’ı,

k) Müsteşarlık: Gümrük Müsteşarlığını,

l) Onaylanmış ihracatçı yetkisi: 2006/10895 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki Türkiye ile Avrupa Topluluğu Arasında Oluşturulan Gümrük Birliğinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar Hakkında Karar kapsamında basitleştirilmiş işlem kapsamında A.TR düzenleme ve vize etme yetkisini,

m) Referans numarası: Düzenlenen statü belgelerinin ve bu belgelerde yapılacak değişikliklerin elektronik ortamda izlenebilirliğini sağlamaya yönelik olarak kullanılabilecek, belgenin düzenlenmesi ya da değişiklik yapılması aşamasında üretilen numarayı,

n) Sistem: Elektronik statü belgesi yönetim sistemini,

o) Statü belgesi: Onaylanmış kişi statü belgesini,

ö) Yetkili başmüdürlük: Ticaret siciline kayıtlı bulunulan il ya da ilçenin bağlı olduğu il esas alınarak EK-10’da yer alan listeye göre belirlenecek, onaylanmış kişi statüsü için yapılan başvuruları inceleyip sonuçlandırmaya yetkili gümrük ve muhafaza başmüdürlüğünü,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Onaylanmış Kişi Statüsü, Statü Belgesi Başvurularında Aranacak Belgeler,

Başvuru Şekli ve Başvuruların Değerlendirilmesi

Onaylanmış kişi statüsü, türleri ve kapsamı

MADDE 4 -(1) Gümrük Yönetmeliği’nin 17B ve 17C maddelerinde belirlenmiş koşulları sağlayan, gümrük mevzuatına göre Türkiye gümrük bölgesinde yerleşik gerçek ve tüzel kişilere, gümrük mevzuatı kapsamında belirlenen basitleştirilmiş usuller, uygulama ve yetkilerden yararlanmak üzere A, B veya C sınıfı onaylanmış kişi statüsü tanınır.

(2) Onaylanmış kişi statüsü sahipleri tarafından, adlarına düzenlenen statü belgesi kapsamında belgelerinin geçerlilik süresi boyunca eksik beyan usulü ile kısmi teminat uygulamasından yararlanılabilir.

(3) Onaylanmış kişi statüsü sahiplerinden 54 üncü maddenin ikinci fıkrasında belirlenen koşulu sağlayanların talep etmeleri halinde, adlarına düzenlenen statü belgesi kapsamında belgelerinin geçerlilik süresi boyunca onaylanmış ihracatçı yetkisi tanınabilir.

(4) A veya B sınıfı onaylanmış kişi statüsü sahiplerine, talep etmeleri halinde, adlarına düzenlenen statü belgesi kapsamında belgenin geçerlilik süresi boyunca 44 ila 53 üncü maddeler kapsamında ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanma hakkı ve 32 ila 43 üncü maddeler kapsamında götürü teminat yetkisi tanınabilir.

(5) Bu Tebliğ kapsamında düzenlenen eksik beyan usulü, ertelenmiş kontrol, kısmi teminat, götürü teminat uygulamaları ve onaylanmış ihracatçı yetkisinden sadece BİLGE sistemi bulunan gümrük müdürlüklerinde faydalanılabilir.

(6) Adına statü belgesi düzenlenen gerçek ve tüzel kişilere bu belge kapsamında tanınan hak ve uygulamalardan bizzat bu kişilerce yararlanılır, söz konusu haklar ile uygulamalardan yararlanma yetkisi başkalarına kullandırılamaz.

İmalatçı kişilerce yapılacak statü belgesi başvurularında aranacak belgeler

MADDE 5 – (1) İmalatçı kişilerce yapılan başvurularda aşağıda belirtilen belgeler aranır:

a) Başvuru formu,

b) EK- 2’de yer alan örneğe uygun olarak düzenlenerek ticaret sicil memurluğuna onaylatılmış ticaret sicil kayıt bilgileri formu,

c) Gümrük Yönetmeliği’nin 17B maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen kişiler için, aynı bentte sayılan suçlardan hüküm giymediklerine dair başvuru tarihinden geriye dönük en geç iki ay içerisinde resmi kuruma verilmek üzere alınan adli sicil belgeleri asılları ile bu şahıslardan sürekli olarak yurtdışında ikamet eden yabancı uyruklular için Gümrük Yönetmeliği’nin 17B maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen suçlardan hüküm giymediklerine dair ilgili kişi ya da yönetim kurulu başkanı tarafından imzalanmış, EK-3’te yer alan örneğe uygun taahhütname asılları,

ç) Türkiye genelinde kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu bulunmadığının tevsikine ilişkin olarak, başvuru tarihinden geriye dönük en geç bir ay içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumunun (Devredilen Sosyal Sigortalar Kurumu) e-borcu yoktur uygulaması içerisinde yer alan ihale konusu olmayan işlerle ilgili e-borcu yoktur belgesi seçeneğinden alınmış, tüzel kişiler için ticaret unvanı ve vergi numarasını, gerçek kişiler için ise ad ve soyadı ile T.C kimlik numarasını, ilgili kurumca elektronik ortamda üretilen bar-kod ve referans numarasını, belgenin internet üzerinden alındığı tarihi, saati ve sorgulamanın Türkiye genelinde yapıldığına ilişkin bilgileri gösteren ihale konusu olmayan işlerle ilgili e-borcu yoktur belgesi ya da EK-4.A’da yer alan örneğe uygun form ile Sosyal Güvenlik Kurumunun ilgili birimlerinden (devredilen SSK il/sigorta müdürlüklerinden) başvuru tarihinden geriye dönük en geç bir ay içerisinde alınan resmi mühürle tasdikli yazı aslı,

d) Bağlı bulunulan vergi dairesi ile nakil gelinen vergi dairelerinden başvuru tarihinden geriye dönük en geç iki ay içerisinde alınan vergi mevzuatı gereğince kesinleşmiş vergi borcu bulunmadığını gösterir resmi mühürle tasdikli yazı aslı,

e) Bağlı bulunulan ihracatçı birliği kayıtlarına göre, ilgili mevzuat çerçevesinde performans ve güvenilirliğinin onaylandığını gösterir Türkiye İhracatçılar Meclisi veya bağlı bulunulan ihracatçı birliğince EK- 5’te yer alan örneğe uygun olarak, başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem için ayrı ayrı ayrı düzenlenmiş performans ve güvenilirlik formu asılları,

f) Gümrük Yönetmeliği’nin 17B maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendinde öngörülen imalatçı olma koşuluna dair aşağıda belirtilen belgelerden birinin aslı veya noter onaylı örneği:

1) Üretim yerinin bulunduğu ilin sanayi ve ticaret il müdürlüğünce düzenlenmiş sanayi sicil belgesi veya kayıtlı bulunulan sanayi ve/veya ticaret odasından alınan onaylı kapasite raporu,

2) İlgili mevzuat uyarınca kapasite raporu düzenlenmesinin mümkün bulunmadığı durumlarda, bağlı bulunulan sanayi ve/veya ticaret odasınca düzenlenip onaylanacak, firmanın kullandığı makinelerin toplam gücü (BG), işçi sayısı ve üretim miktarı bilgilerini içerir ekspertiz raporu,

3) Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca verilen Ar-Ge merkezi belgesi,

4) Ticari hava taşımacılığı faaliyeti yürüten kişiler için, Ulaştırma Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünce verilen tamir, bakım, onarım faaliyetine ilişkin belge.

g) Son iki yıl esas alınmak suretiyle başvuru sahibinin mali yapısının incelenmesi sonucunda yeminli mali müşavir tarafından karşılaştırmalı olarak hazırlanan ve olumlu olarak sonuca bağlanan EK- 6’da yer alan örneğe uygun rapor aslı veya noter onaylı örneği.

h) Sigortalı çalışan sayısının tevsikine ilişkin olarak, EK-4.B’de yer alan örneğe uygun form ile Sosyal Güvenlik Kurumunun ilgili birimlerinden (devredilen SSK il/sigorta müdürlüklerinden) başvuru tarihinden geriye dönük en geç bir ay içerisinde alınan resmi mühürle tasdikli yazı aslı,

(2) Onaylanmış ihracatçı yetkisinin talep edilmesi halinde başvuru dosyasına, birinci fıkrada yer alan belgelerin yanı sıra EK-7’de yer alan onaylanmış ihracatçı yetkisi için tespit formu ve taahhütname de eklenir.

(3) Götürü teminat uygulamasından yararlanma hakkının talep edilmesi halinde başvuru dosyasına, birinci fıkrada yer alan belgelerin yanı sıra aşağıda yer alan belgeler eklenir:

a) EK-8.A’da yer alan götürü teminat başvuru formu,

b) 35 nci maddeye göre belirlenecek tutardaki EK-9’da yer alan örneğe uygun süresiz teminat mektubu.

(4) Gümrük Yönetmeliği’nin 17C maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendinin üçüncü alt bendinde belirtilen özel koşulu sağlayan kişilerce yapılan C sınıfı statü belgesi başvurularına, başvuru sahibince başvuruda bulunulan ayın ilk gününden geriye dönük iki yıl içerisinde asgari yirmi beş milyon ABD doları tutarında sabit yatırım yapıldığını gösterir EK-17 ’de yer alan örneğe uygun yeminli mali müşavirce onaylı belge eklenir; birinci fıkranın (e) ve (g) bentlerinde belirtilen belgeler aranmaz.

DTSŞ’ler için aranacak belgeler

MADDE 6 – (1) DTSŞ’ lerce yapılan statü belgesi başvurularında, başvuru formu ile 5 inci maddenin birinci fıkrasının (e), (f) ve (h) bentlerinde belirtilen belgeler dışındaki tüm belgeler aranır.

Grup ihracatçıları için aranacak belgeler

MADDE 7 – (1) Grup ihracatçıları tarafından yapılan statü belgesi başvurularında, başvuru formunun yanı sıra 5 inci maddenin birinci fıkrasının (f) ve (h) bentlerinde belirtilen belgeler dışında kendisi adına düzenlenmiş tüm belgeler ile grup ihracatçısı tarafından dış ticaret işlemlerinde adına ihracat yapıldığı bildirilen grup imalatçılarının her biri adına düzenlenmiş aynı maddenin birinci fıkrasının (b), (ç), (d), (e), (f) ve (h) bentlerinde belirtilen belgeler aranır.

(2) Birinci fıkra kapsamına giren grup imalatçılarından onaylanmış kişi statüsüne sahip olanlar için 5 inci maddenin birinci fıkrasının (ç), (d), (f) ve (h) bentlerinde belirtilen belgeler aranmaz.

Grup ithalatçıları için aranacak belgeler

MADDE 8 – (1) Grup ithalatçıları tarafından yapılan statü belgesi başvurularında, başvuru formunun yanı sıra 5 inci maddenin birinci fıkrasının (e), (f) ve (h) bentlerinde belirtilen belgeler dışında kendisi adına düzenlenmiş tüm belgeler ile ithalatı yapılan eşyayı üretiminde kullandığı bildirilen grup imalatçılarına ait aynı maddenin birinci fıkrasının (b), (ç), (d), (f) ve (h) bentlerinde belirtilen belgeler ile grup ithalatçısı tarafından gerçekleştirilen ithalatın en az yüzde altmışının grup imalatçılarının üretiminde kullanılan eşyanın ithalatı olduğunu gösterir yeminli mali müşavirce hazırlanan rapor aslı aranır.

(2) Birinci fıkra kapsamına giren grup imalatçılarından onaylanmış kişi statüsüne sahip olanlar için 5 inci maddenin birinci fıkrasının (ç), (d), (f) ve (h) bentlerinde belirtilen belgeler aranmaz.

Kamu kuruluşları için aranacak belgeler

MADDE 9 – (1) Resmi dairelerce yapılan başvurularda sadece başvuru formu aranır.

(2) Sermayesinin tamamı devlete ait olan iktisadi devlet teşekkülleri ve kamu iktisadi kuruluşları ile sermayesinin tamamı bir iktisadi devlet teşekkülüne veya kamu iktisadi kuruluşuna ait müesseselerce yapılan başvurularda, başvuru formunun yanı sıra ortaklık ve sermaye yapılarını gösterir belge aranır.

Başvuru yeri ve şekli

MADDE 10 – (1) Başvurular, şahsen veya posta yoluyla 5 ila 9 uncu maddeler uyarınca aranan tüm belgelerle birlikte, EK-10’da yer alan tabloya göre belirlenecek yetkili başmüdürlüğe yapılır.

(2) İşlemlerin elektronik statü belgesi yönetim sistemi üzerinden yapıldığı gümrük ve muhafaza başmüdürlüklerinde statü belgesi başvuruları 66 ncı maddede belirtildiği şekilde yapılır.

(3) Resmi daireler, sermayesinin tamamı devlete ait olan iktisadi devlet teşekkülleri ve kamu iktisadi kuruluşları ile sermayesinin tamamı bir iktisadi devlet teşekkülüne veya kamu iktisadi kuruluşuna ait bağlı müesseselerin statü belgesi başvuruları, Ankara Gümrük ve Muhafaza Başmüdürlüğü’ne yapılır.

Başvurunun kayda alınması ve incelenmesi

MADDE 11 – (1) Statü belgesi başvurusu yetkili başmüdürlüğün genel evrak kaydına alınmasını müteakip, ilgili birim tarafından başvuru sahibinin vergi numarası, ticaret unvanı, adres bilgilerini içerir şekilde ve takvim yılı itibarıyla müteselsil sıra numarası ile kayda alınır. İşlemlerin elektronik statü belgesi yönetim sistemi üzerinden yapıldığı gümrük ve muhafaza başmüdürlüklerinde bu fıkrada belirtilen kayıt işlemi 67 nci maddeye göre yapılır.

(2) Statü belgesi başvurusu genel evrak kaydına alınmasını takiben en geç bir ay içinde incelenir.

(3) Statü belgesi başvurularının incelenmesinde EK-11 ’de yer alan formata uygun kontrol ve değerlendirme tablosu düzenlenir. Kontrol ve değerlendirme tablolarının her sayfası düzenleyen kişi tarafından imzalanır.

(4) Aranan belgelerden bir kısmının başvuru dosyasında yer almadığının tespit edilmesi halinde, başvuru sahibine eksik belgelerin tamamlanması için yazı ile ve elektronik posta yoluyla ikinci fıkrada belirtilen süre içinde bildirimde bulunulur.

(5) Başvuru sahibine bildirilen tüm eksik belgeler bunlara ilişkin bildirimin yapıldığı tarihi müteakip en geç bir ay içinde tamamlanır. Bu süre içinde kendilerine bildirilen eksik belgeleri tamamlamayan kişilerin başvuru dosyaları iade edilir. Bundan sonra yapılacak başvurular yeni bir başvuru gibi değerlendirilir.

(6) Beşinci fıkrada belirtilen süre içinde tamamlanan eksik belgeler yetkili başmüdürlükçe, bunlara ilişkin olarak yapılan bildirimin genel evrak kaydına alınmasını takiben en geç on beş gün içerisinde incelenir.

Statü belgesinin düzenlenmesi

MADDE 12 – (1) 5 ila 9 uncu maddelerde belirtilen belgelerin tamamının başvuru dosyasında mevcut olduğunun ve başvuru sahibinin Gümrük Yönetmeliği’nin 17B ve 17C maddelerinde yer alan koşulları taşıdığının tespit edilmesi halinde yıl/yetkili başmüdürlüğün bulunduğu ilin trafik kodu/belge sınıfı/sıra numarasını içerecek şekilde (örnek 09/34/A/0001) her yıl itibariyle müteselsil statü belgesi numarası alınarak EK-12’de yer alan statü belgesi, aslı hak sahibine verilmek, bir nüshası da gümrük idaresinde saklanmak üzere iki nüsha halinde düzenlenir.

(2) Statü belgesi üzerinde yer alan bilgiler ile belgenin geçerlilik durumu, alınacak referans numarası ile kayda alınır. Belirlenen referans numarası statü belgesinin her iki nüshası üzerine yazılır. İşlemlerin elektronik statü belgesi yönetim sistemi üzerinden yapıldığı gümrük ve muhafaza başmüdürlüklerinde düzenlenecek e-OKSB’ye ait belge numarası ile referans numarası sistem tarafından verilir. Bu durumda kağıt ortamında statü belgesi düzenlenmez ve e-OKSB’ye ilişkin bilgiler ayrıca kayıt altına alınmaz.

(3) Statü belgesinin her iki nüshası da, uygun bulunması halinde gümrük ve muhafaza başmüdürünce imzalanır.

(4) Statü belgesinin sınıfına ve kapsamına bağlı olarak, BİLGE sistemi üzerinde gerekli güncelleme işlemleri yapılır.

(5) Bu maddede belirtilen işlemler en geç 11 inci madde uyarınca belirlenen inceleme süresinin bitimini müteakip beş iş günü içinde tamamlanır.

Statü belgesi başvurusunun reddi ve başvuru dosyasının iade edilmesi

MADDE 13 – (1) 11 inci maddenin beşinci fıkrasında belirtilen süre içinde kendilerine bildirilen eksiklikleri tamamlamayan kişilerce yapılan başvurulara ilişkin olarak EK-11 ’de yer alan kontrol ve değerlendirme tablosunun ilgili bölümü doldurularak başvuru dosyası iade edilir.

(2) Gümrük Yönetmeliği’nin 17B ve 17C maddelerinde belirtilen koşullardan herhangi birini taşımadığı tespit edilen kişilerce yapılan başvurulara ilişkin olarak işlem dosyasında kalmak üzere, EK-11 ’de yer alan kontrol ve değerlendirme tablosunun ilgili bölümü doldurularak statü belgesi talebi reddedilir ve başvuru dosyası iade edilir.

(3) Başvuru dosyalarının bir ve ikinci fıkralar uyarınca iade edilmesinden sonra yapılacak başvurular yeni bir başvuru gibi değerlendirilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Statü Belgesinin Geçerlilik Süresi, Yenilenmesi, Değiştirilmesi

Statü belgesinin geçerlilik süresi ve yenilenmesi

MADDE 14 – (1) Statü belgesinin geçerlilik süresi iki yıldır.

(2) Statü belgesinin yenilenebilmesi için, şahsen veya posta yoluyla 5 ila 9 uncu maddeler uyarınca aranan tüm belgelerle birlikte yetkili başmüdürlüğe başvuruda bulunulur. İşlemlerin elektronik statü belgesi yönetim sistemi üzerinden yapıldığı gümrük ve muhafaza başmüdürlüklerinde, yenileme başvuruları 66 ncı maddede belirtildiği şekilde yapılır.

(3) 17 nci madde uyarınca yapılan başvurular hariç, statü belgesinin geçerlilik süresinin bitimine dört aydan fazla süre kala yapılan başvurular, değerlendirilmeksizin başvuru sahibine iade edilir.

(4) Statü belgesinin yenilenmesi taleplerine ilişkin başvurular 11 ve 12 nci maddelerde belirtilen şekilde sonuçlandırılır.

(5) Statü belgesinin yenilenmesine ilişkin olarak 12 nci maddede belirtilen işlemlerin tamamlandığı tarih itibarıyla eski statü belgesinin geçerlilik süresinin sona ermemiş olması durumunda eski statü belgesi iptal edilerek BİLGE sisteminde gerekli güncellemeler yapılır.

(6) Onaylanmış kişi statü belgesinin yenilenmesi işlemlerinde 25 , 26 , 30 , 31 , 42 , 43 , 52 , 53 , 59 ve 60 üncü madde hükümleri saklıdır.

Statü belgesinde kayıtlı bilgilerde değişiklik olması

MADDE 15 – (1) Adına statü belgesi düzenlenmiş kişinin ticaret unvanı, vergi numarası, adresi, ticaret siciline kayıtlı olduğu yer ve ticaret sicil numarasında herhangi bir değişiklik olması halinde, söz konusu değişikliklere ilişkin ticaret sicil gazetesinin aslı veya noterce, ticaret sicil memurluğunca ya da bağlı bulunulan odaca onaylı örneği ile vergi numarasının değişmiş olması halinde bağlı bulunulan vergi dairesinden alınacak yazı aslı ve başvuru formu ile statü belgesini düzenlemiş olan gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne başvurulur.

(2) İşlemlerin elektronik statü belgesi yönetim sistemi üzerinden yapıldığı gümrük ve muhafaza başmüdürlüklerinde, değişiklik başvuruları 66 ncı maddede belirtildiği şekilde yapılır.

(3) Ticaret unvanının değişmesi nedeniyle bu madde uyarınca değişiklik yapılması talep edilen statü belgesi kapsamında, adına düzenlendiği kişiye götürü teminat yetkisi tanınmış olması durumunda yeni bilgileri içerecek şekilde düzenlenmiş, 35 inci maddeye göre belirlenecek tutardaki, EK-9’da yer alan örneğe uygun, süresiz teminat mektubu başvuru formuna eklenir.

(4) Başmüdürlükçe uygun görülmesi halinde EK-12’de yer alan statü belgesi, yeni bilgilere göre, aslı hak sahibine verilmek ve bir nüshası da gümrük idaresinde saklanmak üzere iki nüsha halinde düzenlenir ve 11 inci madde ile 12 nci maddenin iki, üç, dört ve beşinci fıkraları uyarınca işlem yapılır.

(5) Statü belgesinde bu madde uyarınca değişiklik yapılması durumunda mevcut statü belgesinin sayı ve geçerlilik süresi değişmez ancak söz konusu statü belgesi için 12 nci maddenin ikinci fıkrasında belirtildiği şekilde yeni bir referans numarası alınarak içerdiği bilgiler kayda alınır.

Statü belgesi kapsamı yetkilerde değişiklik veya güncelleme yapılması

MADDE 16 – (1) Statü belgesi sahiplerince adlarına düzenlenmiş statü belgesi kapsamında bulunmayan onaylanmış ihracatçı yetkisinin talep edilmesi veya statü belgesi kapsamında yer alan onaylanmış ihracatçı yetkisinden feragat edilmek istenmesi durumunda EK-1’de yer alan başvuru formu ile söz konusu statü belgesini düzenlemiş olan başmüdürlüğe başvurulur.

(2) A veya B sınıfı statü belgesi sahibi kişilerce, adlarına düzenlenmiş statü belgesi kapsamında bulunmayan ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanma hakkı ve/veya götürü teminat yetkisinin talep edilmesi veya statü belgesi kapsamında yer alan ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanma hakkı ve/veya götürü teminat yetkisinden feragat edilmek istenmesi durumunda EK-1’de yer alan başvuru formu ile söz konusu statü belgesini düzenlemiş olan başmüdürlüğe başvurulur.

(3) Götürü teminat uygulamasından yararlanılmak istenmesi ya da mevcut götürü teminat yetkisinin güncellenmesi veya kapsamının değiştirilmesinin talep edilmesi durumunda başvuru dosyasına 5 inci maddenin üçüncü fıkrasında yer alan belgelere ek olarak, götürü teminat yetkisinin 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun eki (I) sayılı listenin (A) cetvelinde yer alan eşyanın ithalinde ödenecek özel tüketim vergisini de kapsaması isteniyorsa, 5 inci maddenin birinci fıkrasının (d) bendinde yer alan belge eklenir.

(4) Onaylanmış ihracatçı yetkisi talep edilmesi halinde başvuru dosyasına 5 inci maddenin ikinci fıkrasında yer alan belge eklenir.

(5) İşlemlerin elektronik statü belgesi yönetim sistemi üzerinden yapıldığı gümrük ve muhafaza başmüdürlüklerinde değişiklik ve/veya güncelleme başvuruları 66 ncı maddede belirtildiği şekilde yapılır.

(6) Başmüdürlükçe uygun görülmesi halinde, söz konusu yetki ve/veya hakların mevcut statü belgesine eklenmesi veya statü belgesi kapsamından çıkarılmasına ilişkin olarak EK-12’de yer alan statü belgesi, yeni bilgilere göre ve yeni referans numarası ile aslı hak sahibine verilmek ve bir nüshası da gümrük idaresinde saklanmak üzere iki nüsha halinde düzenlenir ve 11 inci madde ile 12 nci maddenin iki, üç, dört ve beşinci fıkraları uyarınca işlem yapılır.

(7) Bu madde uyarınca yeni statü belgesi düzenlenmesi durumunda, mevcut statü belgesinin sayı ve geçerlilik süresi değişmez ancak söz konusu statü belgesi için 12 nci maddenin ikinci fıkrasında belirtildiği şekilde yeni bir referans numarası alınarak içerdiği bilgiler kayda alınır.

Statü belgesinin sınıfında değişiklik yapılması

MADDE 17 – (1) Statü belgesi sınıfı değişikliğine ilişkin başvurular EK-1’de yer alan başvuru formu ile statü belgesini düzenlemiş olan gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne yapılır. İşlemlerin elektronik statü belgesi yönetim sistemi üzerinden yapıldığı gümrük ve muhafaza başmüdürlüklerinde sınıf değişikliği başvuruları 66 ncı maddede belirtildiği şekilde yapılır.

(2) Statü belgesinin düzenlendiği tarihten itibaren üç ay içinde yapılan sınıf değişikliği başvurularında, talep edilen belge sınıfı ile yararlanmak istenilen uygulama ve yetkiler için öngörülen belgeler başvuru dosyasına eklenir ve bu süre içinde yapılan başvurularda sadece talep edilen belge sınıfı ile yararlanmak istenilen uygulama ve yetkiler için öngörülen koşullar aranır.

(3) İkinci fıkra kapsamına giren statü belgesi sınıfı değişikliği başvurularında başmüdürlükçe uygun görülmesi halinde, statü belgesinin sınıfının değiştirilmesi ve yeni belge sınıfı kapsamında talep edilen yetki veya yetkilerin statü belgesine eklenmesine ilişkin olarak EK-12’de yer alan statü belgesi, yeni bilgilere göre, aslı hak sahibine verilmek ve bir nüshası da gümrük idaresinde saklanmak üzere iki nüsha halinde düzenlenir ve 11 ile 12 nci maddeler uyarınca işlem yapılır.

(4) İkinci fıkrada belirtilen süreden sonra yapılan statü belgesi sınıf değişikliği başvuruları 5 ila 9 uncu maddeler kapsamında, aranan tüm belgeler ile birlikte yapılır ve yenileme başvurusu gibi değerlendirilir.

(5) Statü belgesinin sınıfında değişiklik yapılması durumunda eskisinin yerine geçecek statü belgesi yeni tarih ve sayı alınarak düzenlenir ve söz konusu statü belgesi için 12 nci maddenin ikinci fıkrasında belirtildiği şekilde yeni bir referans numarası alınarak, içerdiği bilgiler kayda alınır.

(6) Yeni statü belgesine ilişkin olarak 12 nci maddede belirtilen işlemlerin tamamlanmasını takiben eski statü belgesi iptal edilir ve BİLGE sisteminde gerekli güncellemeler yapılır.

(7) Statü Belgesinin sınıfında değişiklik yapılması işlemlerinde 25 , 26 , 30 , 31 42 , 43 , 52 , 53 , 59 ve 60 üncü madde hükümleri saklıdır.

İKİNCİ KISIM

Statü Belgesi Kapsamında Yararlanılacak Usul, Uygulama ve Yetkiler

BİRİNCİ BÖLÜM

Eksik Beyan Usulü

Eksik beyan usulüne konu olabilecek belgeler

MADDE 18 – (1) Statü belgesi sahibi kişilerce, Gümrük Yönetmeliği’nin 139, 150 ve 158 inci maddelerinde belirtilen koşullar saklı kalmak kaydıyla, aşağıda sayılan belgelerin bir ya da daha fazlası beyannameye eklenmeksizin beyanda bulunulabilir:

a) Orijinal fatura,

b) A.TR dolaşım belgesi,

c) Menşe ispat belgeleri,

ç) Ödeme şekli gereği ibrazı gereken navlun makbuzu ve sigorta poliçesi,

d) İşlenmiş tarım ürünlerinin serbest dolaşıma sokulması halinde ibrazı gereken işlenmiş tarım ürünleri analiz sonuç raporu.

Eksik beyanı tamamlama süresi ve ek süre verilmesi

MADDE 19 – (1) 18 inci maddede sayılan belgelerden bir veya daha fazlası beyannameye eklenmeksizin beyanda bulunulması durumunda bu belgelerin, eksik belgeyle beyan edilmek istenen eşyaya ilişkin gümrük beyannamesinin tescil tarihinden itibaren bir ay içinde gümrük beyannamesinin tescil edildiği gümrük müdürlüğüne ibraz edilmeleri gerekir.

(2) İndirimli veya sıfır oranında gümrük vergisinin uygulanması için gereken belgelerin eksikliği durumunda, eksik belgeyle beyan edilmek istenen eşyanın indirimli veya sıfır oranında vergilendirileceği konusunda yeterli nedenlerin olması koşuluyla, birinci fıkrada belirtilen süre içinde beyan sahibinin talebi üzerine gümrük müdürlüğünce söz konusu belgenin ibrazı için üç ayı geçmeyecek şekilde ek süre verilebilir.

(3) Tamamlanacak eksik beyanın gümrük kıymeti ile ilgili olması ve beyanın tamamlanmasının daha uzun bir süre gerektirdiğinin kanıtlanması durumunda, gümrük müdürlüğünce üç aydan uzun bir ek süre belirlenebilir.

Eksik beyanda bulunulamayacak durumlar

MADDE 20 – (1) Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesine getirilen eşyanın bir gümrük rejimine tabi tutulmasına ilişkin tüm belgelerinin tam olması koşuluna bağlanan usul ve düzenlemelerin uygulamasında bu Tebliğ’de düzenlenen eksik beyan usulünden faydalanılamaz.

Beyannamenin tescili ve gümrük idaresince yapılacak kontroller

MADDE 21 – (1) Eksik belgeyle beyan edilmek istenen eşyaya ilişkin gümrük beyannamesinin detaylı beyan ekranında yer alan basitleştirilmiş usul kodu kutucuğuna “BS-1” yazılır.

(2) Beyannameye eklenen belgelere ilişkin bilgilere ek olarak, beyanname ekinde yer almayacak olan eksik beyana konu belgelerin BİLGE kodları, tarih ve sayıları eksiksiz girilerek bu belgelere ilişkin 44 no.lu alanda yer alan doğrulama kodu bölümüne “S” yazılır.

(3)Statü belgesi sahibince 32 ila 43 üncü maddeler kapsamında götürü teminat uygulamasından yararlanılmadığı durumlarda beyanname ekinde yer almayacak olan eksik beyana konu belgelerin faks ya da fotokopileri beyannameye eklenir.

(4) Tescil edilen BS-1 kodlu gümrük beyannamelerine ilişkin olarak gümrük idaresince yapılacak kontrollerin aşağıdaki hususları da kapsaması gerekir:

a) Beyannamenin bir ve ikinci fıkralara uygun olarak doldurulduğu,

b) Beyannamenin, statü belgesi sahibi adına tescil edildiği,

c) Söz konusu statü belgesi sahibinin eksik beyanda bulunma hakkına sahip olduğu,

ç) Beyan edilen rejime göre Gümrük Yönetmeliği’nin 139, 150 ve 158 inci maddelerinde belirtilen şartların yerine getirildiği.

Vergi Tahakkuku ve Teminat İşlemleri

MADDE 22 – (1) 32 ila 43 üncü maddeler kapsamında götürü teminat uygulamasından yararlanan statü belgesi sahibi kişilerce, indirimli veya sıfır oranında vergi uygulaması ile muafiyet hükümlerinin uygulanmasına ilişkin belge eksikliği nedeniyle eksik beyan usulünden yararlanılmak istenilmesi durumunda, vergi tahakkuku beyana göre indirimli veya sıfır oranında vergi uygulaması ile muafiyet hükümlerine göre yapılır.

(2) 32 ila 43 üncü maddeler kapsamında götürü teminat uygulamasından yararlanılmadığı durumlarda yararlanmak istemeyen ya da götürü teminat yetkisi bulunmayan statü belgesi sahiplerince, indirimli veya sıfır oranında vergi ile muafiyet hükümlerinin uygulanmasına ilişkin belge eksikliği nedeniyle eksik beyan usulü için normal oranların uygulanması sonucu bulunacak miktar ile indirimli veya sıfır oranında vergi ile muafiyet hükümlerinin uygulanması sonucu bulunacak miktar arasındaki fark için gümrük idarelerince teminat istenir. Söz konusu eksik belgelerin faks veya fotokopisinin ibrazı halinde teminat aranmayıp beyana göre işlem yapılır.

(3) Bir ve ikinci fıkralar uyarınca eksik beyan uygulamasından yararlanan kişilerce eksik belgelerin süresi içinde gümrük idaresine sunulmaması halinde, cezai hükümler saklı kalmak kaydıyla, normal oranların uygulanması sonucu tahakkuk ettirilen ithalat vergilerine göre eksik ödenen vergiler ile Gümrük Kanunu’nun 207 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre belirlenen gecikme zammı oranında faizin yükümlüye tebliğ edildiği tarihi takiben on gün içinde ödenmesi zorunludur. Aksi takdirde, alınması gereken vergiler ve gecikme zammı oranındaki faiz ile ceza tutarı yükümlünün teminatından çözülerek irada kaydedilir.

Eksik belgelerin tamamlanması

MADDE 23 – (1) Eksik belge veya belgeler, ek süreler dahil süresi içinde, EK-16 ’da yer alan eksik belge tamamlama formu ile birlikte beyannamenin tescil edildiği gümrük müdürlüğüne sunulur.

(2) Gümrük müdürlüğünce yapılan incelemede eksik belgelerin süresi içinde ve eksiksiz olarak ibraz edildiğinin anlaşılması durumunda, BİLGE sistemine söz konusu gümrük beyannamesi kapsamındaki eksik belgelerin tamamlandığı bilgisi girilir.

(3) Eksik belgelerin süresi içinde ibraz edilmediğinin anlaşılması durumunda statü belgesi sahibi uyarılır ve hakkında Gümrük Kanunu’nun 241/1 inci maddesi tatbik edilerek 25 ve 26 ncı maddeler uyarınca işlem yapmak üzere, statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne bildirimde bulunulur.

(4) Eksik belgelerin tamamlanmasından sonra beyana göre işlem yapılan eşyaya ilişkin ithalat vergilerinin eksik tahakkuk ettirildiğinin anlaşılması halinde, bunlar için ek tahakkuk yapılır. Ayrıca, şartlar gerektiriyorsa Gümrük Kanunu’nun 234 üncü maddesi uyarınca ceza tatbik edilir.

Eksik beyan usulüne konu beyanların takibi

MADDE 24 – (1) Gümrük müdürlüklerince her ayın ilk beş iş günü içinde BİLGE sisteminde sorgulama yapılarak, eksik olan belgeleri ek süreler dahil süresi içinde ibraz edilmemiş BS-1 kodlu beyannameler tespit edilir.

(2) Eksik belgelerin ek süreler dahil süresi içinde ibraz edilmediği tespit edilen beyannamelerin adına tescil edildiği statü belgesi sahipleri hakkında Gümrük Kanunu’nun 241/1 inci maddesi tatbik edilerek 25 ve 26 ncı maddeler uyarınca işlem yapılmak üzere statü belgesinin düzenlendiği Gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne derhal bildirimde bulunulur.

(3) Ek süreler dahil süresi içinde ibraz edilmediği tespit edilen belge ya da belgelerin indirimli veya sıfır oranında vergi uygulaması ile muafiyet hükümlerinin uygulanmasına ilişkin belgeler olması durumunda 22 nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca işlem yapılır.

Eksik beyanda bulunma yetkisinin askıya alınması

MADDE 25 – (1) Eksik belge veya belgeleri ek süreler dahil süresi içinde ibraz etmeyen statü belgesi sahibi kişiler beyannamenin tescil edildiği gümrük idaresince uyarılır ve haklarında Gümrük Kanunu’nun 241/1 inci maddesi tatbik edilerek statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne derhal bildirimde bulunulur.

(2) Süresi içinde ibraz edilmeyen eksik belge veya belgeler tamamlanıncaya kadar statü belgesi sahibinin eksik beyanda bulunma yetkisinden yararlanmasına izin verilmez.

(3) Statü belgesinin geçerlilik süresince, eksik belge veya belgeleri ek süreler dahil, süresi içinde üçüncü kez ibraz etmeyen statü belgesi sahibi kişiler hakkında bir ve ikinci fıkralar uyarınca işlem yapılır ve eksik belge veya belgelerin tamamlamasını müteakip, statü belgesi kapsamında sahip oldukları eksik beyanda bulunma yetkisi, altı ay süre ile askıya alınır.

(4) Bu maddenin uygulanmasında aynı gün içinde tescil edilmiş birden fazla gümrük beyannamesine ilişkin eksik belge veya belgelerin süresi içinde tamamlanmaması durumunda, her bir beyanname için Gümrük Kanunu’nun 241/1 inci maddesi tatbik edilir ancak kişi bir kez süresi içinde eksik belge veya belgeleri ibraz etmemiş sayılır.

Eksik beyanda bulunma yetkisinin geri alınması

MADDE 26 – (1) Eksik beyanda bulunma yetkisi 25 inci madde uyarınca askıya alınan kişilerce, statü belgesinin geçerlilik süresi içinde, askıya alma süresinin bitimini müteakip, 25 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen ihlalin tekrar edilmesi halinde, bu kişilerin eksik beyanda bulunma yetkileri statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar geri alınır.

(2) Statü belgesinin geçerlilik süresinin bitimine bir yıldan az süre kalmış olduğu durumlarda geri alma süresi bir yıldır.

(3) 22 nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca normal oranların uygulanması sonucu tahakkuk ettirilen ithalat vergilerine göre eksik ödenen gümrük vergileri ve faizin; 23 üncü maddenin dördüncü fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ithalat vergilerinin süresi içinde ödenmemesi halinde, statü belgesi sahibi hakkında 61 inci madde uyarınca işlem yapılmasını teminen statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne derhal bildirimde bulunulur.

İKİNCİ BÖLÜM

Kısmi Teminat Uygulaması

Kısmi teminat uygulanacak durumlar

MADDE 27 – (1) Gümrük antrepo, gümrük kontrolü altında işleme ve geçici ithalat rejimlerine tabi tutulan eşya için teminat alınması öngörülen durumlarda, statü belgesi sahibi kişilerden, talep etmeleri halinde, ithalat vergilerinin yüzde onu oranında teminat alınır.

(2) Dahilde işleme ve hariçte işleme rejimleri ile ilgili usul ve esaslar hakkında çıkarılan bakanlar kurulu kararları ile belirlenmiş teminat uygulamaları hükümleri saklıdır.

Kısmi teminat uygulamasından yararlanılamayacak durumlar

MADDE 28 – (1) Gümrük vergileri ve sair vergilerin gümrük mevzuatı dışında, ilgili mevzuatta yer alan düzenlemeler ile bu Tebliğ’de düzenlenen kısmi teminat uygulamasının kapsamı dışında bırakılmış olması durumunda, bu vergilere karşılık olmak üzere alınacak teminatlar için kısmi teminat uygulamasından yararlanılmaz.

Gümrük idaresince yapılacak kontroller

MADDE 29 – (1) Tescil edilen gümrük beyannamesine ilişkin olarak gümrük mevzuatında öngörülen kontrollerin yanı sıra;

a) Beyannamenin, statü belgesi sahibi adına tescil edildiğinin,

b) Statü belgesi sahibinin kısmi teminat uygulamasından yararlanma hakkına sahip olduğunun,

c) Teminat oranının uygun seçilip seçilmediğinin,

kontrol edilmesi gerekir.

Kamu alacağının süresi içinde ödenmemesi

MADDE 30 – (1) Ekonomik etkili gümrük rejimlerine ilişkin gümrük mevzuatı ve sair mevzuatın ihlali nedeniyle ödenmesi gereken gümrük vergileri, faiz ve para cezasının tamamını tebliğ edilen ödeme süresi içerisinde ödemeyen statü belgesi sahibi hakkında 61 inci madde uyarınca işlem yapılmasını teminen statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne derhal bildirimde bulunulur.

(2) Bu maddenin uygulanmasında 4458 sayılı Gümrük Kanunu ile 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu’ndaki cezai hükümler saklıdır.

Kısmi teminat uygulamasından yararlanma yetkisinin geri alınması

MADDE 31 – (1) 30 uncu maddenin birinci fıkrasında belirtilen ihlalin statü belgesinin geçerlilik süresi içerisinde ikinci kez tekrarı halinde, kişinin kısmi teminat uygulamasından yararlanma yetkisi statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar geri alınır.

(2) 43 üncü maddenin üç ve dördüncü fıkraları uyarınca götürü teminat yetkisi geri alınan statü belgesi sahiplerinin kısmi teminat uygulamasından yararlanma yetkisi de geri alınır.

(3) Statü belgesinin geçerlilik süresinin bitimine bir yıldan az süre kalmış olduğu durumlarda geri alma süresi bir yıldır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Götürü Teminat Uygulaması

Götürü teminat uygulaması ve kapsamı

MADDE 32 – (1) Götürü teminat uygulaması, eşyanın gümrük vergileri ve sair vergilerinin teminata bağlanmasını gerektiren bir gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanıma tabi tutulduğu durumlarda, bu uygulamadan yararlanacak kişi için belirlenmiş tutardaki teminatın, her işlem için ayrı ayrı teminat verilmeksizin, teminata bağlanması gereken tutardan bağımsız olarak ve herhangi bir düşüm yapılmaksızın bir yıl süreyle kullanılabilmesini ifade eder.

(2) Götürü teminat uygulamasının kapsamı statü belgesi sahibinin talebine bağlı olarak bu fıkranın (a) veya (b) bendine göre belirlenir:

a) 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun eki (I) sayılı listenin (A) cetvelinde yer alan eşyanın ithalinde ödenecek özel tüketim vergisi hariç,

1) Dahilde işleme rejimi dahil, bu Tebliğ’in götürü teminat hükümlerinin uygulanabileceği eşyaya ilişkin gümrük vergileri ve sair vergiler ya da

2) Dahilde işleme rejimi dışında bu Tebliğ’in götürü teminat hükümlerinin uygulanabileceği eşyaya ilişkin gümrük vergileri ve sair vergiler.

b) 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun eki (I) sayılı listenin (A) cetvelinde yer alan eşyanın ithalinde ödenecek özel tüketim vergisi dahil,

1) Dahilde işleme rejimi dahil, bu Tebliğ’in götürü teminat hükümlerinin uygulanabileceği eşyaya ilişkin gümrük vergileri ve sair vergiler ya da

2) Dahilde işleme rejimi dışında bu Tebliğ’in götürü teminat hükümlerinin uygulanabileceği eşyaya ilişkin gümrük vergileri ve sair vergiler.

Götürü teminat uygulamasından yararlanılabilecek durumlar

MADDE 33 – (1) Götürü teminat, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun eki (I) sayılı listede yer alan eşyanın ithali ile ilgili Maliye Bakanlığınca yapılan düzenlemeler ve ilgili diğer düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla eşyanın gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanıma tabi tutulmasına ilişkin tüm kamu alacakları için geçerlidir.

Kabul olunabilecek teminat

MADDE 34 – (1) Götürü teminat uygulamasından yararlanmak isteyen statü belgesi sahibi tarafından verilecek, teminat mektubu vermeye yetkili bankalar veya özel finans kurumları tarafından verilen, EK-9’da yer alan örneğe uygun, süresiz teminat mektupları teminat olarak kabul olunur.

Teminat tutarının belirlenmesi

MADDE 35 -(1) Götürü teminat uygulamasından yararlanmak isteyen statü belgesi sahibi tarafından verilmesi gereken teminat tutarı, götürü teminat yetkisinin tanınması, güncellenmesi veya kapsamının değiştirilmesine ilişkin başvurunun yetkili başmüdürlük genel evrak kaydına alındığı ayın ilk gününden geriye dönük bir yıl içerisinde gerçekleştirdiği gümrük işlemlerine ilişkin olarak teminata konu olan gümrük vergileri ve sair vergilerin toplam kıymetinin %10’u olarak belirlenir.

(2) Götürü teminat uygulamasından yararlanmak isteyen statü belgesi sahibi için birinci fıkraya göre hesaplanacak teminat tutarı,

a) Dahilde işleme rejimi dahil, bu Tebliğ’in götürü teminat hükümlerinin uygulanabileceği eşyaya ilişkin gümrük vergileri ve sair vergileri kapsaması durumunda 250.000 AVRO’dan,

b) Dahilde işleme rejimi dışında bu Tebliğ’in götürü teminat hükümlerinin uygulanabileceği eşyaya ilişkin gümrük vergileri ve sair vergileri kapsaması durumunda 75.000 AVRO’dan

az olamaz.

(3) Götürü teminat uygulamasından yararlanmak isteyen statü belgesi sahibi tarafından;

a) Götürü teminatın 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun eki (I) sayılı listenin (A) cetvelinde yer alan eşyanın ithalinde ödenecek özel tüketim vergisini de kapsaması durumunda 10 milyon AVRO’yu,

b) Götürü teminatın 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun eki (I) sayılı listenin (A) cetvelinde yer alan eşyanın ithalinde ödenecek özel tüketim vergisini kapsamaması durumunda 2 milyon AVRO’yu,

aşmayan miktarda teminat verilmesi mümkündür.

(4) Teminatın Türk lirası cinsinden verilmesi halinde, verilmesi gereken teminatın iki ve üçüncü fıkralardaki değerleri karşılayıp karşılamadığının hesaplanmasında başvurunun yetkili başmüdürlük genel evrak kayıtlarına girdiği tarihte geçerli olan T.C. Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınır.

(5) Verilmesi gereken teminat tutarının ve verilmiş olan teminatların bu maddede belirtilen değerleri karşılayıp karşılamadığının hesaplanmasında götürü teminat yetkisine ilişkin başvurunun yetkili başmüdürlük genel evrak kayıtlarına girdiği ayın ilk gününde geçerli olan T.C. Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınır.

Teminatın sonradan ibrazı

MADDE 36 – (1) Götürü teminat yetkisi talebine ilişkin, teminat mektubu dışındaki gerekli tüm belgelerin ibraz edilerek statü belgesini düzenleyen gümrük ve muhafaza başmüdürlüğünden, teminat olarak verilmesi gereken tutarın bildirilmesi talep edilebilir.

(2) Yetkili başmüdürlükçe, 35 inci madde uyarınca verilmesi gereken teminat tutarı hesaplanarak, 11 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen süre içinde başvuru sahibine yazılı olarak ve elektronik posta yoluyla bildirimde bulunulur.

(3) Başvuru sahibine bildirilen tutardaki teminat mektubunun ibrazı ve değerlendirilmesinde 11 inci maddenin beş ve altıncı fıkraları uyarınca işlem yapılır.

Teminatın kabulü ve daha önce verilen teminatların iadesi

MADDE 37 – (1) Götürü teminat yetkisi için ibraz edilen teminat mektuplarından yetkili başmüdürlükçe kabulü uygun görülenler söz konusu gümrük ve muhafaza başmüdürlüğünce belirlenecek gümrük muhasebe birimine gönderilir.

(2) Gümrük muhasebe birimince, yetkili başmüdürlükçe gönderilen teminat mektuplarına ilişkin alındı belgeleri düzenlenerek statü belgesi sahibine ya da yasal temsilcisine verilir.

(3) Götürü teminat yetkisi tanınan statü belgesi sahiplerince, talep edilmesi halinde, BİLGE sistemine dahil olan gümrük idarelerine daha önce verilmiş olan teminatların iadesi mümkündür.

Götürü teminat yetkisinin geçerlilik süresi

MADDE 38 – (1) Götürü teminat yetkisinin geçerlilik süresi bir yıldır.

(2) Geçerlilik süresinin başlangıcı götürü teminat yetkisinin tanınması, güncellenmesi veya teminatın değiştirilmesine ilişkin başvurunun yetkili başmüdürlük genel evrak kaydına alındığı ayın ilk günüdür.

Götürü teminat yetkisinin güncellenmesi, kapsamının değiştirilmesi

MADDE 39 – (1) Götürü teminat yetkisini haiz statü belgesi sahibince, götürü teminat yetkisinin güncellenmesi için 38 inci maddede belirlenen geçerlilik süresinin bitiminden önceki bir ay içinde başvuruda bulunulur.

(2) Birinci fıkrada belirtilen süreden önce yapılan güncelleme başvuruları kabul edilmez.

(3) Teminatın 35 inci maddenin birinci fıkrasına göre belirlenecek tutarı karşılamaması durumunda bu tutarı karşılayacak şekilde ek teminat istenir.

(4) Götürü teminat yetkisine ilişkin güncelleme başvuruları ile götürü teminat yetkisinin kapsamının değiştirilmesine ilişkin başvurularda 16 ncı madde uyarınca işlem yapılır.

(5) 35 inci maddenin ikinci fıkrasında belirlendiği şekilde, AVRO türünden azami tutarlarda teminat verilmiş olması durumunda bu madde uyarınca güncelleme yapılmaz.

Teminatın yenilenmesi ve değiştirilmesi

MADDE 40 – (1) Götürü teminat yetkisini haiz statü belgesi sahibinin ticaret unvanının değişmesi nedeniyle statü belgesinde 15 inci madde uyarınca değişiklik yapılması durumunda teminat yenilenir.

(2) Statü belgesi sahibinin talep etmesi ve yetkili başmüdürlükçe uygun bulunması halinde, daha önce verilen teminat kısmen veya tamamen başka bir teminatla değiştirilebilir.

Kamu alacağının süresi içinde ödenmemesi

MADDE 41 – (1) Götürü teminat kapsamındaki gümrük işlemlerinden doğan kamu alacağının süresi içinde ödenmemesi durumunda, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 54 ila 56 ncı maddeleri uyarınca işlem yapılır.

(2) Hakkında birinci fıkra uyarınca işlem yapılan statü belgesi sahibi hakkında 61 inci madde uyarınca işlem yapılmasını teminen statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne derhal bildirimde bulunulur.

Götürü teminat yetkisinin askıya alınması

MADDE 42 – (1) Götürü teminat yetkisini haiz statü belgesi sahibince, 38 inci maddede belirtilen geçerlilik süresinin bitiminde, 39 uncu maddede düzenlenen güncelleme işleminin tamamlanmamış olması durumunda götürü teminat yetkisi askıya alınır.

(2) Götürü teminat yetkisinin geçerlilik süresi devam etmekle beraber, statü belgesinin geçerlilik süresinin dolması ve yenilenmemesi durumunda götürü teminat yetkisi askıya alınır.

(3) Götürü teminat yetkisini haiz statü belgesi sahibinin ticaret unvanının değişmesi nedeniyle statü belgesinde değişiklik yapılması için 15 inci madde uyarınca talepte bulunulmasına rağmen 40 ıncı maddede belirtilen yenileme işleminin yapılmaması durumunda 15 inci maddede belirtilen işlemler tamamlanır ancak götürü teminat yetkisi yenileme işlemi tamamlanana kadar askıya alınır.

(4) Götürü teminat yetkisinin askıya alınması durumunda bu kapsamda alınan teminatlar iade edilmez.

Götürü teminat yetkisinin geri alınması

MADDE 43 – (1) Statü belgesi sahibinin 16 ncı madde kapsamında götürü teminat uygulamasından yararlanmaktan vazgeçmesi durumunda götürü teminat yetkisi geri alınır.

(2) Verilen teminatın herhangi bir nedenle geçerliliğini kaybetmesi halinde, yeni bir teminat ile değiştirilinceye kadar götürü teminat yetkisi geri alınır.

(3) Götürü teminat yetkisi için verilen teminatın kapsadığı kamu alacağının süresi içinde ödenmemesi nedeniyle 41 inci madde uyarınca işlem yapılması durumunda götürü teminat yetkisi statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar geri alınır.

(4) Yanlış veya eksik bilgilere ve/veya sahte belgelere dayanılarak verildiği anlaşılan götürü teminat uygulamasından yararlanma yetkisi, cezai hükümler saklı kalmak kaydıyla, statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar geri alınır.

(5) 31 inci madde uyarınca kısmi teminat uygulamasından yararlanma yetkisi geri alınan statü belgesi sahibinin götürü teminat yetkisi de geri alınır.

(6) Statü belgesinin geçerlilik süresinin bitimine bir yıldan az süre kalmış olduğu durumlarda üç, dört ve beşinci fıkralar uyarınca belirlenecek geri alma süresi bir yıldır.

(7) Götürü teminat yetkisinin geri alınması durumunda götürü teminat kapsamındaki tüm gümrük vergileri ve sair vergiler Gümrük Yönetmeliğinin 652 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca teminata bağlanır.

(8) Götürü teminat yetkisinin üçüncü veya dördüncü fıkra kapsamında geri alınması durumunda götürü teminat kapsamındaki tüm gümrük vergileri ve sair vergilerin yedinci fıkra uyarınca teminata bağlanmasında bu Tebliğ’in 27 ila 31 inci maddelerinde düzenlenen kısmi teminat yetkisinden yararlanılmaz.

(9) Götürü teminat yetkisinin birinci veya dördüncü fıkra kapsamında geri alınması durumunda yedinci fıkrada belirtilen işlemin tamamlanmasının ardından götürü teminat yetkisi için verilen teminat iade edilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Ertelenmiş Kontrol Uygulaması

Ertelenmiş kontrol uygulaması

MADDE 44 – (1) Ertelenmiş kontrol, belge kontrolü ve gerekli görülmesi durumunda fiziki muayenenin eşyanın tesliminden sonra yapılmasını ifade eder.

(2) Gümrük Yönetmeliği’nin 17B maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde sayılan kişiler hakkında aynı bentte sayılan kanunlar uyarınca başlatılan inceleme ve soruşturma sonucunda suç duyurusunda bulunulduğunun ve buna ilişkin olarak cumhuriyet savcılığı tarafından yürütülmekte olan soruşturma sürecinin veya kovuşturma sürecinin devam ettiğinin öğrenilmesi durumunda; soruşturma veya kovuşturma süreci kovuşturmaya yer olmadığı veya beraat kararı ile kesin olarak lehlerine sonuçlanıncaya kadar statü belgesi sahibinin ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanmasına izin verilmez.

Beyannamenin ertelenmiş kontrole tabi tutulması

MADDE 45 – (1) BİLGE sistemi tarafından risk kriterlerine göre yapılacak değerlendirme sonucunda, ertelenmiş kontrole tabi tutulması öngörülen beyannamelerde muayene türü mavi hat olarak belirlenir ve eşyanın tesliminden sonra yapılacak belge kontrolü için bir muayene memuru atanır.

(2) Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesine getirilen eşyanın bir gümrük rejimine tabi tutulmasına ilişkin tüm belgelerinin tam olması koşuluna bağlanan usul ve düzenlemelere ilişkin gümrük beyannameleri ertelenmiş kontrole tabi tutulmaz.

Eşyanın teslimi

MADDE 46 – (1) Tahakkuk eden gümrük vergileri ve sair vergilerin ödenmesi veya teminata bağlanmasına ilişkin işlemlerin BİLGE sisteminde yer alan muhasebe modülü aracılığıyla tamamlanmasının ardından ertelenmiş kontrole tabi tutulmuş gümrük beyannamesi “ertelenmiş kontrolü yapılacak” duruma gelir.

(2) Ertelenmiş kontrole tabi tutulan gümrük beyannamesi kapsamı eşyaya ilişkin olarak tahakkuk eden gümrük vergileri ve sair vergilerin, ödenmesi ya da teminata bağlanmasının ardından söz konusu eşya gümrük idaresince teslim edilir.

Ertelenmiş kontrol kapsamında yapılacak belge kontrolü

MADDE 47 – (1) Ertelenmiş kontrole tabi tutulan gümrük beyannamesini kontrol ile görevlendirilmiş gümrük muayene memurunca, söz konusu beyannamede yer alan bilgiler ile beyannamenin ekleri incelenerek;

a) Beyanname ve eklerinde yer alan bilgilerin uygunluğuna ilişkin kontroller,

b) Beyanname kapsamı eşyanın menşe, tarife, kıymet ve miktarıyla ilgili bilgi ve belgelere ilişkin kontroller,

c) Gümrük vergileri ve sair vergilerin doğru hesaplanıp hesaplanmadığına, tahsilat ve teminat işlemlerine ilişkin kontroller,

ç) Yasaklayıcı ve kısıtlayıcı önlemlere ilişkin kontroller,

d) Gümrük mevzuatı ve ilgili mevzuat uyarınca yapılması gereken diğer kontroller

tamamlandıktan sonra, yapılan beyan belge kontrolünde varılan sonuçlara uygun bulunursa, BİLGE sisteminde “ertelenmiş kontrolü yapıldı” bilgisi girilir.

(2) Gümrük muayene memurunca yapılan inceleme sırasında beyanname ve ekli belgeler arasında ciddi bir farklılık görülerek eşyanın bulunduğu depo, fabrika veya işletmeye gidilerek fiziki muayene yapılması gerektiğine karar verilmesi halinde durum bir müzekkere ile idare amirine bildirilir.

(3) İdare amirince, belge kontrolü ile görevli gümrük muayene memuru tarafından ikinci fıkra uyarınca düzenlenen müzekkerenin uygun bulunması halinde, eşyanın bulunduğu depo, fabrika veya işletmeye giderek fiziki muayenesini yapmak üzere bir gümrük muayene memuru görevlendirilir.

(4) Statü belgesi sahibine ertelenmiş kontrole tabi beyanname kapsamı eşyanın üçüncü fıkra uyarınca fiziki muayenesinin yapılacağı hususunda 48 inci maddede belirtildiği şekilde bildirimde bulunulur.

(5) Bu maddenin bir ila dördüncü fıkralarında belirtilen işlemler ertelenmiş kontrole tabi tutulan gümrük beyannamesinin tescil tarihinden itibaren en geç beş iş günü içinde tamamlanır.

Eşyanın tesliminden sonra fiziki muayenesinin yapılacağına ilişkin bildirim

MADDE 48 – (1) Ertelenmiş kontrole tabi beyanname kapsamı eşyanın, 47 nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca, fiziki muayenesinin yapılmasına karar verilmesi durumunda, beyannamenin adına tescil edildiği statü belgesi sahibine EK-13 ’te yer alan form ile bildirimde bulunularak eşyanın bulunduğu ve muhasebe kayıtlarının tutulduğu yer veya yerlerin söz konusu tebligatın yapıldığı tarihi müteakip en geç on beş iş günü içinde bildirilmesi istenir.

(2) Kendisine tebligatta bulunulan statü belgesi sahibince birinci fıkrada belirtilen süre içinde eşyanın bulunduğu ve muhasebe kayıtlarının tutulduğu yer veya yerlerin bildirilmemesi durumunda statü belgesi sahibi, eşyanın 49 ve 50 nci maddeler uyarınca fiziki muayenesi sonuçlanana kadar ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanamaz.

(3) Ertelenmiş kontrole tabi gümrük beyannamesinin tescil edildiği gümrük müdürlüğünce, bildirim yükümlülüğüne uymayan statü belgesi sahibi hakkında, ikinci fıkra uyarınca işlem yapılmasını teminen statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne derhal bildirimde bulunulur.

Eşyanın tesliminden sonra yapılacak fiziki muayene

MADDE 49 – (1) Ertelenmiş kontrole tabi beyanname kapsamı eşyanın tesliminden sonra 47 nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca yapılacak fiziki muayenesi eşyanın bulunduğu depo, fabrika veya işletmede ve gerek görülmesi halinde firmanın muhasebe kayıtlarının tutulduğu yer veya yerlerde yapılır.

(2) Tesliminden sonra fiziki muayenesi eşyanın vergiye esas olan ağırlık ve diğer ölçüleri ile cins, nev’i, nitelik, menşe ve kıymetinin tespitini kapsar.

(3) Muayene memurunca, eşyanın bulunduğu duruma göre, stok deposunda, üretim bandında, mamul stok ambarında ve/veya firmanın muhasebe kayıtlarında gerekli incelemelerin yapılması sırasında firma yetkilisi hazır bulunur.

(4) Gerekli görülmesi halinde eşyanın gümrük işlemleri veya sonraki ticari işlemlere ilişkin ticari belge ve veriler de kontrol edilir.

(5) Muayene sonuçları tutanağa bağlanır. EK-14 ’te yer alan örneğe uygun olarak düzenlenecek bu tutanağa ilgili işletmeye veya deposuna zarar verilmediği de yazılır ve tutanak gümrük muayene memuru ile firma yetkilisi tarafından imzalanır.

(6) Muayenenin tamamlanmasının ardından, yapılan beyan muayenede varılan sonuçlara uygun bulunursa, BİLGE sisteminde “ertelenmiş kontrolü yapıldı” bilgisi girilir.

(7) Ertelenmiş kontrole tabi beyanname kapsamı eşyanın tesliminden sonra fiziki muayenesine ilişkin işlemler;

a) Eşyanın bulunduğu veya firmanın muhasebe kayıtlarının tutulduğu yerin eşyaya ilişkin gümrük beyannamesinin tescil edildiği gümrük müdürlüğünün bulunduğu il sınırları içinde olması durumunda beyannamenin tescil tarihinden itibaren en geç yirmi beş iş günü içinde,

b) Eşyanın bulunduğu veya firmanın muhasebe kayıtlarının tutulduğu yerin eşyaya ilişkin gümrük beyannamesinin tescil edildiği gümrük müdürlüğünün bulunduğu il sınırları dışında olması durumunda beyannamenin tescil tarihinden itibaren en geç otuz iş günü içinde,

tamamlanır.

Fiziki muayenenin farklı bir gümrük müdürlüğünce yapılması

MADDE 50 – (1) 47 nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca fiziki muayenesine karar verilen eşyanın bulunduğu veya firmanın muhasebe kayıtlarının tutulduğu yerin eşyaya ilişkin gümrük beyannamesinin tescil edildiği gümrük müdürlüğünün bulunduğu il sınırları dışında olması durumunda eşyanın fiziki muayenesi, eşyanın bulunduğu veya firmanın muhasebe kayıtlarının tutulduğu yere en yakın gümrük müdürlüğünce görevlendirilecek bir gümrük muayene memuru tarafından yapılır.

(2) Beyannamenin tescil edildiği gümrük müdürlüğünce, eşyanın fiziki muayenesini yapması öngörülen gümrük müdürlüğüne bildirimde bulunularak ilgili gümrük beyannamesi ile ekinde yer alan belgelerin birer örneği gönderilir.

(3) Bildirimin yapıldığı gümrük müdürlüğünce görevlendirilen gümrük muayene memuru tarafından muayenenin, 49 uncu maddenin bir ila dördüncü fıkralarında belirtilen usul ve esaslar dahilinde tamamlanmasının ardından aynı maddenin beşinci fıkrası uyarınca düzenlenen tutanak beyannamenin tescil edildiği gümrük müdürlüğüne gönderilir.

(4) Yapılan beyanın muayenede varılan sonuçlara uygun bulunması durumunda, BİLGE sisteminde “ertelenmiş kontrolü yapıldı” bilgisi girilir.

(5) Yapılan beyanın muayenede varılan sonuçlara uygun bulunmaması durumunda 49 uncu maddenin beşinci fıkrası uyarınca EK-14’teki örneğe uygun olarak düzenlenecek tutanağın bir örneği statü belgesini düzenleyen gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne gönderilir.

Ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanan kişinin yükümlülükleri

MADDE 51 – (1) Ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanma hakkı tanınan statü belgesi sahiplerince 49 ve 50 nci maddeler kapsamında yapılacak kontrollere ilişkin olarak gümrük muayene memuruna;

a) Mümkün olması ve gerekli görülmesi durumunda eşyanın fiziki muayenesinin yapılması için gerekli kolaylığın sağlanması,

b) Eşyanın durumu, bulunduğu yer, tabi tutulduğu üretim faaliyetleri ve diğer işlemler hakkında her türlü bilgi ve belgenin ibraz edilmesi,

c) Eşyanın ithalat işlemlerine, kullanıldığı üretim faaliyetine ve diğer ticari işlemlere ilişkin muhasebe kayıtları ile bu kayıtlara dayanak teşkil eden her türlü bilgi ve belgenin ibraz edilmesi,

zorunludur.

Ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanma hakkının askıya alınması

MADDE 52 –(1) 18 ila 26 ncı maddelerde düzenlenen eksik beyan usulüne ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanan kişilere, gümrük beyannamesinin tescil tarihinde mevcut olduğu halde, beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bir ya da daha fazlası ibraz edilmeden eşyanın teslim edildiğinin anlaşılması ve söz konusu belge/belgelerin ilgili kurum/kuruluşun uygun görmesi üzerine sonradan ibraz edilmesi halinde, ilk iki seferde statü belgesi sahibi uyarılır ve hakkında Gümrük Kanunu’nun 241/1 inci maddesi tatbik edilerek statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne derhal bildirimde bulunulur.

(2) Birinci fıkrada belirtilen ihlalin, statü belgesinin geçerlilik süresi içerisinde, üçüncü kez tekrarı halinde, statü belgesi sahibi hakkında Gümrük Kanunu’nun 241/1 inci maddesi tatbik edilir ve kişinin ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanma hakkı altı ay süreyle askıya alınır.

(3) Bu maddenin uygulanmasında aynı gün içerisinde tescil edilmiş birden fazla gümrük beyannamesine ilişkin olarak, her bir beyanname için Gümrük Kanunu’nun 241/1 inci maddesi tatbik edilir ve kişi bir kez ihlalde bulunmuş sayılır.

Ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanma hakkının geri alınması

MADDE 53 –(1) Statü belgesinin geçerlilik süresi içerisinde, ertelenmiş kontrol yetkisi askıya alınan statü belgesi sahibi kişilerce, askıya alma süresinin bitimini müteakip, 52 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen ihlalin tekrar edilmesi halinde, bu kişilerin ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanma hakları statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar geri alınır.

(2) Statü belgesi sahibi kişilerce 51 inci maddede belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde, bu kişilerin ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanma hakları statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar geri alınır.

(3) 51 inci maddede belirtilen yükümlülükleri yerine getirmediği tespit edilen statü belgesi sahibi kişilerin ertelenmiş kontrol uygulamasından yararlanma haklarının statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar geri alınmasını teminen söz konusu beyannamenin tescil edildiği gümrük müdürlüğü tarafından statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne derhal bildirimde bulunulur.

(4) Statü belgesinin geçerlilik süresinin bitimine bir yıldan az süre kalmış olduğu durumlarda (1) ve (2) nci fıkralar kapsamında belirlenecek geri alma süresi bir yıldır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Onaylanmış İhracatçı Yetkisi

Onaylanmış ihracatçı yetkisinin kapsamı ve statü belgesi sahibine onaylanmış ihracatçı yetkisi verilmesi

MADDE 54 -(1) Onaylanmış ihracatçı yetkisi, 2006/10895 sayılı Türkiye ile Avrupa Topluluğu Arasında Oluşturulan Gümrük Birliğinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar Hakkında Karar’ın genel hükümlerine bir istisna olarak, A.TR dolaşım belgesinin Müsteşarlıkça yetki verilen kişi ve kuruluş tarafından onaylanma ve vize işlemi için gümrük idarelerine ibraz edilme zorunluluğu olmadan düzenlenebilmesini ifade eder.

(2) Aşağıdaki koşulları sağlayan statü belgesi sahiplerine, talep etmeleri halinde, statü belgelerinin geçerlilik süresi içinde, onaylanmış ihracatçı yetkisi verilir.

a) Başvuru yılından bir önceki takvim yılı içerisinde veya başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük bir yıl içerisinde en az yüz adet A.TR dolaşım belgesi düzenleyip vize işlemlerini tamamlamış ve söz konusu A.TR dolaşım belgelerini kullanmış olmak.

b) Yetkilendirilmiş gümrük müşaviriyle, A.TR dolaşım belgelerinin dönemsel kontrolüne veya onaylanmasına ilişkin olarak, ilgili gümrük mevzuatı çerçevesinde sözleşme yapmış olmak.

(3) Onaylanmış ihracatçı yetkisi tanınan statü belgesi sahiplerine, EK-15’te belirtildiği şekilde bir onaylanmış ihracatçı yetki numarası verilir.

(4) Bu Tebliğ kapsamında tanınan onaylanmış ihracatçı yetkisi kapsamında düzenlenip vize edilecek A.TR dolaşım belgeleri için ilgili gümrük mevzuatı uyarınca tespit sözleşmesi yapılan yetkilendirilmiş gümrük müşaviri tarafından dönemsel tespit raporu düzenlenmesi gerekir.

Basitleştirilmiş usulde düzenlenecek A.TR dolaşım belgelerinin şekli, basımı ve dağıtılması

MADDE 55 -(1) Basitleştirilmiş işlem kapsamında düzenlenecek A.TR dolaşım belgeleri Karar’da belirlenen form ve evsafa uygun olarak ve her belgeye ayrı seri numarası verilerek üç nüsha halinde bastırılır.

(2) Basitleştirilmiş işlem kapsamındaki A.TR dolaşım belgelerinin (12) numaralı gümrük vizesi bölümünde, Kararın II no.lu ekinde yer alan örneğe uygun onaylanmış ihracatçı mührünün önceden basılmış olması gerekir.

(3) Basitleştirilmiş işlem kapsamında düzenlenecek A.TR dolaşım belgelerinin tesliminde, ihracatçının onaylanmış kişi statü belgesi kapsamında onaylanmış ihracatçı yetkisine sahip olup olmadığı kontrol edilir.

Basitleştirilmiş usulde düzenlenecek A.TR dolaşım belgelerinin doldurulması ve kullanılması

MADDE 56 – (1) Basitleştirilmiş işlem kapsamında düzenlenecek A.TR dolaşım belgelerinin, Kararın 7, 20 ve 22 nci maddelerine uygun olarak doldurulması gerekir.

(2) Basitleştirilmiş işlem kapsamında düzenlenecek A.TR dolaşım belgeleri, tasdik edilmeksizin, onaylanmış ihracatçı yetkisini haiz statü belgesi sahibi tarafından vize edilir.

(3) Vize işlemi, onaylanmış ihracatçı yetki numarasını içerir şekilde ve EK-15’te yer alan formata uygun olarak onaylanmış ihracatçı tarafından yaptırılacak kaşenin, basitleştirilmiş işlem kapsamında düzenlenecek A.TR dolaşım belgesinin (12) numaralı gümrük vizesi bölümünde yer alan ihracatçı mührünün (2) numaralı bölümüne basılması ile gerçekleştirilir.

(4) Basitleştirilmiş işlem kapsamında düzenlenecek A.TR dolaşım belgesinin asıl nüshası dışında kalan diğer iki nüshasından biri, Karar’ın 8 inci maddesi gereğince, ihracat beyannamesine eklenir.

(5) Basitleştirilmiş işlem kapsamında düzenlenecek A.TR dolaşım belgelerinin şekil şartları ve içerdiği bilgiler bakımından usulüne uygun olarak düzenlenip düzenlenmediği hususlarından doğrudan doğruya onaylanmış ihracatçı yetkisine sahip kişiler sorumludur.

Basitleştirilmiş usulde düzenlenecek A.TR dolaşım belgelerinin sonradan düzenlenmesi

MADDE 57 – (1) Onaylanmış ihracatçı yetkisi sahibi kişilerce, Karar’ın 12 ila 16 ncı maddeleri ile 22 nci maddesi çerçevesinde, eşyanın ihracından sonra da A.TR dolaşım belgesi düzenlenebilir. Bu kapsamda düzenlenen dolaşım belgelerinin asıl nüshası dışında kalan diğer iki nüshasından biri ihracat beyannamesine eklenir.

Basitleştirilmiş usulde düzenlenecek A.TR dolaşım belgelerinin ikinci nüsha olarak düzenlenmesi

MADDE 58 – (1) Onaylanmış ihracatçı yetkisi sahibi kişilerce düzenlenen A.TR dolaşım belgesinin çalınması, kaybedilmesi veya tahrip edilmesi halinde, Karar’ın 17 ve 22 nci maddeleri çerçevesinde söz konusu belgenin ikinci bir nüshası düzenlenebilir.

Onaylanmış ihracatçı yetkisinin askıya alınması

MADDE 59 – (1) Statü belgesi sahiplerince, statü belgesinin geçerlilik süresi içinde kendilerine bu Tebliğ kapsamında tanınan onaylanmış ihracatçı yetkisi kapsamında düzenlenip vize edilecek A.TR dolaşım belgeleri için yetkilendirilmiş gümrük müşaviri tarafından statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne de verilecek dönemsel tespit raporunda olumsuz görüş bildirilmesi; olumsuz rapor düzenlenmesini gerektiren durumun gümrük idaresince tespit edilmesi ya da dönemsel tespit raporunun süresi içinde düzenlenmemesi durumunda onaylanmış ihracatçı yetkisi altı ay süreyle askıya alınır.

Onaylanmış ihracatçı yetkisinin geri alınması

MADDE 60 – (1) Onaylanmış ihracatçı yetki numarasını A.TR dolaşım belgesi dışında herhangi bir belge düzenlemek için kullandığı tespit edilen statü belgesi sahibinin onaylanmış ihracatçı yetkisinin statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar geri alınmasını teminen statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne derhal bildirimde bulunulur.

(2) Statü belgesi sahiplerince statü belgesinin geçerlilik süresi içinde, onaylanmış ihracatçı yetkisi kapsamında düzenlenip vize edilecek A.TR dolaşım belgeleri için yetkilendirilmiş gümrük müşaviri tarafından hazırlanacak dönemsel tespit raporlarında iki dönem olumsuz görüş bildirilmesi; olumsuz rapor düzenlenmesini gerektiren durumun gümrük idaresince tespit edilmesi ya da dönemsel tespit raporunun ikinci kez süresi içinde düzenlenmemesi durumunda onaylanmış ihracatçı yetkisinin statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar geri alınmasını teminen statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne derhal bildirimde bulunulur.

(3) Statü belgesinin geçerlilik süresinin bitimine bir yıldan az süre kalmış olduğu durumlarda geri alma süresi bir yıldır.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Statü Belgesinin ve Statü Belgesi Kapsamında Yer Alan Hak ve Yetkilerin Askıya Alınması, Geri Alınması ve İptali

Statü belgesinin askıya alınması

MADDE 61 – (1) Statü belgesinin geçerlilik süresi içinde gümrük işlemlerinden veya gümrük cezalarından doğan herhangi bir kamu alacağının, süresi içinde ödemediğinin tespit edilmesi durumunda statü belgesi, söz konusu belgeyi düzenleyen gümrük ve muhafaza başmüdürlüğünce, kesinleşmiş gümrük vergisi ve/veya ceza borcu ödenene kadar askıya alınır.

Statü belgesinin geri alınması

MADDE 62 – (1) Statü belgesinin düzenlenme tarihini takip eden on iki aylık dönem içinde Gümrük Yönetmeliği’nin 17B maddesinin birinci fıkrasının (b), (c) ve (ç) bentlerinde belirtilen genel koşullardan herhangi birinin veya belgenin geçerlilik süresi içinde aynı fıkranın diğer bentlerinde belirtilen genel koşullardan herhangi birinin ortadan kalktığının öğrenilmesi ya da belge sahibince talep edilmesi halinde statü belgesi, söz konusu belgeyi düzenleyen gümrük ve muhafaza başmüdürlüğünce, geri alınır.

(2)Adlarına statü belgesi düzenlenen kamu kuruluşlarından Gümrük Yönetmeliği’nin 17A maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen koşulu kaybettiği anlaşılanların statü belgesi, söz konusu belgeyi düzenleyen gümrük ve muhafaza başmüdürlüğünce geri alınır.

Statü belgesinin iptali

MADDE 63 – (1) Yanlış veya eksik bilgilere veya sahte belgelere dayanılarak verildiği anlaşılan statü belgesi, söz konusu belgeyi düzenleyen gümrük ve muhafaza başmüdürlüğünce iptal edilir.

Statü belgesi kapsamında yer alan hak ve yetkilerin askıya alınması, geri alınması ve bildirim yükümlülüğü

MADDE 64 – (1) Gümrük Yönetmeliği’nin 17B ve 17C maddelerinde belirtilen koşullardan herhangi birinin kaybedilmemesi şartıyla, statü belgesi kapsamında tanınmış olan hak ve yetkiler için belirlenmiş koşulların kaybedildiğinin anlaşılması durumunda, 63 üncü madde hükmü saklı kalmak kaydıyla, statü belgesi geri alınmaz; sadece söz konusu hak veya yetki, belgeyi düzenleyen gümrük ve muhafaza başmüdürlüğünce geri alınır.

(2) Statü belgesi kapsamında yer alan hak ve yetkilerin 25 , 42 , 52 ve 59 uncu maddeler uyarınca askıya alınmasına ve 26 , 31 , 43 , 53 ve 60 ıncı maddeler uyarınca geri alınmasına söz konusu belgenin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğü yetkilidir.

(3) 25 , 42 , 52 , 59 uncu maddeler ile 26 , 31 , 43 , 53 ve 60 ıncı maddelerde belirtilen durumlar ile bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen durumun gerçekleşmesi halinde ilgili gümrük müdürlüğünce, öngörülen askıya alma ya da geri alma işleminin gerçekleştirilmesini teminen, statü belgesinin düzenlendiği gümrük ve muhafaza başmüdürlüğüne bildirimde bulunulur.

DÖRDÜNCÜ KISIM

ELEKTRONİK STATÜ BELGESİ YÖNETİM SİSTEMİ

Elektronik statü belgesi yönetim sistemi oluşturulması

MADDE 65 – (1) Statü belgesi başvurularının yapılmasına, başvuruların değerlendirilmesine ve mevcut statü belgelerine ilişkin işlemler Müsteşarlıkça oluşturularak uygulamaya konulacak elektronik statü belgesi yönetim sistemi aracılığıyla gerçekleştirilir.

(2) Elektronik statü belgesi yönetim sistemi,

a) Statü belgesi başvurularının yetkili kullanıcılar tarafından elektronik ortamda yapılmasına,

b) Yapılan başvuruların değerlendirilmesi ve sonuçlandırılmasına ilişkin işlemlerin elektronik ortamda yürütülmesine ve izlenmesine,

c) Kendilerine onaylanmış kişi statüsü tanınan gerçek ve tüzel kişiler adına güvenli elektronik imza ile imzalanacak elektronik statü belgesi düzenlenmesine,

d) Statü belgeleri ve bu belgeler kapsamında tanınan hak ve yetkilerle ilgili her türlü askıya alma, geri alma ve iptal işlemine ilişkin olarak, gümrük müdürlükleri ile gümrük ve muhafaza başmüdürlükleri tarafından yetkili başmüdürlüğe yapılacak bildirimlerin arşivlenerek değerlendirilmesine ve gerekli askıya alma, geri alma ve iptal işlemlerinin gerçekleştirilmesine,

d) Elektronik statü belgesinin, adına düzenlendiği kişinin vergi numarası ve belge referans numarası ile Müsteşarlık internet sitesinden sorgulanarak çıktısının alınabilmesine,

ilişkin hususları kapsar.

Başvuru bilgilerinin internet üzerinden gönderilmesi

MADDE 66 – (1) Statü belgesi başvurularında kullanılacak başvuru formu, Müsteşarlık internet sayfası üzerinden doldurulmak suretiyle yetkili başmüdürlüğe gönderilir.

(2) Başvuru formu, başvuruda bulunan kişi ya da kurumu doğrudan temsil yetkisini haiz gerçek kişi tarafından, BİLGE kullanıcı kodu ile giriş yapılarak doldurulur ve güvenli elektronik imza ile imzalanır.

(3) Tebliğ’in 5 ila 9 uncu maddeleri uyarınca aranan belgelerden güvenli elektronik imza ile imzalanmış olanlar için belge numaraları başvuru formuna eklenir, diğer belgeler taranarak başvuru formu ekinde, Müsteşarlıkça belirlenecek formatta gönderilir.

(4) Taranarak başvuru formu ekinde gönderilen belgelerin asılları istenildiğinde ibraz edilecek şekilde gümrük mevzuatı hükümleri çerçevesinde muhafaza edilir. Belgelerin talep edildiği tarihten itibaren en geç on beş gün içinde ibraz edilememesi ya da gümrük mevzuatı hükümlerine uygun olarak muhafaza edilmediğinin anlaşılması durumunda 63 üncü maddenin birinci fıkrası uyarınca işlem yapılır.

Başvurunun kayda alınması ve incelenmesi

MADDE 67 – (1) Yetkili başmüdürlük genel evrak kaydına alınan statü belgesi başvurusuna ilişkin olarak ilgili birim tarafından, sisteme bilgi girişi yapılarak başvuru kayda alınır ve söz konusu başvuru için, sistem tarafından, takvim yılı itibarıyla müteselsil sıra numarası belirlenir.

Başvurunun sonuçlandırılması

MADDE 68 – (1) Başvurunun değerlendirilmesi sonrasında sistemde, verilen karara uygun olarak işlem formu düzenlenir.

(2) İşlem formu sistem üzerinden, gümrük ve muhafaza başmüdürünce onaylanarak güvenli elektronik imza ile imzalanır.

(3) Statü belgesi düzenlenmesine karar verilen durumlarda, belge numarası ile referans numarası sistem tarafından verilmek suretiyle; Müsteşarlıkça belirlenecek formatta, EK-12’de yer alan örneğe uygun e-OKSB düzenlenir.

(4) Sistemde düzenlenen e-OKSB gümrük ve muhafaza başmüdürü tarafından güvenli elektronik imza ile imzalanır.

Mevcut statü belgelerinin sisteme aktarılması

MADDE 69- (1) Elektronik statü belgesi yönetim sisteminin oluşturulmasından önce, bu Tebliğ hükümleri uyarınca düzenlenmiş, geçerliliği devam eden statü belgelerine ilişkin bilgiler, 12 inci maddenin birinci fıkrası uyarınca verilen belge numarası ile aynı maddenin ikinci fıkrası uyarınca verilen referans numarası esas alınarak sisteme kaydedilir.

(2) Bu Tebliğ’in yürürlüğe girmesinden önce düzenlenmiş statü belgeleri ile bu Tebliğ’in yürürlüğe girmesinden önce yapılan statü belgesi başvurularına istinaden 1 seri no.lu Gümrük Genel Tebliği (Basitleştirilmiş Usul) hükümlerine göre düzenlenmiş statü belgelerinden geçerliliği devam edenlere ilişkin bilgiler, belge numarası ile belge seri numarasından üretilecek bir referans numarası esas alınarak sisteme kaydedilir.

Statü belgelerine ilişkin işlemlerin sistemden gerçekleştirilmesi

MADDE 70 -(1) İşlemlerin elektronik statü belgesi yönetim sistemi üzerinden yapıldığı gümrük ve muhafaza başmüdürlüklerinde,

a) Bu Tebliğ hükümleri uyarınca düzenlenen statü belgeleri ile bu belgeler kapsamında tanınan hak ve yetkilerin BİLGE sistemine tanıtılması,

b) Bu Tebliğ hükümleri uyarınca düzenlenen statü belgelerinin askıya alınması, geri alınması ve iptaline ilişkin işlemler ile söz konusu statü belgeleri kapsamında tanınmış olan hak ve yetkilerin askıya alınması ve geri alınmasına ilişkin işlemlerin BİLGE sistemine tanıtılması,

c) 69 uncu madde uyarınca elektronik statü belgesi yönetim sistemine aktarılan 1 seri no.lu Gümrük Genel Tebliği (Basitleştirilmiş Usul) hükümlerine göre düzenlenmiş statü belgeleri ile bu belgeler kapsamında tanınan hak ve yetkilere ilişkin değişiklik, yenileme geri alma, iptal ve askıya alma işlemlerinin BİLGE sistemine tanıtılması,

sistem üzerinden gerçekleştirilir.

E-OKSB nin internet üzerinden sorgulanması

MADDE 71- (1) Bu Tebliğ hükümleri uyarınca elektronik statü belgesi yönetim sistemi üzerinden düzenlenen statü belgeleri, Müsteşarlık internet sayfası üzerinde yer alan “E-Gümrük” menüsünden “Elektronik Statü Belgesi Yönetim Sistemi” başlığı altında yer alan “e-OKSB Belge Kontrolü” seçeneği işaretlendikten sonra adına düzenlendiği kişinin vergi numarası ile statü belgesi üzerinde yer alan referans numarası girilerek sorgulanabilir ve söz konusu e-OKSB lerin, Müsteşarlıkça belirlenecek formatta çıktısı alınabilir.

(2) 69 uncu madde uyarınca elektronik statü belgesi yönetim sistemine aktarılan statü belgelerine ilişkin bilgiler birinci fıkrada belirtilen şekilde sorgulanarak, yapılan sorgulama sonuçlarının, Müsteşarlıkça belirlenecek formatta çıktısı alınabilir. 1 seri no.lu Gümrük Genel Tebliği (Basitleştirilmiş Usul) hükümlerine göre düzenlenmiş statü belgelerinin sorgulanmasında referans numarası yerine statü belgesinin seri numarası kullanılır.

(3) İkinci fıkra kapsamında yapılan sorgulama sonuçlarına ilişkin metinde sorgulanan statü belgesinin güvenli elektronik imza taşımadığı hususu belirtilir.

(4) Güvenli elektronik imza taşımayan statü belgelerine ilişkin olarak, ikinci fıkra uyarınca yapılan sorgulama sonuçları ile Müsteşarlık kayıtları arasında uyumsuzluk olması halinde Müsteşarlık kayıtları esas alınır.

(5) Elektronik statü belgesi yönetim sisteminde kayıtlı statü belgelerine ilişkin olarak bu madde uyarınca yapılan sorgulamalar sonucunda alınacak çıktıların sol alt köşesinde sorgulamanın yapıldığı tarih gösterilir.

Statü belgesi sahiplerine ilişkin bilgilerin yayınlanması

MADDE 72- (1) 71 inci maddede belirtilen sorgulamaya ilişkin hüküm saklı kalmak kaydıyla, adına statü belgesi düzenlenen kişi veya kurumca talep edilmesi halinde, statü belgesinin sınıfı, ticaret unvanı ve adres bilgileri Müsteşarlık internet sayfasında yayınlanır.

BEŞİNCİ KISIM

SON HÜKÜMLER

Yetki

MADDE 73 – (1) Gümrük Müsteşarlığı (Gümrükler Genel Müdürlüğü), bu Tebliğ’in uygulanmasını temin etmek amacıyla gerekli göreceği her türlü tedbiri almaya, özel ve zorunlu durumlar ile bu Tebliğ’de yer almayan hususları inceleyip sonuçlandırmaya yetkilidir.

Yürürlükten kaldırılan tebliğler

MADDE 74 – (1) Bu Tebliğ’in yayımlandığı tarihten iki ay sonra, 23/08/2007 tarih ve 26622 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 1 seri no.lu Gümrük Genel Tebliği (Basitleştirilmiş Usul) ve 04/04/2008 tarih ve 26837 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 61 seri no.lu Gümrük Genel Tebliği (Gümrük İşlemleri) yürürlükten kalkar.

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Tebliğ’in yürürlüğe girmesinden önce düzenlenmiş statü belgeleri hakkında statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar 1 seri no.lu Gümrük Genel Tebliği (Basitleştirilmiş Usul) hükümlerine göre işlem yapılır.

(2) Bu Tebliğ’in yürürlüğe girmesinden önce düzenlenmiş statü belgelerinin geçerlilik süresi sonuna kadar bu belgeye istinaden verilmiş veya verilecek götürü teminat yetkisine ilişkin olarak 61 seri no.lu Gümrük Genel Tebliği’ne (Gümrük İşlemleri) göre işlem yapılır.

(3) Bu Tebliğ’in yürürlüğe girmesinden önce yapılan statü belgesi başvuruları 1 seri no.lu Gümrük Genel Tebliği (Basitleştirilmiş Usul) hükümlerine göre sonuçlandırılır ve statü belgesi düzenlenmesi durumunda, söz konusu statü belgeleri hakkında statü belgesinin geçerlilik süresi sonuna kadar 1 seri no.lu Gümrük Genel Tebliği (Basitleştirilmiş Usul) hükümlerine göre işlem yapılır.

(4) Bu Tebliğ’in yürürlüğe girmesinden önce yapılan statü belgesi başvurularında bu Tebliğ’in lehe olan hükümlerinden yararlanmak istenilmesi halinde bu Tebliğ hükümlerine göre yeni bir başvuruda bulunulmasını teminen başvuru dosyası iade edilir.

(5) Bu Tebliğ’in yürürlüğe girmesinden önce düzenlenmiş statü belgesi kapsamında yararlanılan yetkilerde ve statü belgesi sınıfında bu Tebliğ’in lehe olan hükümleri çerçevesinde değişiklik yapılmasının istenilmesi halinde, 14 üncü maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen süre koşulu aranmaksızın bu Tebliğ hükümlerine göre statü belgesi yenileme başvurusunda bulunulur.

GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ’in dördüncü kısmında sözü edilen elektronik statü belgesi yönetim sisteminin uygulamaya geçirileceği tarih Müsteşarlıkça duyurulur.

Yürürlük

MADDE 75 – (1) Bu Tebliğ’in dördüncü kısmında yer alan hükümler, elektronik statü belgesi yönetim sisteminin uygulamaya geçirildiği tarihte, diğer hükümleri ise bu Tebliğ’in yayımlandığı tarihten iki ay sonra yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 76 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Gümrük Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür.

Ekler için tıklayınız.

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, işverenin ödeme güçlüğüne düşmesi halinde fondan yapılacak ödemeler ile Ücret Garanti Fonunun oluşumu ve uygulanması ile ilgili usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik hükümleri 25/8/1999 tarihli ve 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamına giren sigortalılar hakkında uygulanır.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 4447 sayılı Kanunun Ek 1 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Fon: Ücret Garanti Fonunu, 4447 sayılı Kanuna göre sigortalı sayılan kişileri hizmet akdine tabi olarak çalıştıran işverenin; konkordato ilan etmesi, işveren için aciz vesikası alınması, iflası, iflasın ertelenmesi nedenleri ile işverenin ödeme güçlüğüne düştüğü hallerde geçerli olmak üzere, işçilerin iş ilişkisinden kaynaklanan üç aylık ödenmeyen ücret alacaklarını karşılamak amacı ile İşsizlik Sigortası Fonu kapsamında oluşturulmuş olan Fonu,

b) İşçi Alacak Belgesi: İşçinin ücret alacağını aylar itibariyle gösteren belgeyi,

c) Kurum: Türkiye İş Kurumunu,

ç) Kurum Birimi: Türkiye İş Kurumunun il ve ilçelerde kurulu birimlerini,

d) Ödeme Güçlüğüne Düşme Tarihi: İflas, iflasın ertelenmesi ve konkordato kararının verildiği tarihi veya aciz vesikası alınması durumunda belge tarihini Temel Ücret: İşçinin 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 80 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendi gereğince sigorta primine esas tutulan kazancı üzerinden hesaplanan net ücreti,

e) Ücret Alacağı: İşçinin, iş ilişkisinden kaynaklanan ve işverenin konkordato ilan etmesi, işveren için aciz vesikası alınması, iflası veya iflasın ertelenmesi nedenleri ile ödeme güçlüğüne düşmesinden önceki ödenmeyen en fazla üç aylık temel ücrete ilişkin alacakları,

f) Yönetim Kurulu: Türkiye İş Kurumu Yönetim Kurulunu

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Fonun Yönetimi, Gelirleri ve Giderleri

Fonun yönetimi

MADDE 5 – (1) 4447 sayılı Kanunun Ek 1 inci maddesinde öngörülen ödemelerde bulunmak üzere kurulan Fon, Yönetim Kurulunun kararları çerçevesinde yönetilir.

Fonun gelirleri ve değerlendirilmesi

MADDE 6 – (1) Fonun gelirleri; işverenlerce işsizlik sigortası primi olarak yapılan ödemelerin işveren payının yıllık toplamının yüzde biri ile bu primlerin değerlendirilmesinden elde edilen kazançlardan oluşur.

(2) Fon, İşsizlik Sigortası Fonu içerisinde farklı bir hesapta takip edilir ve İşsizlik Sigortası Fonunun aylık getirisi oranında nemalandırılır.

(3) Fon, 1/9/2004 tarihli ve 25570 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İşsizlik Sigortası Fonu Kaynaklarının Değerlendirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkındaki Yönetmelik çerçevesinde İşsizlik Sigortası Fonu içerisinde değerlendirilir.

Fonun giderleri

MADDE 7 – (1) Fonun giderleri, ücret alacağı ve bu alacağın ödenebilmesine yönelik Yönetim Kurulu kararı ile yapılan diğer harcamalardan oluşur.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Başvuru ve Ödemeye İlişkin Usul ve Esaslar

Başvuru

MADDE 8 – (1) Kurum tarafından ücret alacağının ödenebilmesi için iş sözleşmesinin devam edip edilmediğine bakılmaksızın,

a) İşveren hakkında aciz vesikası alınması durumunda, icra dairesinden alınan aciz vesikası veya 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 105 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca alınacak hacze kabil mal bulunmadığına ilişkin haciz tutanağı ve işveren tarafından düzenlenen işçi alacak belgesi,

b) İşverenin iflası durumunda, mahkemece verilen iflas kararı veya İcra ve İflas Kanununun 166 ncı maddesi uyarınca iflas kararının ilan edildiğini gösteren belge ve iflas dairesi veya iflas idaresi tarafından onaylanan işçi alacak belgesi,

c) İşverenin iflasının ertelenmesi durumunda, mahkemece verilen iflasın ertelenmesi kararı veya İcra ve İflas Kanununun 166 ncı maddesi uyarınca iflasın ertelenmesinin ilan edildiğini gösteren belge ve kayyım tarafından onaylanan işçi alacak belgesi,

ç) İşveren hakkında konkordato ilan edilmesi durumunda, mahkemece verilen konkordato mühlet kararı veya İcra ve İflas Kanununun 288 inci maddesi uyarınca konkordato mühlet kararının ilan edildiğini gösteren belge ve konkordato komiseri veya konkordato tasfiye memuru tarafından onaylanan işçi alacak belgesi

ile birlikte işçinin Kurum birimine başvurması gerekir.

Ödemeye ilişkin usul ve esaslar

MADDE 9 – (1) Ek-1’de yer alan İşçi Alacak Belgesi işverenin ödeme güçlüğüne düştüğü tarihten önceki ücret alacaklarına ilişkin olmalıdır.

(2) İşçinin, işverenin ödeme güçlüğüne düşmesinden önceki son bir yıl içinde aynı işyerinde çalışmış olması gerekir.

(3) Günlük ücret alacağı 5510 sayılı Kanunun 82 nci maddesi uyarınca belirlenen günlük kazanç üst sınırını aşamaz.

(4) Ücret alacağı, işçinin Kuruma başvuru tarihini izleyen ayın sonuna kadar ödenir.

(5) Bu kapsamda yapılacak ödemeler, Fon kaynaklarıyla sınırlıdır. Ödemeler, Kuruma başvuru sırasına göre yapılır.

Ödemelerin bildirilmesi

MADDE 10 – (1) Ücret alacağının Fondan ödenmesi halinde; aciz vesikası alınmasında işverene ve icra dairesine, konkordato ilanında konkordato komiserine veya konkordato tasfiye memuruna, iflasta iflas idaresine veya iflas masasına, iflasın ertelenmesinde kayyıma ve tüm ödemelerde işverenin bağlı olduğu vergi dairesine yazılı olarak bildirilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 11 – (1) 18/10/2004 tarihli ve 25617 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ücret Garanti Fonu Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Zaman bakımından uygulama

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 10/6/2003 ve 26/5/2008 tarihleri arasında aciz vesikası, iflas ve konkordato kararları ile işverenin aciz hale düşmesine bağlı olarak işverenden ücret alacağı bulunan işçiler 18/10/2004 tarihli ve 25617 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ücret Garanti Fonu Yönetmeliği hükümlerinden yararlanırlar.

Yürürlük

MADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik 26/5/2008 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye İş Kurumu Genel Müdürü yürütür.

EK-1

İŞÇİ ALACAK BELGESİ

Bu durumda, Türkiye’ye çalışmak amacıyla yurtdışından çalışma vizesi alarak gelmiş olan yabancıların, en geç 30 gün içerisinde ve çalışmaya başlamazdan evvel ikamet tezkeresi alması gerekmektedir.

2-İkamette Kesinti : İkamet tezkeresi hamili olup ta yurtdışına çıkış yapan ve sona eren ikamet tezkeresini geçerli bir nedeni olmaksızın altı ay içerisinde uzattırmayan veya Türkiye’de olmasına rağmen tezkeresinin süresini yine altı ay içerisinde uzattırmamak suretiyle ülkede izinsiz ikametli olarak bulunması anlamına gelir.

3- İkamet Tezkeresi İçin Müracaat Süresi; Çeşitli amaçlara yönelik uzun veya kısa süreli vizelerle veya vize muafiyeti, bandrol veya kaşe vizelerle Türkiye’ye gelen yabancıların, 5683 sayılı kanunun 3 üncü maddesi ile bu maddenin uygulamasını gösteren ve yukarıda detayları verilen 1961 tarihli Kararname çerçevesinde ikamet tezkeresi almaları gerekmektedir.

Örneğin, Bir yıllık ikamet hakkı bahşeden uzun süreli bir vize ile Türkiye’ye gelen bir Alman vatandaşının üç ayın sonunda, aynı tür bir vize ile gelen bir Ürdün vatandaşının ise bir aydan sonra, (Ancak, talep edenlere giriş tarihinden itibaren geçerli olmak üzere ikamet tezkeresi düzenlenebilir.) Üç aylık vize muafiyeti ile gelen bir yabancının üç ayın sonunda,

Üç aydan az sürelere sahip vize muafiyeti veya diğer vizelerle gelenlerin bu sürelerinin sonunda,

İkamet tezkeresi bulunanların, tezkerelerinin bitim tarihinden itibaren 15 gün içinde,

Türkiye’de çalışacak yabancıların ise çalışmaya başlamadan evvel, emniyet makamlarından ikamet tezkeresi almaları icap etmektedir.

Dolayısıyla yabancıların ikamet tezkeresi almadan kalabilecekleri sürenin sonu, aynı zamanda tanzim edilen ikamet tezkerelerinin başlangıcı olmaktadır. Bu arada, çalışma, öğrenim, araştırma, uzun süreli kalma gibi amaçlarla dış temsilciliklerimizden vize alarak gelen yabancılara ise talepleri halinde giriş tarihi esas alınarak da İkamet tezkeresi tanzim edilebilecektir.Ancak, bandrol ve ka

şe vizelerle veya vize muafiyetinden istifade ederek gelen yabancılara verilecek ikamet izinlerinde bu vizelerin bitiş tarihi ikamet tezkeresinin başlangıcı olarak kabul edilecektir.

Uzun süreli ikamet hakkı bahşeden vizelerle gelip, yukarıda öngörülen süreler içinde müracaat ederek ikamet tezkeresi almayan yabancılardan, Türkiye’den çıkışları sırasında, 492 sayılı Harçlar Kanununa istinaden her yıl Maliye Bakanlığınca belirlenerek Resmi Gazetede yayımlanmak suretiyle yürürlüğe giren harç miktarlar üzerinden hesaplama yapılarak, ihlalde bulundukları tarihteki harç miktarının bir kat fazlası alınmak suretiyle cezalı ikamet harcı ve ikamet tezkeresi bedeli tahsil edilmektedir.

a- İlk defa ikamet izni alacaklar : Bu yabancılar, vize veya vize muafiyet süresi içerisinde başvuru yapmak zorundadırlar.

b- İkamet tezkeresi almış olup da süresini uzatacak yabancılar : Bu yabancıların tezkere süresinin bitiminden itibaren izinlerini on beş gün içerisinde uzatabilme hakları mevcuttur. Bu itibarla Türkiye’de ikamet tezkeresi alan ve ikametinin sona ermesinden itibaren on beş gün içerisinde yurdumuzdan çıkış yapan yabancılardan kat’i suretle cezalı ikamet harcı ve defter bedeli alınmamaktadır. Bu nedenle ilgililerin fazladan ceza ödememeleri için zamanında başvuruda bulunmaları gerekmektedir.

4-İkamet tezkerelerinin Yenilenmesi ve Sürelerinin Uzatılması :

a- Türkiye’de ikamet tezkerelerini yenilemek veya süresini uzatmak isteyen yabancılar bu tezkerede yazılı sürenin sona ermesinden itibaren on beş gün içerisinde Emniyet makamlarına bizzat veya bilvasıta müracaat ederek yenisini almaya veya süresini uzattırmaya yükümlüdür.

b- Süresi biten ikamet tezkereleri üzerinde en fazla dört defa uzatma işlemi yapılabilir.

c- Yabancının konumu değişmiş olsa dahi (adres, iş, statü, medeni hal ve ikamet tezkeresini aldığı ilden başka bir ile nakil v.b. durumlardaki değişiklikler) kendisine ikamet izni verilecek ise uzatmanın aynı tezkere üzerinde yapılması gerekmektedir

A-İKAMET TEZKERELERİNİN SÜRESİ VE UZATILMASI;

ikamet tezkerelerinin süresi beş seneliktir. Karşılıklılık ilkesi uyarınca bu süre, Dışişleri Bakanlığının görüşü alınmak suretiyle İçişleri Bakanlığı tarafından, daha uzun veya daha kısa olarak tespit edilebilir.

Süresi biten ikamet tezkeresi üzerinde en fazla dört defa uzatma işlemi yapılabilir. İkamet tezkerelerinin dört defaya kadar temdit edilmesi, 5683 Sayılı Kanunun 4360 Sayılı Kanunla Değişik 9’uncu maddesinin bir gereğidir. Bu sebeple, daha önceden hangi amaçla alınmış olursa olsun, dört defa uzatma hakkı dolmamış ise aynı tezkere üzerinden temdit işlemi yapılır.

5- İkamet Tezkerelerini Kaybedenler : İkamet tezkerelerini kaybedenler derhal ilgili makama müracaatla yenisini almaya mecburdurlar. Bunlara kaybettikleri ikamet tezkerelerinin süresince muteber olmak üzere yeniden ikamet tezkeresi verilir. Bunların yerine verilecek yeni ikamet tezkerelerinden harca tabi olanlar için 492 Sayılı Harçlar kanununda yazılı harçların yarısı alınır.

6-Türkiye’den Ayrılanların İkamet Tezkereleri : Süresi bitmiş dahi olsa ikamet tezkereleri çıkış esnasında yabancıdan alınmayacaktır.

7- İkamet Kesintisi: Mazeretsiz olarak Türkiye’deki İkametine altı aydan fazla ara veren yabancıların daha sonra yapacakları ikamet izin taleplerinde önceden almış oldukları ikamet izinlerinin toplamı dikkate alınmaz. Bu kişiler hakkında Türkiye’de ilk defa ikamet izni talebinde bulunan yabancılar gibi işlem yapılır.

Ancak yabancının tedavi, öğrenim, askerlik görevi yapmak gibi mücbir sebeplerle yurt dışında kalmaları halinde ikamet iznindeki ara verilen süre altı ayı geçse dahi, ikamet iznine ara vermiş sayılmaz. Bu gibi kişilerden mazeretini ortaya koyacak bilgi ve belgeler talep edilir. (sağlık raporu, eğitim ve öğretim gördüğüne veya askerlik görevini yaptığına ilişkin belge, v.s.)

B.KİMLİK KARTI İLE GİRİŞ YAPAN YABANCILARIN İKAMET İZNİ İŞLEMLERİ; Avrupa Konseyine üye devletlerin vatandaşlarının kimlik kartlarıyla pasaportsuz olarak giriş yaptıktan sonra üç ayın sonunda Türkiye’de evlilik yaptıkları bahis konusu edilerek, bu ve buna benzer ikamet izni talepleri hususunda nasıl hareket edileceği hususu sorulmaktadır.

1 Aralık 1961 tarih ve 10972 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanan, Avrupa Konseyi Üyesi devletler Arasında Kişilerin Seyahatleri ile ilgili Avrupa Anlaşmanın 1/1 Maddesi, Avrupa konseyi üyesi ülke vatandaşlarının pasaport yerine kimlik kartlarıyla seyahatlerini öngörmekle birlikte, maddenin diğer bentlerinde kimlik kartının bahşetmiş olduğu hakkın sınırları çizilmiştir.

Yine anlaşmanın 1.Maddesinin 2 ve 3 bentlerinde, söz konusu kolaylığın sadece üç ayı geçmeyen ziyaretler için geçerli olacağı, başka bir tarafın topraklarına üç aydan fazla süren ikamet için veya kazanç teminini izleyen bir amaçla girildiği taktirde, muteber pasaport ve vize talep edileceği hükme bağlanmıştır.

Bu sebeple, 1 Aralık 1961 tarih ve 10972 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanan, Avrupa Konseyi Üyesi devletler Arasında Kişilerin Seyahatleri ile ilgili Avrupa anlaşması.uyarınca kimlik kartını kullanarak Türkiye’ye giriş yaptıktan sonra üç ayın dolmasına rağmen çıkış yapmayarak herhangi bir amaca istinaden ikamet izni talep eden yabancıların muteber bir pasaport ibraz etmesi ve ikamet tezkeresinin pasaport bilgileri üzerinden tanzim edilmesi gerekmektedir.

C.TÜRKİYE’YE VİZE İLE VEYA VİZE MUAFİYETİNDEN İSTİFADE EDEREK GELEN YABANCILARIN İKAMET TEZKERELERİNİN TANZİMİNDE BAŞLANGIÇ OLARAK ESAS ALINACAK SÜRELER;

Yabancıların ikamet tezkeresi almalarıyla ilgili husus, 5683 Sayılı Kanunun 3. maddesi 1 inci fıkrasındaki;

“Türkiye’de bir aydan fazla kalacak yabancılar bu müddet bitmeden ikamet tezkeresi almak için gerekli beyannameyi doldurmak üzere yetkili emniyet makamlarına bizzat veya bilvasıta müracaat etmekle ödevlidirler. Bu beyanname hiçbir harç ve resme tabi değildir” şeklindeki ifadeyle yer almıştır.

Bu fıkradaki ikamet tezkeresine ilişkin bir aylık süre, 04.08.1961 tarihinde yürürlüğe giren Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca; NATO Anlaşmasıyla bağlı bulunduğumuz devletler ile, Avrupa Konseyine dahil üye memleketler ve aynı zamanda kendileri ile vize muafiyeti anlaşması yapmış olduğumuz devletler vatandaşlarına üç ay olarak uygulanmıştır. Bakanlar Kurulu tarafından 24 Mart 2001 tarihinde kabul edilen

“AB Müktesebatının Üstlenilmesine İlişkin Türkiye Ulusal Programı”nda yer alan AB Vize Negatif Listesine uyum sağlanması için AB’nin vize uyguladığı ancak Türkiye’nin vizeden muaf tuttuğu 19 ülkeye vize uygulamasına başlanılmış, yine 24.07.2003 tarih ve 25178 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Ulusal Program uyarınca da ülkemiz, vizeden muaf olan 10 ülkeye daha 2004 yılı sonu itibariyle vizeye tabi ülkeler kapsamına alacaktır.

Bu durumda, Türkiye’ye giriş için vize muafiyeti sona erdirilen bu ülkeler vatandaşlarının da, 1961 tarihli Bakanlar Kurulu Kararından yararlandırılmaları mümkün olamayacağından, 5683 Sayılı Kanunun 3. maddesi gereğince 1 aydan sonra ikamet tezkeresi almaları zorunluluğu ortaya çıkmıştır.

Böylece, uygulanmasında bir takım zorluklar bulunan 1961 tarihli Bakanlar Kurulu Kararındaki üç aylık sürenin, vize süreleri yeterli olan tüm yabancılar için uygulanabilir hale getirilmesini sağlayacak değişikliğe gidilmesi kaçınılmaz olmuştur.

Bu nedenle, 5683 Sayılı Kanunun 3. maddesinde belirtilen ikamet tezkeresi alma zorunluluğuna ilişkin 1 aylık sürenin, 3 ay olarak uygulanması hususunda, Dışişleri, Maliye ve Turizm Bakanlıkları ile Bakanlığımız mutabakatı sonucunda, aynı Kanunun 30. maddesine dayanılarak çıkarılan ve bugüne kadarki uygulamaya yön veren 1961 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı yürürlükten kaldırılmıştır.

Bunun yerine, aşağıda metni yazılı yeni Bakanlar Kurulu Kararı 08.01.2004 tarihi itibariyle yürürlüğe girmiş bulunmaktadır (RG: 08.01.2004-25340).

“5683 sayılı Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun’un 3 üncü maddesinin birinci fıkrasındaki bir aylık sürenin, vize muafiyet süresinin veya yabancının hamili olduğu vize etiketinde belirtilen ikamet süresinin yeterli olması kaydı ile, 90 gün olarak uygulanması; Dışişleri Bakanlığının 28.07.2003 tarihli ve 285611 sayılı yazısı üzerine, adı geçen Kanunun 30 uncu maddesine göre, Bakanlar Kurulu’nca 22.12.2003 tarihinde kararlaştırılmıştır.”

Söz konusu değişiklikle birlikte, Türkiye’ye vize alarak veya vize muafiyetinin sağlamış olduğu kolaylıktan yararlanarak gelmiş olan yabancıların, ne kadar süre sonra ikamet tezkeresi alacaklarına ilişkin uygulamalar değişmiştir.

Daha önce açıklanan 5683 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin 1 inci fıkrasına ilişkin uygulama esasları, bundan böyle yukarıda yazılı Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde yeniden düzenlenerek aşağıya çıkarılmıştır.

Buna göre;

1)90 Gün Uygulaması

Yasal olarak Türkiye’ye giriş yapan yabancılar, ülke ayırımı yapılmaksızın; vize muafiyet süresi veya yabancının hamili olduğu vize etiketinde ikamet izni olarak belirtilen süresi en az 90 gün olan yabancılar, Türkiye’de 90 güne kadar ikamet tezkeresi almadan kalabileceklerdir.

Örnek 1:Türkiye ile Almanya arasında Alman vatandaşları açısından tek taraflı olarak uygulanan vize muafiyeti kolaylığı bulunmaktadır. Bu süre 90 gündür. Alman vatandaşlarının genellikle vize muafiyetinden yararlanarak gerçekleştirdikleri turistik amaçlı seyahatlerinde, eskiden olduğu gibi, 90 gün boyunca ikamet tezkeresi almaksızın kalabileceklerdir.

Örnek 2: Hırvatistan vatandaşlarına yönelik vize muafiyeti uygulamamız iki ay (60 gün) dır. Buna göre, bu muafiyetten yararlanarak Türkiye’ye gelen bir Hırvat vatandaşı, ancak iki ay süresince ikamet tezkeresi almayacaktır. İki ayın sonunda, Türkiye’de kalmaya devam edecek ise 5683 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi 1 inci fıkrası uyarınca ikamet tezkeresi almış olması gerekecektir. Çünkü, Bakanlar Kurulu Kararında geçen 90 günlük sürenin ikamet tezkeresi alınmadan kullanılabilmesi için vize veya vize muafiyet süresinin en az 90 gün süreli olması gerekmektedir. (Şayet Hırvat vatandaşı Türkiye’nin dış temsilciliklerinden altı ay ikamet süreli vize alarak gelmiş olsa idi, ikamet tezkeresi almadan kalabileceği süre 90 gün olarak uygulanacaktı.)

Örnek 3: Suriye vatandaşlarının Türkiye’ye seyahatleri konsolosluk vizesine tabidir. Dolayısıyla Suriye vatandaşları Türkiye’ye gelmeden önce Türkiye’nin Suriye’deki temsilciliğine başvuruda bulunarak vizesini alması gerekmektedir. Bu şekilde 20 gün ikamet süreli akraba ziyareti, turistik, tedavi gibi amaçlarla vize alarak gelen bir Suriye vatandaşı, 20 günün sonunda Türkiye’de kalmaya devam edecek ise vize süresinin 90 günden az olması nedeniyle, 20 günün sonunda ikamet tezkeresini almış olması gerekecektir.

2)90 Gün Uygulamasında Bandrol Vizeler

Bazı ülke vatandaşlarına Hudut kapılarında verilmekte olan bandrol vizelerin süreleri; 15 gün, bir ay (30 gün) iki ay (60 gün ) ve üç ay (90 gün) olarak uygulanmaktadır. Dolayısıyla, ikamet süresi 90 günü aşan bandrol vize uygulaması söz konusu değildir.

Bu durumda, bandrol vizelerle Türkiye’ye giriş yapan yabancılar, bandrol vizelerinde ikamet izin süresi olarak yazılı olan süreden daha fazla Türkiye’de kalmaya devam edecekler ise bandrol vizelerindeki süreleri bitmeden önce ikamet tezkeresi almaları gerekecektir.

3)5683 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi dışında belirlenen ikamet tezkeresi süreleri

3.a) Milli veya milletlerarası tarih-kültür ve güzel sanatlar, şenlikler, festivaller, spor müsabakaları münasebetiyle veya Bakanlar Kurulu’nca tayin olacak yerlere ziyaret, tedavi veya hava değiştirme maksadı ile “turist” damgalı (vizenin amaç bölümünde “turist” ya da “turizm” yazan) giriş vizeleri ile gelen yabancılar, vizelerinde ikamet bakımından sınırlama getiren bir kayıt yoksa 5683 Sayılı Kanunun 5. maddesi uyarınca dört ay (120 gün),

3.b)Seyahat maksadıyla veya yukarıdaki fıkrada yazılı maksatlarla Türkiye’ye müşterek pasaportlarla gelen yabancılar, vize muafiyet süresi veya vizelerindeki ikamet süresi yeterli ise üç ay (90 gün),3.c) Triptik vesikaları ve giriş karneleriyle gelen yabancılar vize muafiyet süresi veya vizelerindeki ikamet süresi yeterli ise 5683 Sayılı Kanunun 6. maddesi uyarınca

dört ay (120 gün),

3.d) Kuzey Atlantik Anlaşmasına (NATO) taraf ülkelerin “kuvvet mensupları”, 1954 tarihli Kuvvetlerin Statüsüne Dair Anlaşma uyarınca görevleri süresince,.3.e) Türkiye’de bulunan yabancı

diplomatik misyon mensupları görevleri süresince, (Dışişleri Bakanlığınca verilen kimlik kartı ile ikamet edenler)

3.f)Uluslararası kuruluşların Türkiye’de görev yapan personeli görevleri süresince, (Dışişleri Bakanlığınca verilen kimlik kartı ile ikamet edenler) ikamet tezkeresi almadan kalabileceklerdir.

Ancak, “d, e ve f” maddelerinde belirtilen yabancıların, görevlerinin sona ermesinden itibaren bir ay içerisinde ikamet tezkeresi müracaatında bulunmaları gerekmektedir. Bu süre içerisinde çıkış yapanlara cezalı ikamet harcı uygulanmaz. (5683 Sayılı Kanun, Md.29.)

8.Ülkemizde Akademik Araştırma Ve Öğretim Çalışmaları İçinde Aktif Görev Alan Yabancı Uyruklu Öğretim Elemanları İle Eş Ve Çocuklarına Yönelik 492 Sayılı Kanunun 88/ C Maddesin Uygulaması;

Bilindiği gibi 492 sayılı Kanunun 88/ c maddesinde “Devlet İl Özel İdareleri, Belediyeler, İktisadi Devlet Teşekkülleri ve bunlara bağlı resmi müesseseler tarafından istihdam edilen profesör ve uzmanlarla, bunların iş sahibi olmayan eş ve çocuklarına harçsız ikamet tezkeresi verileceği hükme bağlanmıştır.

Bu hükümden hareketle, sadece devlet üniversitelerinde görev yapan öğretim elemanlarına harçsız ikamet tezkeresi verilebileceği akla gelmekte ise de, Kanunun oluşumunu sağlayan öğelerden “maksat unsuru” göz önüne alınarak, ülkemizde akademik araştırma ve öğretim olgusu içinde aktif görev alan yabancı uyruklu öğretim elemanları ile eş ve çocuklarına ilgi genelge çerçevesinde tanzim edilecek ikamet tezkerelerinin, ister devlet ister vakıf üniversitelerinde olsun, harçsız olarak düzenlenmektedir.

E. 4112 SAYILI KANUN KAPSAMINDA OLAN ESKİ TÜRK VATANDAŞLARINA YÖNELIK UYGULAMA(PEMBE KART)

Çifte vatandaşlığı kabul etmeyen ülkelerde yaşayan vatandaşlarımızın Türkiye’de yabancı muamelesine tabi tutulma endişesi, vatandaşlarımızın yabancı devlet vatandaşlığına geçmekten vazgeçip yurtdışındaki haklarından feragat etmelerine neden olunca, Türk vatandaşlığını kaybetmenin sonuçlarını düzenleyen 403 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 29 ncu maddesi, bilindiği üzere 07.06.1995 tarih ve 4112 Sayılı Kanun ile değiştirilmiştir.

Böylece, doğumla Türk vatandaşlığını kazanmış olup da sonradan Bakanlar Kurulundan çıkma izni almak suretiyle yabancı bir devlet vatandaşlığını kazanan kişiler ve bunların kanuni mirasçıları diğer yabancılardan ayırt edilmiş ve Türkiye Cumhuriyetinin milli güvenliğine ve kamu düzenine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydı ile bu kişilerin Türkiye’deki bazı haklarının devamına imkan tanınmıştır. Bu haklar; ülkede ikamet, seyahat, çalışma, miras, taşınır-taşınmaz mal iktisabı ve ferağı gibi haklardır. Uygulamaya ilişkin esaslar aşağıya çıkartılmıştır.

1-“4112 Sayılı Kanunla Saklı Tutulan Hakların Kullanılmasına İlişkin Belge” kanunda belirtilen haklardan yararlanmak isteyen kişilere istekleri üzerine yurt dışında konsolosluklar, yurt içinde ise Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü ile İl Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüklerince verilmektedir.

2-403 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 32 nci maddesine göre,maddede belirtilen şartların varolması halinde küçük çocukların,vatandaşlıktan izinle çıkan baba ve analarına bağlı olarak isimleri “Türk vatandaşlığından Çıkma Belgesi” nde yer aldığından,bu çocuklar için de “4112 Sayılı Kanununla Saklı Tutulan Hakların Kullanılmasına İlişkin Belge” düzenlenmektedir.(Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün 01.08.2000 tarih ve B050NÜV0070002.145.111-49051 sayılı yazıları.)

3-Bu belgenin sağladığı haklardan yararlanabilmek için belgenin ibraz edilmesi zorunludur.

4-4112 Sayılı Kanun kapsamında olan yabancılara verilmekte olan “4112 Sayılı Kanunla saklı Tutulan Hakların Kullanılmasına İlişkin Belge” (Pembe Kart), hukuken yabancı olmuş kişilere ve sadece kanunla belirlenmiş bazı haklara ilişkin işlemlerde kullanılmak üzere verilmekte olup, hiçbir zaman “kimlik” olarak algılanmaması gerekmektedir.

5-Bu kişiler, Türkiye’de Türk vatandaşlarının olduğu kurallara göre çalışabileceklerinden, yabancıların tabi olduğu mevzuat çerçevesinde kendilerinden çalışma izni ve çalışma vizesi alınması gibi prosedürleri yerine getirmeleri istenilmez.

6-Söz konusu kanunun tanıdığı haklardan yararlanmak isteğe bağlı olduğundan, Pembe Kart Hamili olmasına rağmen bir takım gerekçelerle yabancı muamelesine tabi tutulmak isteyenlere, talepleri doğrultusunda yabancı işlemi (ikamet tezkeresi verilmesi vs.) uygulanır.

Ancak, Pembe Kart Hamili eski Türk vatandaşları, istek ve iradeleri dışında Pembe Kartın getirdiği haklardan vazgeçmeleri hususunda zorlanmayarak kendilerine telkinde bulunulmaz.

7-Pembe Kart hamili olup da Türkiye’de öğrenim, çalışma yada başka amaçlarla ikamet izni talep edenlerin ikamet tezkereleri;

a-Öğrenim, çalışma, turizm, akraba ziyareti, tedavi gibi maksatlarla ikamet izni talep edenlere verilecek tezkereler, şahısların talepleri doğrultusunda verilir.

b-Tanzim edilecek ikamet tezkere süreleri, 5683 Sayılı Kanunun 4360 Sayılı kanunla değişik 9 uncu maddesine göre ikamet tezkerelerinde azamî sınır olarak belirlenen 5 yılı aşamayacak şekilde tanzim edilir (resen).

c-Pembe Kart hamili olan kişilerin, doğumla Türk vatandaşı olup da izin almak suretiyle başka bir ülke vatandaşlığına geçen kişiler olması sebebiyle, tanzim edilecek ikamet tezkerelerinden, 210 Sayılı Değerli Kağıtlar Kanunu gereğince alınması gereken tezkere bedeli hariç, 492 sayılı Harçlar kanunun 88 nci maddesinin (e) bendinde belirtilen “Türk aslından olup Türk Kültürüne bağlı ecnebi uyruklular” kapsamında ikamet tezkeresi harcı alınmadan tanzim edilir.

8-Söz konusu şahısların Türkiye’ye girişte vize alma yükümlülükleri bulunmadığından bu kişilerden kesinlikle vize harcı tahsil edilmez.

9-Yine bu belge hamilleri,Türkiye’de ikamet tezkeresi almaksızın Türk vatandaşı gibi ikamet edebileceklerinden, kendilerinden vize süresi bittiği gerekçesi ile herhangi bir cezalı harç ve ikamet tezkeresi bedeli alınmaz.